Gestoord

De displays gaven aan dat de informatievoorziening van de NS in de war was, waardoor ze dus niet werkten. De treinen gingen van schrik langzamer rijden, zodat het kantje boord werd met
de aansluiting in Utrecht. De airco van het bovenste compartiment van de intercity stond op z'n koudst, dus die afdeling heeft voortaan, althans buiten de winter, onze voorkeur niet meer. Er kwam trouwens geen conducteur langs, om tegen te klagen. De hele dag zagen we slechts één conducteur en die volstond met meerijden en af en toe op een deurknop te drukken. Zeker geen zin in iets anders.

Boven de deur van de sprinter
's-Hertogenbosch-Deurne meldde de lichtkrant de stations die zouden worden aangedaan: Vught, Boxtel, Best, Eindhoven-Beukenlaan, Eindhoven-Centraal, Helmond (vier stations, bijna teveel om op te noemen). De mevrouw die ten overvloede de route nog eens omroept via de intercom, slaat tot twee keer toe onze bestemming Best over. Komt zeker omdat het station daar ondergronds ligt. We spreken met medereizigers af, desnoods aan de noodrem te trekken.

O ja, die treinen in slakkengang, daar hadden we gelukkig op de terugweg geen last meer van. Zou 't ook iets te maken hebben gehad met de recente wederrechtelijke passages van rode seinen, waarvan één met rampzalig gevolg? Zelden meer onzin horen uitkramen, niet in de laatste plaats door een stotterende Heer President van de NS, dan de afgelopen weken. 'Trein stopt alleen bij rood, als-ie harder rijdt dan 40 km'. Alsof het verzuim van de machinist er helemaal niets toe deed. Laagstaande zon, lamenielache. Miljoenen moeten er weer geïnvesteerd worden omdat die machinisten zitten te slapen. En intussen wil ProRail de afgeschafte bonussen compenseren met een salarisverhoging van 16 procent. Waar zijn ze op het Binnenhof intussen in godsnaam mee bezig?

Ik kijk altijd graag naar het EO-programma Rail Away, dat je meeneemt op minstens honderd jaar oude spoorlijnen, door de meest fascinerende landschappen. Vorige week was het Taiwan (wist u dat dat sinds 1945 van China afgescheiden eiland intussen 23 miljoen inwoners telt?)
De bestuurders van de treinen daar zijn verplicht, alles wat ze doen luidop te benoemen. 'Rood licht. Stop!' Ze lieten het zien. Groen. Met gestrekte arm gaf de machinist aan, dat-ie van plan was de trein in beweging te zetten. Ja, van die Chinezen kunnen we nog steeds wat leren.

Trouwens, computerisering noch modernisering in andere zin hebben ons onbegrensd heil gebracht.
Sein-,wissel- en informatiestoringen zijn zonder uitzondering van ict-kundige aard. Vroeger, ja vroegah, hadden de seinen unieke vormen. Niet dat we daar naar terug moeten, maar toch...neem nu zo'n verschijnsel als het mistbaken (foto). Eigenlijk waren het er drie: diagonaal geplaatste lange, zwart-wit geschilderde latten in de lengterichting van de spoorbaan geplaatst. Ze betekenden: kijk uit, u nadert een sein! Overduidelijk, goedkoop in onderhoud en storingsvrij.

Oorlogsleed

Elk jaar weer, vlak voor 5 mei, ontbrandt de discussie weer: wie nodig je uit bij de dodenherdenking en wie niet?

Tot voor kort spitste het zich toe op de Duitsers in het algemeen. Zijn we eraan toe, of nog niet? Ik ontkom er niet aan, op mijn beurt te vermelden dat ik WO2 bij mijn volle verstand heb meegemaakt; was in mei 1940 net zes. Ik heb dus ‘de Duitsers’ grondig leren haten en ik herinner me nog, hoe ik in 1957 of daaromtrent hoogst verbaasd was over mensen, die het leuk vonden een reisje naar Duitsland, met Wein, Weib und Gesang, te maken. Overigens ontvingen wij al jaren eerder Duitse scouts, maar die werden door ons als volmaakt onschuldig beschouwd, en dat waren ze natuurlijk ook. In de loop van de daarop volgende decennia heb ik de Duitsers – zeg maar ‘de kinderen van’ – steeds meer leren waarderen, niet in het minst om hun relatieve bescheidenheid en de manier waarop ze omgaan met hun beladen verleden.

Vorig jaar las ik D-Day van de Britse strateeg Anton Brevor, een boek dat voor driekwart gaat over de heen en weer gaande strijd, met alle ellende van dien, ná de landingen in Normandië. Daarin komt ‘de andere kant’ uitvoerig aan bod en ik moet zeggen dat sommige passages daarover me nogal hebben geraakt. Hoe meer de tijd voortschrijdt, hoe intenser het gevoel wordt dat zo’n oorlog de mensheid als geheel heeft getroffen – dat partijen er niet zo heel veel meer toe doen. Wat natuurlijk niet betekent dat er dan ook maar een standbeeld voor de heer Hitler moet worden opgericht.

Maar nu dus de daders en hun nakomelingen. Het ontroerende gedicht van die 15-jarige Helmonder over zijn foute oom onderstreept volgens mij terecht dat ‘wij allen slachtoffers’ waren. Ik sluit hierbij de misdadigers niet in, maar wel de letterlijk arme sukkels die zich in het systeem vergist hebben, die, laat ik zeggen voor het verkeerde ideaal gestreden hebben. Opvallend aan het verhaal van die Helmonds ss-er is ook, dat vier van zijn broers/zussen in het verzet zaten. Dit moet toch wel dwingen tot genuanceerd denken  over deze zaak. Blijkbaar is dat nu, zelfs na 70 jaar, nog niet mogelijk. Zelfs selfmade opinionleaders als Theodor Holman, kunnen dat niet opbrengen. Laatstgenoemde trok in een column de hele affaire naar zich toe, door uit te leggen dat hij al jaren niet naar de herdenking op de Dam gaat, omdat-ie als lid van het Repubikeins Genootschap de koningin niet wil schofferen. Alsof Beatrix zich inderdaad door ene Theodor Holman geschoffeerd zou voelen.

Goei volk?

Het ziet er naar uit dat Anton van Aert (van de Hoge of van de Lage Aard? doet er niet toe) burgemeester van Best gaat worden. Hij is voorgedragen en dan ben je al ‘n heel eind.

Waarom lijkt me Van Aert wel wat? Ik zag z’n foto in de krant en die durf ik ‘s avonds best in het donker tegen te komen. Goei volk, zeggen we in Brabant. Zeker ook geschikt als Toon d’n Urste als het zou moeten. Hij is trouwens in Ulvenhout geboren, praktisch gesproken in dezelfde gemeente als ik, zei de chauvinist. Verder las ik dat Van Aert (PvdA) al tien jaar wethouder  van buurgemeente (schreef ik me toch eerst buurgemeester…) van Boxtel is en dat wijst op een trouw karakter. Hij is kennelijk binnen de gestelde tijd en in elk geval cum laude aan de VU afgestudeerd in de Nederlandse taal- en letterkunde. Geen uitgesproken technocraat, eerder ‘n doordenkertje, cultuurminnend, zéér bekwaam, neem ik aan, als het gaat om het schrijven van columns in Best Informatief.

Wat ook mooi meegenomen is, is Aerts’ ervaring met het uitgeven van educatieve software. Ook nog eens tot op zekere hoogte ict-er dus en dat soort kennis is in de gemiddelde Nederlandse gemeente nooit weg.

Laat ik maar eens stoppen, want het begint steeds meer op een schaap met vijf poten te lijken. Misschien is het dat ook wel – we zullen zien, op 1 september, want dan komt-ie.

Kapot

Zo’n brievenrubriek als die van het Eindhovens Dagblad sla ik zelden over, al lees ik ‘m wel ‘kruislings’. Jammer dat hoofdredacteur Ton Brouwers niet meer leeft. Voor hem was het redigeren van de ingezonden stukken min of meer een hobby. En met hem had ik wel eens van gedachten willen wisselen over het verschil in niveau tussen pakweg 1965 en nu. Ik meen dat je uit de hedendaagse brieven de hogere ontwikkelingsgraad van de gemiddelde scribent kunt aflezen. 

Men zal zich wellicht afvragen, hoe zit het dan met de taalvaardigheid? Daarover is tegenwoordig toch niemand bijzonder enthousiast? Mijn ervaring, ook met het onderhouden van weblogs met mogelijkheden tot interactie, leert me dat hier sprake is van een vicieuze cirkel. Weinig mensen die zich qua taal onzeker voelen, klimmen in de pen, schreeuwerds à la de reaguurders van GeenStijl daar gelaten.

Hoe kom ik er toe, hierover uit te weiden? O ja, een brief in het ED van een dierenarts uit De Mortel met het opschrift ‘Respect voor de natuur’. Dat kopje is er waarschijnlijk  door het hoofd opinie van het ED boven gezet, want het is een vlag die niet echt de lading dekt.

De schrijver protesteert namelijk tegen het gebruik van het woord kapot voor dood. Dit is, meent hij, een ernstige vorm van taalverruwing, ‘die niet getuigt van respect voor het leven’. Alles wat leeft gaat dood (mens, dier, plant) doceert hij. Alles wat niet leeft (auto, fiets, stoel) gaat kapot.

Op deze redenering valt wel wat af te dingen. De dierenarts geeft ergens zelf al aan dat het gebruik van ‘kapot’ voor ‘dood’ typisch Brabants is. Zo is het maar net. Ik zag eens in een ‘Brabants’ toneelstuk een oude man, die zwijgend – plons plons – de ene aardappel na de andere zat te schillen, totdat hij – plons – uitriep: ‘Dan maar kapot!’ Stel je nu eens voor dat hij geroepen had: ‘Dan maar dood!’ Da’s toch geen effect? Ik durf te beweren dat streektaal geen verruwing met zich mee brengt, maar verrijking. Dus liever geen ‘beschavingsactie’ als die van onze dierenarts uit De Mortel.

Natuurlijk is zo’n executie publiek

Eerlijk gezegd heeft het me nogal verbaasd, dat het perscentrum Nieuwspoort zijn poorten heeft open gezet voor mevrouw Albayrak, teneinde haar in de gelegenheid te stellen haar gram te halen over het ‘vernietigende rapport’ van de Commissie Scheltema aangaande haar handel en wandel als directeur van het COA. Zou het zijn, omdat het hier een publieke functie betreft? Dan weet ik er nog wel ‘n paar.

Waar het in de allereerste plaats om gaat, is een arbeidsconflict, zoals er in dit land duizenden per jaar worden uitgevochten. Het nietes-welles is daarbij structureel en in dit geval blijft de onderzoekscommissie, in weerwil van de glasharde ontkenningen van Albayrak ‘vierkant’ achter haar rapport staan. Dus zit er voor mevrouw niets anders op, volgens de reguliere wegen die de rechtsstaat ons biedt, haar gelijk en haar rehabilitatie te halen. Of dat ook zou kunnen leiden tot herstel in haar functie, lijkt me hoogst onwaarschijnlijk. Er bestaat ook nog zoiets als een factor ‘verstoorde arbeidsverhoudingen’.

Tijdens het zagen van dik hout, riep mevrouw Albayrak dat er sprake was van een ‘publieke executie’. Tja, wie een publieke functie uitoefent, dient daar op voorhand rekening mee te houden .

Ik waarschuw voor ‘t laatst

Er wordt niet naar mij geluisterd, ik weet het, maar toch blijf ik op deze plek waarschuwen. Desnoods voor het laatst.

Neem nou het verkeersprobleem in de Bestse Hoofdstraat, dat vorige maand ook al onderwerp was van deze rubriek. Al járen probeer ik iedereen aan het verstand te brengen, dat dat probleem voor driekwart wordt veroorzaakt door het doorgaande verkeer Son-Oirschot vice versa. Om daar achter te komen, hoef je geen duur onderzoeksbureau in te schakelen. Je hoeft er slechts ‘n tijdje voor op de rotondes Quatre Bras en Oirschotseweg te gaan staan en  daarbij ook goed te letten op de bewegwijzering.

De Ringweg wordt niet benut, heeft men ten gemeentehuize inmiddels ontdekt. Nu is het nog ‘n jaartje of wat wachten  op de volgende conclusie, namelijk dat die Ringweg niet ‘af’ is. Nee, ik ga dit niet weer opnieuw onbetaald uitleggen. Dat moet het volgende externe bureau maar doen.

Inmiddels dient zich het volgende centrumprobleem aan.  De kermis, de landelijk beroemde kermis van Best, is niet langer in haar wonderbaarlijke compactheid te handhaven op het Raadhuisplein en onmiddellijke omgeving. Dat strookt niet met de plannen tot opwaardering van het centrum. Dus moet die kermis met ingang van 2013 gespreid worden over een aantal plekken. De onvermoeibare Vanda van der Kooi schreef afgelopen maandag zo ongeveer het ED vol, onder meer met dit schokkende nieuws. Immers, er wordt nu gestudeerd op ‘alternatieve’ locaties als d’Ekker (is die al niet als kermisterrein in gebruik?) Stationsstraat en wat genoemd wordt ‘het terrein tussen Prinsenhof en Tapijtcentrum Nederland’. Uuh? Ik ken daar maar één terrein, namelijk de parkeerplaats vóór Prinsenhof en Tapijtcentrum. Je gelooft het niet, maar officieel is dat privéterrein. Uit het daar staande bordje ‘Eigen weg’ blijkt, leuk of niet, dat parkeren daar door de eigenaren van het Tapijtcentrum wordt gedoogd. En met die eigenaren is het over het algemeen niet zo goed kersen eten,  zo is in een eerder stadium van  onderhandelingen over het centrumplan gebleken. De facebooksticker ‘Vind ik leuk’ die op dat eigen-weg-bordje is geplakt, kan dus best cynisch worden opgevat.

En dan de Stationsstraat. Waar moeten we daarbij voor het plaatsen van kermisattracties anders  aan denken dan aan het spoortunneldek? Wederom zonder verder onderzoek: vergeet dat maar. Dat is alleen al om veiligheidsredenen absoluut uitgesloten.

Kortom, ik vrees met grote vreze, dat Best ook in dit geval van een kouwe kermis thuis zal komen.

(Gesproken column Omroep Best, 18.04.12, 18:10 uur.)

Kijkje in de klas

Wat zitten ze toch in godsnaam allemaal met die smartphones te doen? Nou, twitterberichtjes lezen/schrijven als dit (de verschrijving laat ik staan, want die hoort er nu eenmaal bij op Twitter):

TienersOnline! ‏ @TienersOnline: Beste Leraar, stop met zoveel koffie drinken, je stinkt. Groetjes iedere leerling waartegen je tegen praat. #TienersOnline

Of deze tweet de betrokken leraar bereikt, is afhankelijk van de vraag of hij volger is van TienersOnline! Want dat is het grootste misverstand rond Twitter: ‘Ik heb geen zin om al die onzin te lezen’. Dan ‘ontvolg’ je toch gewoon degenen van wie je vindt dat ze (teveel) onzin debiteren?

Verkoopt TienersOnline! onzin? Zelden. Ik waag het zelfs te beweren, dat ze regelmatig redelijk scherpzinnige opmerkingen weet te maken. En intussen verschaft ze (m/v) mij een boeiend kijkje in de klas, respectievelijk de leefwereld van tieners.

Niveau? Nou, toch wel VWO of atheneum, al moet je sommige havisten niet onderschatten.

TienersOnline!  plaatste al bijna 24.000 berichtjes en heeft meer dan 100.000 volgers. Hoeveel heeft Obama er eigenlijk? En de vraag is natuurlijk ook, in welke mate TO nog bij de les kan zijn.

Paascultuur

Die goeierd van een Frans Bauer, die als Petrus Jezus mocht loochenen, vond het vooral leuk wat er gebeurde daar onder de Erasmusbrug. Niet onvermeld mag blijven dat zelfs de actuele godloochenaar Gordon met ‘n liedje een bijdrage aan die Passion heeft geleverd. Dat is het zo ongeveer wat ik nog van die eigentijdse weergave van het lijdensverhaal wilde zeggen, zojuist de ultieme uitleg van Sante Brun tot mij genomen hebbende.

Misschien is dit het moment om vast te stellen, dat Pasen niet langer een Algemeen Christelijke Feestdag is, maar ‘n soort voorjaarskerst – althans dat probeert het Nederlandse ondernemerschap er met toenemend succes van te maken. Zelfs een integere columnist als Bert Wagendorp ging deze week in de Volkskrant de mist in door Witte Donderdag aan te merken als ‘de sterfdag van Jezus Christus’. Nu moet ik hem nageven, dat het rustaltaar, waarmee de katholieken de instelling van de eucharistie tijdens het Laatste Avondmaal (‘Neemt en eet, want dit is mijn lichaam’) herdachten iets had van een witte graftombe.

Toch schijnt de oorsprong van Pasen velen nog te intrigeren, getuige de aandacht die sommige media eraan besteden. Zo volgt de radiorubriek Met het oog op morgen de Goede of Stille Week op de voet, bij de hand genomen door de Brabantse cultuurhistoricus Gerard Rooijakkers. Gedegen voorlichting over wat inderdaad geschiedenis is geworden.

Beluister het beroemde Gregoriaanse paasgezang Victimae paschali laudes.

Illustratie: Volksmisboek van de Benedictijnen van Affligem, 1939, opengeslagen op paaszondag. De abdij van Affligem is 950 jaar oud.

Een M met spatjes

Abraham Moszkowicz, de advocaat, heeft zich door Volkskrant magazine laten interviewen. Coverstory. De bijbehorende, geënsceneerde foto – een gemanicuurde vrouwenhand schraagt een kolossale havana in de mond van de strafpleiter – valt vooral op door een bijzonder slechte gelijkenis.

Is die foto wel door de meester goedgekeurd? Want andermaal blijkt dat de heer Moszkowicz een ‘man met spatjes’ is. Hij had bij dit door zijn uitgever (hij heeft ook maar eens ‘n boek geschreven) geïnitieerde verhaal de regie stevig in handen. Zo mocht er, zolang dat boek niet was verschenen, niet uit worden geciteerd. Ook wilde M zeggenschap over de kop die boven het artikel zou worden geplaatst. Alleen maar M dus. Kortom, zoveel restricties dat een zichzelf respecterende (zich graag ook kwaliteits noemende) krant hier absoluut niet diende in te trappen.

Het resultaat is navenant. De afspraak tot tutoyeren (ook een ideetje van M?) blijkt dodelijk voor de pogingen van de verslaggever, uitspraken van enige betekenis aan de geïnterviewde te ontlokken, met als resultaat dat onze zilveren jubilaris (want dat is hij uiteindelijk als advocaat) de gelegenheid te baat neemt om eens uitgebreid, zich steeds weer herhalend, zijn gram te halen over het onrecht dat hem in de loop van al die jaren door het nationale journaille is aangedaan.

Want er is in ‘s mans ogen natuurlijk maar één M. Jammer voor hem en voor de Volkskrant dat we dat allang wisten. Zelfs zonder dat boek van hem te hebben gelezen. Zullen we ook niet aan toe komen.  Zo min als aan het kijken naar RTL Boulevard, waar M, tussen Pauw en Witteman door regelmatig opdraaft.

De Pers is dood, leve De Nieuwe Pers?

Vandaag is het laatste nummer verschenen van het gratis dagblad De Pers. Een ‘dubbeldik’ nummer. De opheffing van deze krant behoeft nauwelijks nadere uitleg. Het is niet mogelijk gebleken, dit initiatief vol te houden en eigenlijk heeft het experiment nog lang geduurd: 5 jaar.

Tot voor ‘n half jaar, las ik De Pers te hooi en te gras op mijn laptop; vervolgens werd het een dagelijks cadeau op mijn tablet. Als geen andere krant slaagde De Pers erin (ook) een digitale versie te produceren, die – in mijn geval via de app PressReader – elke werkdag weer feilloos binnenkwam. Een exacte elektronische  afspiegeling  van de papieren krant, prima navigeerbaar, per artikel makkelijk met duim en wijsvinger te vergroten. Telkens was het puur genieten van de originele, vernieuwende, eigenwijze benadering van  de actualiteit. Eenmaal vertrouwd met de indeling, wist je precies waar je de serieuze reportages beschouwingen en columns kon vinden en waar de nadruk lag op entertainment en – ook wel – trivialiteiten.  Op heel wat onderdelen kon een veel pretentieuzere krant met vernieuwingsdrang als nrc.next aan de formules  van De Pers een puntje zuigen. Ook werden mij wat de taalvaardigheden van de redacteuren en medewerkers betreft, ergernissen bespaard die bij veel betaalde kranten aan de orde van de dag zijn.

Helaas (zie de hierboven afgebeelde laatste voorpagina) op=op. Helemaal? Misschien toch niet. Meer dan 10.000 lezers hebben inmiddels te kennen gegeven, dat zij principieel niet ongenegen zijn, iets voor een digitale voortzetting van De Pers te betalen. Dat idee is in studie en over het resultaat daarvan, zal hopelijk rond 1 mei zekerheid bestaan.

De krant was baanbrekend; het zou me niet verbazen als haar voortzetting dat ook werd.

De Pers is dood. Maar ik roep vast: leve De Nieuwe Pers!

Belasting betalen over geld dat ik niet heb

Zoveel is zeker: ze laten me straks inkomstenbelasting betalen over geld dat ik niet heb. Duidelijker kan ik het niet zeggen.

Op de zwarte mussen hopen ze over 2011 alsnog 24 miljard binnen te halen. Prima. Daar staat tenminste ook een bericht over in de krant. Maar waar je nergens iets over hoort of leest, is de ‘nieuwe peildatum’ die de Belastingdienst opeens, als sluipenderwijs,  heeft ingevoerd voor banksaldi en andere bezittingen. Die datum is 1 januari 2011. Over de stand op 31 december van dat jaar krijg je geen vraag meer.

Dus bij het vaststellen van je belastbaar inkomen, wordt geen gemiddelde meer genomen en dus geen rekening gehouden met eventuele verliezen in de loop van het jaar. Terwijl die best aanzienlijk kunnen zijn, de scherp dalende beurskoersen in aanmerking genomen.

En de mensen, wier spaarsaldi en effectenportefeuille in waarde zijn gestegen? Die boffen gewoon, of hebben goed gehandeld, zegt de mevrouw aan de Belastingtelefoon zonder blikken of blozen. Wat kan zij er trouwens aan doen?

Zij zijn slim dus rijk, ik dom dus arm en dat is niet eerlijk.

Dat walgelijke geld

Wie het duidelijkst hoorbaar walgt van geld, is er het meest op belust. Het doet me denken  aan die baron van zéér oude adel maar zo arm als een kerkrat, die ‘desnoods’ zijn dochter wel wil koppelen aan blauw bloed van wat versere datum, maar met redelijk gevulde schatkist. Hij zei terloops: ‘Praat me niet van dat walgelijke geld.’

Dus die potentieel buitengewoon kundige, toekomstige  artistiek leider van het project Culturele Hoofdstad Brabant 2018 waaraan enigszins geforceerd de naam van de stad Eindhoven is gekoppeld, die ligt helemaal niet wakker van het rumoer over het salaris naar de Balkenendenorm (168.000 euro) dat hem is toegedacht. De uitspraak is hem door een verslaggever ontlokt: Hoe slaapt u de laatste tijd? Uitstekend, dank u.

Natuurlijk kun je van alles verzinnen, om zo’n salarisniveau goed te praten, als variant op ‘anders vertrekt-ie naar het buitenland’, maar het kan nooit op tegen de simpele waarheid dat die gooi naar de titel van Culturele Hoofdstad de hobby is van een club van bestuurders en zich kunstpaus wanende figuren, die de verdenking op zich laden, er vooral op uit te zijn, zichzelf op de voorgrond te plaatsen. Neem nou zo’n directeur van het Muziekgebouw Frits Philips. Die zegt van de artistiek leider: ‘Hij brengt dat geld dubbel en dwars op’. Dat klinkt weliswaar aardig, bijna professioneel. Maar meneer: hoe dan? Onderbouw dat nu eens met méér dan de bewering dat zich hier iets ‘op wereldniveau’ gaat afspelen. Ja, dat begrijpen we, het wordt niet iets met vendelzwaaien en geroffel van gildetrommen.

Het siert de Brabantse politiek (deelnemende steden en provinciale staten), dat zij in deze financieel hoogst onzekere tijden, de neiging heeft, hoho, wacht es even te roepen. Maar ze moet nu wel duidelijkheid verschaffen: krijgt die stichting (typisch Brabants, lekker onder ons, zonder teveel pottenkijkers) nu carte blanche à raison van 10 miljoen euro per stad, of blijft het bij hondengeblaf, terwijl de karavaan onstuitbaar doortrekt?

Hoofdstraat

Goedemiddag meneer, ik ben van het onderzoeksbureau Kweethetooknietmeer. Mag ik u wat vragen?

Dat mag u. Als ‘t niet te moeilijk is.

Wij onderzoeken nu de meningen in Best over het eventueel overdag afsluiten van het gedeelte van de Hoofdstraat tussen de Nazarethstraat en het Raadhuisplein. Wat vindt u daarvan?

Wat zegt u, afsluiten? Voor alle verkeer?

Nee, alleen gemotoriseerd.

O, gelukkig, want ik ben een fietser.

Dus u ziet dat wel zitten?

Ja, maar alleen als dan ook die stomme bloembakken verdwijnen.

Wat vindt u nu van de Hoofdstraat?

Mwa.

Wat bedoelt u, meneer?

Ja, hoor es, dat bedoel ik nou met moeilijke vragen. Laat ik het zo zeggen: het is ‘n soort brijpot.

Een brijpot?

Ja en dan niet zo een, waar de lepel in overeind staat.

Haha, meneer maakt grapjes, ‘zolang de lepel in de brijpot staat, dan treuren wij nog niet’.

Nee, u verstaat mij verkeerd: ik bedoel een pot met hete pap, waar omheen gedraaid wordt.

Meneer bedoelt?

Ik bedoel dat het afsluiten van de Hoofdstraat het begin zou kunnen zijn van een wat aantrekkelijker winkelgebied. Zoiets als in Franse stadjes la Grande Rue. Hoe kleiner het stadje hoe grander de rue, haha.

Ja maar die hete pap?

O ja, nou je hebt die pot met hete brij hè, waar de katten omheen dansen. En die katten dat zijn de politici die terugdeinzen voor een zogenaamd electoraatsgevoelig onderwerp. Dus, alvorens toch maar ‘nee’ te zeggen tegen die afsluiting houden ze, voor wie het in de gaten heeft, een enquête.

Maar meneer, dit is echt serieus hoor, u hebt nog niet al mijn vragen beantwoord.

Zoals?

De deelafsluiting betekent dat het autoverkeer tijdens winkeluren om de Hoofdstraat heenrijdt, wat vindt u daarvan?

Bedoelt u met het door de kronkelstraatjes in de omgeving sluipende autoverkeer ook dat doorgaande verkeer tussen Son en Oirschot?

Eh…o ja, dat zal wel.

Hoe heet dat onderzoeksbureau van u ook weer?

Kweethetooknietmeer.

Nou ik zou zeggen, houd het daar dan maar op, goedemiddag.

(Gesproken column voor Omroep Best 14.03.12, 18:10 uur.)

Er wordt weer aan de troon gezaagd

Heeft de troon in de Ridderzaal poten? Nooit zo op gelet, eigenlijk. En als dat zo is, dan heeft dat meubelstuk, net als het edele paard, natuurlijk voeten. Hoe het zij, er wordt weer aan die troon gezaagd. De D66-ers Van der Ham en Schouw proberen het maar weer eens: de koningin buiten spel zetten bij de kabinetsformatie. Waar hebben we dat vaker gehoord? ‘Het moet transparanter’ en ‘Het parlement moet meer invloed krijgen op dat proces’.

Simple comme bonjour. Maar de reacties in de Kamer lopen weer over van cynisme:

‘Het zijn nu eenmaal gevoelige, buitengewoon ingewikkelde processen die niet zonder reden buiten de openbaarheid worden gehouden.’ (VVD)

Precies. Politiek gesjoemel waarbij het gaat om verdeling en uitruil van lucratieve banen, met eventuele inzet van (ook) leuke burgemeesters- of commissarissenposten.

‘De achterkamertjes zullen meer bevolkt zijn dan ooit.’ (Christen Unie).

Volgens dagblad Trouw lijkt zich desondanks een meerderheid voor het initiatief af te tekenen, maar dreigt de SP roet in het eten te gooien, joost mag weten waarom. Roemer c.s. voelt wel voor het idee, maar wil dat weer niet ‘rigide vastleggen in het reglement van orde,’ weet Trouw. 

Ik zou zeggen, wees eens duidelijk: doe je mee, ja of te nee? Of heb je als SP via Maurice de Hond al teveel van de macht opgesnoven?

R.-k. journalist

In dagblad Trouw zag ik bij een verhaal over het 50-jarig Haags perscentrum Nieuwspoort, een foto uit – inderdaad - van een aldaar door de toenmalige premier
De Quay (KVP) gegeven persconferentie.

Twee dingen (avant la lettre, want later een graag door Den Uyl gebezigde uitdrukking) vallen mij op en zijn tekenend voor de tijd waarin men leefde. Of eigenlijk zijn het er drie:

1. De fotograaf hanteert een Rolleiflex. Destijds de twee-ogige 6x6-camera van de fotojournalist voor foto’s vanaf niet al te grote afstand genomen, want niet uitgerust met een telelens. Het was eigenlijk meer een ateliercamera zoals je in de film Blowup kon zien. Maar je kon er mee ‘om ‘n hoekje’ fotograferen. Je keek van boven af op de matglazen zoeker, die precies even groot was als het uiteindelijke beeld en je kon de camera een kwartslag draaien om iemand te fotograferen zonder dat die het in de gaten had. Jijzelf leek immers een andere kant uit te kijken. Ook handig: de Rollei hoog boven je hoofd houden met de zoeker naar je toe, om bij voorbeeld over een haag mensen heen te fotograferen.

2. Er is een rooms-katholieke journalist te zien. M’n kop eraf, als het niet die man is met dat vlinderstrikje. De Volkskrant? De Tijd, toen nog dagblad, vooral door pastoors gelezen?

Het was mijn collega John Bindels zaliger, destijds redacteur van wat nu BN-DeStem heet, later directeur van de Vereniging Eigen Huis, die er mij op attendeerde: katholieke journalisten onderscheidden zich met dat strikje. Iets kleiner dan de vlinderdas en o zo handig vanwege de klemmetjes waarmee het aan de punten van je boord kon worden gezet. Na een half doorwaakte al dan niet van alcohol doordrenkte nacht, snel weer het heertje. Of liever de semi-artistiekeling, want dat zat er achter, de seminarist (priesterstudent) die zich op tijd bedacht had en een andere roeping (educatieve taak op degelijke roomse grondslag) had gevolgd, de gesjeesde onderwijzer…

En jij?
Jazeker, alleen was de journalistiek mijn eerste en enige ‘roeping’.

Heb nog een derde ‘ding’ beloofd, dus:

3. Er is geen vrouw te bekennen. Toch is het volgens mij puur toeval dat de foto op Internationale Vrouwendag in Trouw staat.

Als iemand (nog) weet, wie iets weet van de journalist met het strikje, en zijn achtergrond, ik houd me aanbevolen.

Ik wen er nooit aan

Wat een geluk dat ik, naast het momenteel ‘gestoorde’ hhBest, ook nog dit blog heb, dat er trouwens ten nauwste mee is verbonden. Kan ik tenminste m’n ei kwijt. Maar dit terzijde.

Ik wen er nooit aan. Aan taalveranderingen, bedoel ik. Veranderingen die voortkomen uit een zekere taalarmoede, die van ouders op kinderen, van schrijver op lezer en van leerkracht op leerling wordt ‘overgedragen’.

Wat fout is wordt gewoon, zodra ‘iedereen’ de fout maakt. Sterker: het woordenboek neemt het over, waarmee het formeel wordt goedgekeurd. Een voorbeeld:

‘ “Kijk, er is een rijk naar jou vernoemd”, zeg ik tegen mijn jongste dochter Mare als we (…) de plattegrond van de Efteling bekijken. Ik wijs Het Marerijk aan, waarin ook het bekende Sprookjesbos ligt.’

Tot zover een zekere Katja Meertens (kennelijk niet van het gelijknamige instituut) in het NS-reclameblad Spoor.

Mijn pijnzone ligt bij het onterechte gebruik van het woord vernoemen, waar gewoon noemen wordt bedoeld. De moeder in het verhaaltje wil suggereren dat het Marerijk naar haar dochter Mare is genoemd. Als dat waar zou zijn, dan is die dochter vernoemd. Zo is (was) het. Klip en klaar. Ik geloof dat ik het ergens al eens gezegd heb, ik leg me erbij neer. Maar wennen doe ik er nooit aan.

Update, 18:22 uur:

Koud heb ik dit stukje gepost of daar hoor ik een man van de politievakbond op BNR zeggen: ‘De media is hier op ingesprongen.’ Nou meneer, media is het meervoud van medium hoor. Ik neem u niks kwalijk, want iedereen doet het onderhand zo. Maar ik word er zo moe van.

Met hhBest.nl in de puree

Wie nu op mijn website hhBest.nl probeert te komen, krijgt alleen maar een onbegrijpelijke melding op een witte achtergrond. Kortom: ik zit in de puree.

Voor wie hier iets meer over wil weten: Bij de 1.0-versie van hhBest (ga gerust kijken, maar het is ouwe koek) had ik alles zelf in de hand. Maar ja, ik moest zonodig met mijn tijd mee en stapte over op WordPress, een op zichzelf qua gebruik ideaal blogsysteem, waarbij je site desgewenst ook kan worden ondergebracht op een eigen domein (hhbest.nl dus).

In technische zin ben je dan wel aan de eigenaardigheden van dat ‘programma’ overgeleverd. Maak je een fout – zoals ik gisteravond – dan kun je gedwongen worden WP opnieuw te installeren. Maar als je dat probeert, krijg je ‘gegarandeerd’ de mededeling dat je eerst een database, die op een speciale server van de hostprovider staat, leeg moet maken. Dat laatste nu, is een complete ramp, zoals mij in december 2010 al is gebleken. Je raakt namelijk je hele archief, inclusief de laatst geplaatste berichten, kwijt.

Natuurlijk heb ik destijds mijn lesje geleerd en periodiek gezorgd voor een backup van die database. De laatste is van 27 februari, dus ik mag ervan uitgaan dat de schade beperkt is. Het meeste werk gaat straks nog zitten in het vertalen van een aantal Engelse termen.

Echter, voor het manipuleren van de db ben ik afhankelijk van de eerdergenoemde hostprovider. En die is lekker weekeinde aan het vieren. Kortom, ik kan tot maandag voor- noch achteruit. Gelukkig hebben mijn gebruikers genoeg alternatieven op het internet.

Ik ga kranten lezen, tot zo spoedig mogelijk weerziens!

Juffrouw

In Franse overheidsdocumenten is de aanduiding mademoiselle (mejuffrouw) voortaan taboe. Nieuw wapenfeitje voor het ‘lokale’ feminisme. Door de bank genomen wordt dat woord trouwens in Frankrijk noch Belgiè (mamzel) meer gebruikt.

Bij ons kom je het woord juffrouw ook niet meer tegen, hooguit het gemeenzame om niet te zeggen liefkozende juf in de basisschool.

(Me)juffrouw, voorheen als Mej. opgenomen in de adressering van een brief, was tot – ik doe ‘n gooi – in de jaren zeventig van de vorige eeuw de aanduiding voor een ongetrouwde vrouw. Met de voortgang van de feministische beweging werd het steeds meer als neerbuigend ervaren, dus is de algemene aanspreektitel mevrouw. In principe ook van het kassameisje van de super. Ik spreek haar in elk geval al jaren op die manier aan.

´Mevrouw´ was trouwens in een wat verder verleden zeker niet weggelegd voor alle gehuwde dames. In de klassenmaatschappij van weleer, moest je minstens tot de gezeten burgerij behoren om daar voor in aanmerking te komen. Een vrouw uit het zogenaamde arbeidersmilieu was een juffrouw en bleef dat tot aan haar levenseinde.

O ja, als wij als kinderen een verjaarskaart kregen, stond daar altijd ‘jongeheer’ of ‘jongejuffrouw’ op. Heden ten dage wordt met jongeheer iets heel anders bedoeld, maar dat valt buiten het bestek van dit stukje.

(Lees ook Hugo Camps’ verdediging van het woord mademoiselle in De Morgen.)

Een askruisje, is dat nieuws?

De Tilburgse editie van het Brabants Dagblad doet vandaag verslag met foto van het ‘uitdelen’ van het askruisje in Berkel-Enschot.

Is dat nieuws? Nee dat is geen nieuws. Dat is voorlichting voor mensen die wèl zo ‘n beetje weten wat carnaval is maar nauwelijks een notie hebben van Pasen, laat staan van de daaraan vooraf gaande, veertigdaagse vasten. Daarover worden door de r.-k Kerk dezer dagen weer flyers verspreid.

---

<- Foto Bisdom Den Bosch

---

In mijn tijd (hoor mij) was het kruisje op Aswoensdag de gewoonste zaak van de wereld – het was de kunst, hem zo lang mogelijk op je voorhoofd te houden en wie de grootste had – de roetvlek – was de bram. Ons werd geleerd, en dat lees je dan weer niet in de krant, dat het zich bestrooien met as, in de joodse wereld een uiting van rouw en boete was.

Nieuw? Ja, nou ja, half en half gemoderniseerd, deze door de priester uitgesproken formule: ‘Gedenk, mens dat je stof bent en tot stof zult wederkeren.' Voorheen: ‘Gedenk, o mensch, dat gij stof zijt’ enz.

Trekt het askruisje de jongeren? De foto van het bisdom suggereert het, die in het Brabants Dagblad niet (grijsharigen).

De jongeren houden het bij haringhappen, een vrij recente uitvinding van de kroegbazen die ook ná carnaval nog wel ‘n pilsje willen verkopen. Een kwestie van nadorst dus, of anders het opwekken ervan.

Stoppen met voortrekken Apple

Een vmbo-school in Hoorn gaat de I-pad verplicht stellen voor haar brugklassers. Te betalen door de ouders; als die dat niet kunnen opbrengen, kunnen de leerlingen zo’n ding lenen voor gebruik op school.

Ik vind dat ‘openbare instanties’ als scholen en publiciteitsmedia niet langer moeten meewerken aan een monopolie-positie van de fa. Apple. Om meer dan een reden: De productiemethodes van dat bedrijf in ontwikkelingslanden, inclusief kinderarbeid. Het kunstmatig hoog houden van de prijzen. De vergaande bemoeienis met wat je met het door jou gekochte apparaat mag doen en wat niet.

De I-pad is een uitstekend product, maar niet de enige mini-computer die over de eigenschappen beschikt, nodig voor communicatie (via het internet) en educatie. Het aanbieden van apps exclusief voor de I-pad is een vorm van discriminatie van door anderen op een niet minder innovatieve manier gefabriceerde tablets, gebaseerd op een ander besturingssysteem (Android van Google).  Het is ook strijdig met de vrije-markt-economie.

Het doorgeven van teksten en illustraties, waarbij het in het onderwijs voornamelijk gaat (e-books), is helemaal niet afhankelijk van de I-pad. Het is zelfs de vraag, of niet kan worden volstaan met een veel goedkopere e-reader met netwerk-functionaliteit. Als ik ouder was, zou ik de (gedwongen) aanschaf van een I-pad voor mijn kind om principiële redenen afwijzen.

Update 07.03.2012:

In België zijn ze helemaal van streek door eenzelfde initiatief. Verkapte manier van schoolpromotie op kosten van de ouders. En de kinderen, die willen wel.

Zie Het Nieuwsblad

Schaf alles toch gewoon af

De etymoloog prof. Marcel Dicke, ook wel ‘de onvermoeibare ambassadeur van het insectenrijk’ genoemd (vrijdagavond vanaf 7 uur te horen in het programma @OBALive op Radio 5 - uuuh, Radio 5? Ja, doe toch maar) vindt dat onze ingewikkelde samenleving best zonder managers kan. Dat heeft hij bij de bestudering van het insectenrijk opgestoken. Er zit kennelijk meer in die minuscule koppies dan wij kunnen bevatten.

Bij de gemeente Best, waar al jaren sprake is van een ernstige vertrouwensbreuk tussen ambtenaren en management (inclusief werkgever B en W), zouden ze met deze tip hun voordeel kunnen doen. Ik ben zelfs geneigd, te zeggen: schaf alles toch gewoon af. Want via RTL 4 Nieuws vernam ik dat een spiksplinternieuwe Zuid-Hollandse fusiegemeente overweegt, het – nog makkelijker - zonder gemeentehuis te gaan doen.

Maar het is allemaal veel ingewikkelder dan zelfs prof. Dicke denkt. Want om maar bij Best  te blijven: er is een gemeentesecretaris op afgeknapt, die trouwens nu op zijn nieuwe standplaats in West-Brabant ook al weer aan de dijk is gezet. Er is een burgemeester, die van de ene dag op de andere politiechef in Zeeland werd. Sensationeel om haar opeens op tv in dat gegalloneerde uniform terug te zien. Dat was mevrouw Demmers, die nu in de Bestse raadszaal tweemaal op een geschilderd portret is afgebeeld. Ze liet zich gewoon Letty noemen, wat evenwel niet heeft geleid tot verandering van de cultuur in het gemeentehuis. De haar opgevolgde waarnemend burgemeester, Yvo Kortmann (‘Ik ben ouwerwets’) heeft daar onmiddellijk een eind aan gemaakt. ‘Kopje koffie, Yvo?’ – ‘Hoho.’

De heer Kortmann, die in het plaatselijk weekblad doorgaans opgewekte columns schrijft onder de titel Mijn Best(s)e Gevoel, kreeg als hoofdtaak, orde op zaken te stellen en daarvoor werd zijn tijdelijke ambtstermijn zelfs met ‘n jaar verlengd. Niet genoeg, zegt hij nu – eigenlijk zijn er zes jaar nodig. De raadsoppositie denkt daar even anders over en diende maandagavond zelfs een motie van wantrouwen tegen de burgemeester in. Echter de coalitie had volgens het Eindhovens Dagblad ‘de gelederen gesloten’, wat volgens die coalitie weer niet nodig is, want de plaatselijke regering is per definitie één van denken en doen.

Burgemeester Kortmann en het ED zijn nauwelijks meer on speaking terms, sinds de krant hem een autoritaire controlfreak heeft genoemd. En zo tobben we maar aan in Best, met slechts één door iedereen aanvaard adagium: herstel van vertrouwen. Alleen, de fractievoorzitter van de PvdA heeft dat niet langer willen afwachten. Die is vorige week vervroegd weggelopen, wat nogal theatraal overkwam, omdat-ie toch al van plan was dat per 1 maart te doen. Toch blijft het triest, omdat het een oud-wethouder is, die best een waardig afscheid had verdiend. Intussen speelt ook nog een gerechtelijke procedure rond de schorsing van de voorzitter van de OR, die in afwachting van de laatste raadsvergadering even was stilgelegd.

En nog is het wantrouwen niet voldoende geschetst, want er is in Best een rel rond een – kennelijk uit wanhoop geboren – lek naar de krant. Daarover klonk maandagavond andermaal in de raadszaal dat daarvan ‘de onderste steen boven moet komen’.

Had ik het over theater? Ja en het heeft veel weg van een tragi-comedie. Want de ambtenaren die maandagavond de Burgerzaal van het gemeentehuis vulden om het politieke geharrewar op een scherm te volgen, hadden het voordeel dat ze – in tegenstelling tot de publieke tribune – het besprokene luidop naar hartelust konden becommentariëren. Zoek je nog een lek? Dan had je daar moeten gaan zitten.

(Gesproken column voor Omroep Best, 15.02.12, 18:10 uur.)

Koeiengeloei: de elektronische stal laat het ook afweten bij deze kou

De stadse boerin en haar twee zonen kijken ons, vanuit de deur van de automatische melkstal een beetje zorgelijk aan. Witte gezichten die slaaptekort verraden.

Ze hebben hun deel te pakken van het winterleed die de moderne boer kan treffen. Want de moderne stal zit vol elektronica <-en die, noch de melkleidingen, moeten iets hebben van  15 graden onder nul. De koeien, meer dan zes uren ‘over tijd’, ook niet, ze loeien klagelijk om het hardst. Uiers op spanning. En zo was het gisteren ook al.

Zondagsdienst voor de automatiseerder want het ene onderdeel na het andere laat het afweten. Waar zijn de zekeringen? In dat doosje. Maar dat zijn kapotte. Wie doet nou zoiets?

Zondagsdienst ook voor de reguliere elektrieker. Ik heb onlangs ook nog een setje doppen gekocht. Waar zijn die? Weet ik veel. Drijven ze me daar in de stront! Er moet bekisting om de leidingen, want de winter gaat gewoon door. Zoon 1 begint planken naar beneden te gooien. Kijk uit!

Daar is de tankauto van Friesland/Campina! Die heeft altijd zondagsdienst. Maar nu even niet.

Het allerergste: al zou je het willen, de koeien zijn niet te informeren. Waarom doet dit aan Utrecht CS denken?

En de boer ploegde niet voort. Sterker nog hij kan niet melken. 

Is dat onderhand afgelopen met dat gelul over een Elfstedentocht? Wie lult er? Niet de tv. Die meldt No signal.

Turbo-Charlie

Charlie Aptroot, onze volksvertegenwoordiger, pardon de vertegenwoordiger van de VVD in de Kamer, niet vies van een leugentje, zoals dagblad De Pers al eens deugdelijk heeft bewezen, denkt dat-ie de reizigersvereniging ROVER voor eens en voor altijd de mond heeft gesnoerd, met de bewering dat het Openbaar Vervoer (OV) 'alleen maar beter wordt van bezuinigingen'.

Hoe zit dat volgens Charlie, op een symposium in Rotterdam? Laat ik Nu.nl even citeren: 'Aptroot denkt dat er fors kan worden bezuinigd door minder overhead te hebben. Hij hekelt de vele verschillende organisaties die een stukje van OV in de randstad organiseren. Liever zou hij zien dat er één orgaan komt dat dit doet en dat afdwingt dat er beter tussen bedrijven wordt samengewerkt. “Het maakt de reiziger niet uit wie de vervoerder is, maar wel of de bestemming goed kan worden bereikt.”

Dus, roept ijdeltuit Charlie parmantig: 'Bezuinigen moet gewoon. Punt.'

Maar hoe zat het ook weer? Hoe juichte ook de VVD (Charlie was toen politiek nog niet droog achter de oren) in het koor van de toen net afgetreden Margaret Thatcher en andere voorstanders van privatisering, toen Europa in 1991 die richtlijn uitvaardigde voor het OV. Er moest concurrentie komen, de eenheid van de NS en haar dochterbedrijven (busmaatschappijen) moest worden doorbroken. En blablabla. Welaan, we ervaren dagelijks de gevolgen en niet alleen als het sneeuwt.

Ferme jongens, stoere knapen die nu roepen: ‘Maak er één orgaan van’. En die centralisatie (wat is het verschil met nationalisatie?) nu weer tot de panacée van het OV verklaren, vanwege ‘al die overhead’.

ROVER had zich op dat Rotterdamse congres niet zo makkelijk in de pan moeten laten hakken. Zeker niet door Turbo-130 km-Charlie.

Worst

Het zal mij eerlijk gezegd worst wezen of er bij een eventuele Elfstedentocht al dan niet publiek op bruggen en dijken zal staan met Unoxmutsen.

Er zijn mensen die zich daar vreselijk druk over maken, zoals Jort Kelder, die zijn ziel aan de Friesland Bank heeft verkocht. Zo’n man wordt dan natuurlijk meteen aan de tafel van DWDD gevraagd. Ik heb het gelukkig gemist (kijk zelden of nooit naar dat incestueuze wereldje) en ik verdenk Kelder ervan, in onderhandeling te zijn met de HEMA.

De Friezen, die de Hollânske hysterie rond een dreigende Tocht wel gewend zijn en daar ijskoud onder blijven , kunnen over die reclame alleen maar grinniken. De Vereniging De Friesche Elfsteden heeft de commercie van meet af aan buiten de deur kunnen houden en is niet van plan daar van af te wijken. Een presentator van Omrop Fryslân kondigde aan, de eerste de beste muts die Friesland probeert binnen te komen, neer te sabelen en als afschrikwekkend voorbeeld aan de kop van de Afsluitdijk ten toon te stellen. Ja, voor satire en zelfspot hoef je geen gelegenheidsprofessor aan de UvT te zijn.

Wat mij trouwens nog het meest frappeerde was, dat niet-Friese kranten de integrale Friese tekst van de omroepman (uiteraard met vertaling) weergaven. Dat is de zegen van de moderne digitale techniek. Wat bij de Leeuwarder Courant of bij de omroep goed wordt ingetikt, komt er overal foutloos in. Kwestie van copy and paste.

Wat ‘n gemak. Bij het ‘Friese’ krantje waar ik in de jaren vijftig werkte, dat in feite niet meer was dan een inlegvel van het Noordhollands Dagblad, hadden we ook een Friestalige rubriek, verzorgd door schoolmeester Simke de Haan. Zijn handgeschreven kopij werd door een drukker in Leeuwarden in lood gezet. Dat zetsel ging in een kistje met de krantenauto, die toch dagelijks heen en weer reed over de Afsluitdijk, naar Hoorn om daar in de pagina te worden geplaatst. Dat kistje kwam natuurlijk te gelegener tijd weer keurig bij die Friese drukker terug, waarna het zetsel voor hergebruik de loodpot inging.

Geef mij trouwens maar Friese turfgerookte worst.

‘Slim kastje’ zit boven je neus

Rijkswaterstaat vindt het niet nodig ‘infrastructurele aanpassingen’ te doen aan de A58 bij Oirschot. Dit weggedeelte heeft de twijfelachtige eer op de derde plaats te staan van onveiligste plekken van het wegennet. Op dat punt gaan drie rijstroken over in twee.

Dat er zoveel ongelukken gebeuren heeft niet zozeer met snelheden te maken, als met ´onvoldoende ritsen´, zei meneer Frans Zuiderhoek van het Korps Landelijke Politie Diensten tegen het ED. Sssss. Onvoldoende ritsen houdt volgens mij in, de ander niet de kans geven in te voegen, wat betekent dat je niet bereid bent, het gaspedaal even los te laten.

Eerder deze week zag ik in datzelfde ED een foto van minister Schultz van Haegen, die een smart mobility-apparaat <-bediende, een ´slim kastje´ dat in een auto was ingebouwd. Dat kastje zou op den duur automobilisten individueel moeten gaan waarschuwen voor onveilige omstandigheden en hun bij voorbeeld moeten adviseren, hun snelheid aan te passen. Zoiets. Om de een of andere manier denkt men dat de automobilist daar wel naar zal luisteren. Dit in tegenstelling tot zijn niet reageren op soortgelijke boodschappen op displays boven de weg. ‘Prachtinnovaties’, noemt Schultz op voorhand het pakket slimheidsmaatregelen dat momenteel ten koste van 72 miljoen wordt getest.

Ik help het de minister hopen, dat haar verwachtingen zullen uitkomen, maar vooralsnog denk ik dat het ‘slimme kastje’, mits aanwezig, zich boven de neus van de weggebruiker bevindt.

Gasje

Zijn er nog straatjongens? Ja! Ook zoals in dat knap gereconstrueerde zwart-witte reclamefilmpje van een kaasmerk, met het schokkerige beeld van een harmonikaspeler in de Jordaan en die lieverdjes die achter aan een vrachtauto gaan hangen.

Ik moet nu even in het verleden duiken, mijn verleden in Breda, waar een jongen consequent gast werd genoemd: ‘Kek da gasje, kek da gasje!’. Zo’n lekker schoffie op van die gore gummi laarskes. Je had daar een achterbuurt, de Gasthuisvelden, die natuurlijk prompt gasjesvelden werd genoemd.  Maar om compleet te zijn: een meer gangbare aanduiding van een bengel was brak. In mijn geboortedorp Ginneken was die niet in zwang (de taal verschilt per straat, zei Johan Biemans) maar ik weet dat uit de liefdesbrieven van mijn vader aan mijn toekomstige moeder: brakske.

Maar heden ten dage? Waarin gevochten wordt met de politie, meidjes van 15 jaar zich op straat zitten ‘in te drinken’ en opgeschoten knullen ‘gederfde inkomsten’ bij hun ouders in rekening brengen, wegens het niet afmaken van hun school. ‘Heb je niet hoeven betalen’, dus heb ik daar nu recht op.’ Echt waar.

En toch. Het was best ‘n aardige thuiswedstrijd geweest van de voetbalvereniging Eindhoven. Hou me de gastspelers en de uitslag ten goede want daar gaat ‘t nu even niet om. Maar na afloop hield een verslaggever van Omroep Brabant een speler zijn bolle microfoon voor en stelde de ‘Wat ging er door je heen-‘ of vergelijkbare vraag. Toen was er op eens dat roodharige, sproetige ventje, met z’n opgeschoren koppie. Dat ging er, met brutaal-spottende oogjes tussen staan, een lange pvc-elektriciteitspijp in de hand, als was het zijn microfoon.

Natuurlijk kon die verslaggever moeilijk roepen: ‘Ga weg jij!’ En dat wist dat jongetje. Dat kon je aan hem zien. Een echte straatjongen.

Beroerdste ooit

Geert Wilders mag een minister in de Kamer officieel voor knettergek verklaren, een mij bekende columnist kan ongestraft minister Marja van Bijsterveldt kwalificeren als ‘het dansmarietje van het afbraakkabinet’, maar haar ‘de beroerdste minister van onderwijs’ en ‘van te gering intellectueel niveau’ noemen dat mag weer niet. Zo is momenteel de stand van de vrijheid van meningsuiting in dit land.

Wie is in dit geval de gebeten hond? Marten Kircz, bestuurslid van onderwijsbond AOb, gesproken hebbende in het heetst van het nationaal debat, dat wil zeggen na de lerarenstaking, afgelopen donderdag. Zijn voorzitter, Walter Dresscher, kennelijk niet op de hoogte van de recente vaderlandse geschiedenis, deed het stante pede in zijn broek en distancieerde zich van Kirczs betoog.

En de Kamer? Die is, jawel, geschokt. Wel natuurlijk dat deel van de Kamer, dat Marja ‘n héél goeie onderwijsminister vindt, moet vinden, want zo niet dan zou het voor haar ‘af door een zijdeur’ zijn. Ton Elias (VVD) en Harm Beertema (PVV): ‘Excuses!’ Jack Biskop (CDA): ‘Schandalig!’ Wilders blijkt een uitstekende leermeester. Het enige woord dat ik nog mis is ‘Respect!’

Hoepel toch op, allemaal. Ja, jij ook Walter Dresscher. Haal je schoolgeld terug.

Uit de lucht

Heeft de bestuursrechter in Den Bosch echt gezegd dat ‘de bezuiniging van 1,7 miljoen die de provincie heeft opgelegd aan Omroep Brabant uit de lucht is gegrepen’ ? Dat staat namelijk vanmorgen in de Brabantse kranten.

Er is geen reden aan de gebruikte terminologie te twijfelen, die door een ervaren verslaggever nader wordt aangeduid als ‘een hard oordeel’.

Voor alle zekerheid toch even gekeken op de website rechtspraak.nl, die altijd bijzonder snel en uitgebreid weergeeft wat er in de rechtbanken gebeurt. Maar zoals te verwachten valt, hebben de teksten daar een puur zakelijk recht-toe-recht-aan karakter, zonder de couleur van het rechterlijk betoog. Je kunt er doorgaans geen smakelijke krantenkop aan ontlenen

Dus, als het waar is, dan is de bestuursrechter toe aan een opfriscursus Nederlandse taal. Ik hoef namelijk niet in enig woordenboek te kijken, om te stellen dat de term ‘uit de lucht gegrepen’ in dit geval nergens op slaat.

‘Uit de lucht gegrepen’ zegt men van iets of een bewering die onwaar is, een onbewezen gerucht. Heeft de rechter deze terminologie niet gebruikt, dan heeft de verslaggever die uit de lucht gegrepen.

Wat wel vaststaat: over de financiële verhouding tussen de provincie en de omroep is de kou allerminst uit de lucht.

Tip de politie

De politie is tegenwoordig hevig multimediaal bezig. Er wordt door onder anderen buurtbrigadiers getwitterd bij het leven en de burger wordt aangemoedigd, de smartphone bij de hand te houden, voor het geval er in het openbaar enige ongerechtigheid valt te bespeuren. ‘Meld het ons!’

De afdeling Best-Oirschot-Son en Breugel van de regiopolitie Zuid-Oost-Brabant (BOS) heeft zelfs een app laten ontwikkelen, voor zowel Apple- als Androidtoestellen om dat allemaal te vergemakkelijken. Ik heb de Androidapp weliswaar tot dusver niet op de bijbehorende Market kunnen vinden – of ze werd door de voorlaatste versie van het besturingssysteem domweg geweigerd, maar op den duur komt dat natuurlijk allemaal goed. Zoals ook de dagbladen op den duur wel zullen inzien dat ze niet door kunnen gaan met de monopoliepositie van Apple met haar I-dingesen nog verder te versterken, door met hun appsaanbod de tablets van Samsung en andere concurrenten te negeren.

Intussen vraagt de politie zich misschien wel af, of ze niet een geest uit een fles heeft laten ontsnappen. Want waarom zou de burger zich bij het signaleren van ‘misstanden’ tot al dan niet criminele medeburgers moeten beperken? Enkele maanden geleden betrapte ik een Eindhovense politieauto op zonder blauw zwaailicht en/of sirene rijden door rood licht. Heb ik natuurlijk keurig gemeld. De ontvangst van die melding is even keurig bevestigd, maar verder nooit meer iets van gehoord natuurlijk.

ICT-journalist @Brenno de Winter zag vanmorgen ‘de politie’ fout parkeren  om ‘even een broodje te halen’. Het bleef bij een wazig fotootje met een sarcastische opmerking op Twitter – plaats en tijdstip onbekend en geen zichtbaar kenteken. Komt die pliesie weer even goed weg.

Allemaal kinderen

Toch jammer dat het initiatief van die moeders in Friesland Vroeg op Stap, nota bene beloond met een Europese award, in het zuiden nooit is aangeslagen en dat het uitgaan van jongeren slechts hier en daar, onder meer in Best, enigszins is geregeld tijdens carnaval.

Want het kan dan elk weekeinde weer een bende zijn in de Eindhovense stapstraat Stratumseind, de kasteleins ter plekke weten momenteel niets anders te doen dan te discussiëren over het verlaten van de sluitingstijden dan wel over het helemaal vrijlaten.

En denk nou niet dat het drankprobleem onder de jongeren, oorzaak van alle heisa, van onderlinge vechtpartijen (met soms dodelijke afloop) tot het molesteren van hulpverleners en politiemensen beperkt blijft tot de stedelijke gebieden.

In Bergeijk bij voorbeeld is het allang niet meer louter het herremenieke dat volgens het liedje zo goed speelt omdat of ondanks dat het teveel heeft gedronken van ‘het gerstebier van Kyrië’. Daar is het zondagnacht na drieën (!) tot heftige rellen gekomen tussen surveillerende agenten en groepen jongeren van, lees ik in het politierapport, 18 tot 21 jaar. Columnist Hugo Camps heeft gelijk: er zijn geen kinderen meer.

Je kunt ze oppakken, vastzetten, beboeten, weet ik veel wat nog meer om ze te straffen en het ‘af te leren’, maar daarmee los je het probleem niet op. Het is als met het vuurwerk, waardoor dit jaar ‘slechts’ 21 mensen het licht uit een oog moeten missen. Gewoon de wet stellen, want je kunt het gelijk van Camps ook omdraaien: het zijn allemaal kinderen.

Buurtcafé

In de krant lag een pagina familieberichten, met maar liefst vijftien overlijdensadvertenties gewijd aan Kees de Brouwer, eigenaar van café De Strijpse Ketel. Waaronder een hartelijke afscheidsbrief van hemzelf. Een dag later kwamen er nog eens zeven bij. Tweeëntwintig advertenties! Doorgaans moet je ‘n soort BN-er zijn, om zoveel aandacht te krijgen. Kees overleed, zo lees ik, op 59-jarige leeftijd. Bij het condoleanceregister in de Woenselse Sint-Petruskerk zullen collectebussen staan voor de kankerbestrijding.

Ik ben nooit in De Strijpse Ketel aan de Zeelsterstraat geweest, maar de strekking van de advertenties samenvattend, moet Kees de Brouwer, in de wandeling Kees Ketel, de ziel zijn geweest van ‘het gezelligste café van Eindhoven’. Kan ik me helemaal voorstellen, de verziekte sfeer van stapstraat Stratumseind mede in aanmerking genomen.

Kastelein Kees Ketel, ook figuurlijk een uitstervend ras? Je zou het niet zeggen als je de beschrijving van zo’n kroeg leest in een recente aflevering van de Bossche Kroniek van Eric Alink. Hij spreekt zelfs van ‘de kracht van het buurtcafé’. Maar op de beurs van de branche, de Horecava, vielen vorige week heel andere geluiden te beluisteren en wie door de Bestse Hoofdstraat wandelt, is er bij het zien van leegstaande horecapanden niet helemaal gerust op. Het dagblad De Pers, gratis op je tabletcomputer, maar daarom niet minder leesbaar, wijdt er een verhaal aan en voorspelt voor de komende jaren een uitval van 25% van de horeca, waaraan het bruine café niet zal ontsnappen. Er is een toenemende trend naar etablissementen als de Coffee Company en de McDonalds-achtigen. Formulezaken, zo heet dat in het vakjargon.

Zou er nog enige kans op redding zijn? De krant noteert dat er in elk geval onder meer in het restaurantwezen in Nederland iets goed mis is met de prijzen. Het blijkt dat de doorsnee ondernemer rekent met winstpercentages, in plaats van met concrete bedragen. Zo moet een fles rooie wijn van 16 euro in de winkel aan tafel 64 euro opbrengen. Een winst van 300 procent dus.

De betere kroegbaas, zoals Kees Ketel moet zijn geweest, zou de verschraling nog kunnen keren met een kaart, die het tegendeel is van eenheidsworst en door niet alleen maar Heineken, Heineken en  Heineken te tappen. En, o ja, gratis WiFi natuurlijk.

Kijk anders eens, hoe ze het over de grens doen, al valt niet te verhelen dat ook in België momenteel de ene stammenee na de andere z’n deuren sluit. Maar dat lijkt weer een ander verhaal, namelijk een gevolg van het rookverbod. In Frankrijk zetten ze ongevraagd een pichet gekoeld water op tafel; gratis uiteraard. Hier mag gewoon leidingwater niet eens. Alleen gebotteld water dat voor 3 euro per 33 cl als bronwater wordt verkocht. Ga zo door en gij zult weggesaneerd worden, is het niet door de mega-concurrentie dan wel door de klant.

(Gesproken column Omroep Best, 18.01.12, 18:10 uur)

Barentsz en Brueghel

De zeevaarder Willem Barentsz en de schilder Pieter Brueghel de Oude hebben twee dingen gemeen: Ze leefden beiden in de zelfde (zestiende) eeuw en niemand weet, waar ze zijn geboren, al zijn er wel claims.

Over Barentsz meldde de Leeuwarder Courant dezer dagen dat-ie waarschijnlijk niet van Terschelling kwam. De krant ontleende die non-wetenschap aan een genealoge, die overigens nog steeds zoekt naar de echte geboorteplaats van de latere Overwinteraar op Nova Zembla. In het dorpje Formerum op het waddeneiland blijft het standbeeld van Barentz dus mooi staan en natuurlijk ook het goeddeels aan hem gewijde museum. De Skylgers, zoals de bewoners van Terschelling zich noemen, klampen zich vast aan het gegeven dat Barentsz zich in den beginne ook wel Van der Schelling noemde. De genealoge vindt dat dat niks zegt. Persoonlijk vind ik dat Terschelling uiteindelijk het bewijs verdient, al was het alleen maar om het roemruchte zeevaardersverleden van het eiland. De sfeer is er nog steeds naar. Neem de kolossale vuurtoren, de Brandaris. En het voormalige wachthuisje van de vissers, voor tijden dat ze aan de haven het wad in de gaten moesten houden. Dat heeft in zijn voorgevel een Wakend Oog.

Ook over de afkomst van de grondleggger van de beroemde schildersdynastie tast men in het duister. Als mogelijke geboorteplaatsen worden genoemd: Breda, Bree en Brogel (vanwege al die Br’s?) en Breugel, ten noorden van Eindhoven. In laatstgenoemde plaats stond lang en fantasieloos blok steen om dat te benadrukken (ooit naar mijn smaak terecht omver gereden door een automobilist) en sinds 1996 een alleszins waardig borstbeeld. 

Dat Breugel met zijn in het Dommeldal gelegen gotische kerk (foto), zou zó als achtergrond van een Brueghelschilderij kunnen dienen.

Het onvermijdelijke gekrakeel

Een van de journaals, ik weet niet meer welk, plaatste de koningin en Wilders gisteravond en profil tegenover elkaar. Met die fotomontage was de situatie waarom het ging exact weergegeven.

Het staatshoofd, duidelijk tot het uiterste getergd, gaf een kamerlid, nota bene de gedoger van het zittende kabinet, lik op stuk. Dit heeft, zoals bekend, de afgelopen 24 uur geleid tot heel wat staatsrechtelijke beschouwingen, waar een – door meer dan een getrokken conclusie – met kop en schouders bovenuit stak: De Minister President had dit kunnen en moeten voorkomen. Door dat na te laten, geeft Rutte impliciet toe, dat de positie van de Koning in ons staatsbestel aan herziening toe is. De ironie wil dat de door de koningin inmiddels als opponent ‘erkende’ politicus dat laatste een en andermaal heeft betoogd.

Ik moet toegeven, na hiervan kennis te hebben genomen, dat ik gistermiddag iets te primair twitterde: ‘Het gezeur over die koninklijke hoofddoek gaat maar door’. Waarop mijn heel wat oudere broer reageerde: ‘Onze moeder zei altijd: niet reageren!’ Hij heeft natuurlijk volkomen gelijk, maar was het maar zo eenvoudig. Wilders en zijn trawanten spelen het steeds weer klaar, de aandacht op een zodanige manier naar zich toe te trekken, dat geen politicus, journalist of opiniemaker daar omheen kan.

Een typisch voorbeeld tref ik vanmorgen aan in een column van Sante Brun waarin het onder meer gaat over een uitgelekte e-mail, waarin een Limburgs PVV-statenlid, een PvdA-collega uitmaakt voor een ‘stuk uitgekotst halalvlees (maar dan van een Turks varken)’. Dat heeft geleid tot heel wat gekrakeel ook binnen de PVV. Schrijft Brun: ‘Zoals jullie weten heb ik me een aantal weken geleden voorgenomen de PVV en zijn fijne politici verder te negeren. Maar deze buitenkans laat ik me toch niet ontglippen.’

Hier zijn we dus nog niet mee klaar.

Chevalière

President Sarkozy (in de New York Times onlangs een figuur uit de Commedia dell’Arte genoemd) heeft de zeer bekwame Mexicaanse filmactrice Salma Hayek voorzien van de versierselen van chevalier in de orde van la Légion d’Honneur, de hoogste Franse onderscheiding.

We hadden al zo’n vermoeden dat het eerbewijs eerder met de eigenschappen van monsieur Nicolas te maken had dan met die van Hayek en krijgen daarvan de bevestiging door de discussie die hierover  in Frankrijk is losgebarsten. ‘Sarkozy degradeert la Légion d’Honneur tot een chocoladen medaille’ sneert bij voorbeeld weblogger Alain Jules.

Jules vraagt zich af, op grond waarvan de filmster de hoogste Franse onderscheiding zou hebben moeten krijgen.

Ons dagblad De Pers, schaart het ‘nieuws’ inderdaad onder het soort trivialiteiten, die het in éénregelige berichtjes bij wijze van voetnoten op haar pagina’s plaatst. Alleen zie je dan weer een uiting van flodderjournalistiek, als ‘grappig’ wordt gedaan over het chevalierschap van de filmster. Chevalier is van oudsher een adellijke status in Frankrijk en betekent ridder. De krant laat ons kiezen tussen ridderin en ridderes. Welja! Chevalière bestaat trouwens ook, maar was (is) de aanduiding voor de echtgenote van de chevalier.

Trouwens – belangrijker – La Legion is indertijd door Napoleon nadrukkelijk niet ingesteld als ridderorde. Dat was tegen zijn toen nog revolutionaire inborst. Dus die Franse blogger zit met zijn medaille van chocola hoe dan ook dicht bij de waarheid.

Herbouw moet

De herbouw van ‘t Speelhuis – stond het nog niet op de Wereld Erfgoedlijst? – moet. Het was trouwens al wel een rijksmonument. Daar zou op z’n minst de hele regio Zuid-Oost Brabant zich voor moeten inspannen. Dat is nog eens ‘n serious request.

In tegenstelling tot bij voorbeeld België (Catharinakerk en stadhuis Hoogstraten) en Duitsland (Liebfraukirche Dresden) hebben wij niet zo’n sterke traditie op dit punt, al is het na de oorlog wel met de abdij van Middelburg gebeurd. Opvallend gegeven: van zowel de gebouwen in Hoogstraten als het stadhuis in de Zeeuwse hoofdstad zijn eeuwenoude tekeningen van de Mechelse grootmeester Rombout Keldermans bewaard. Dat is ook bij ‘t Speelhuis het geval. Op Radio 1 hoorde ik vanmorgen dat de zoon van wijlen architect Piet Blom er al mee onderweg was naar Helmond.

Terug. Hetzelfde geldt voor het kunstwerk van Har Sanders, het interieur met een tromp-l’ oeil-effect van een gestreept circus-tentdoek. Daar viel bij iedereen die de zaal van ‘t Speelhuis binnenstapte de mond van open. In het ED las ik vanmorgen, dat artiesten als Freek de Jonge bij de aanblik van die zaal zelfs moeite hadden, zich op hun werk te concentreren.

Aan de slag dus. Liever vandaag dan morgen. Maar nu wel zonder asbest graag (elk nadeel hep z’n voordeel).

Statenzaal

Het betekende voor mij wel iets, de Friese statenzaal terug te zien. Ik leerde er namelijk in de tweede helft van de jaren vijftig het vak van verslaggever.

De foto staat op het weblog Statenjacht van Jan Arendz en is ook door hem gemaakt. Jan was sinds september 2008 statenverslaggever voor de Leeuwarder Courant (LC). Wàs want vanaf 1 januari heeft hij als journalist wat hij noemt een eigen toko, Jan Arendz Tekst en Advies, een stap die in deze turbulente tijd door veel dagbladjournalisten wordt gedaan.

Maar nu die statenzaal. De foto sprak mij vooral aan, omdat linksachter de perstribune is te zien. Prominent, naast de zetels van de Commissaris der Koningin en het college van Gedeputeerde Staten.

De Friese  Staten (dat Provinciale wordt meestal weggelaten) hebben de bevolking daar van oudsher meer te zeggen dan in andere provincies. Dat heeft niet in de laatste plaats te maken met de eigen taal en cultuur. Het heeft alles van een parlement.

Toen ik in 1956 voor het eerst als vertegenwoordiger van het r.-k. krantje Ons Noorden, deze statenzaal betrad, trof ik daar op die perstribune op de eerste rij de crème de la crème van de Friese journalistiek aan, te weten de redactiechefs van LC, Keimpe Sikkema, het Friesch Dagblad, Piter Wybenga, en de Friese editie van Het Vrije Volk, Sjoerd Leiker. Ik mocht plaats nemen naast de gemoedelijke Jan Gutman van de Friese Koerier (FK), van wie ik heel wat kunstjes heb mogen afkijken: ‘Ach jongen, dat is politiek!’

De chef redacteur van de FK, de tot in Den Haag roemruchte Laurens ten Cate - later, na een fusie nog ‘n tijdje (mede-)hoofdredacteur van de LC - kwam alleen als er echt vuurwerk werd verwacht. Ten Cate was iemand die het zich kon permitteren, tegen  de toenmalige CdK, de Drent mr. H.P. Linthorst Homan, te zeggen dat-ie het niet goed deed.

De Leeuwarder Courant, sinds 1752 en zich toen nog met een banderol onder de titel afficherende als Hoofdblad van Friesland, was een toonaangevende regionale krant, die qua niveau in den lande nauwelijks een weerga had. Een avondblad, waarvan de buiteneditie in de vroege middag verscheen. Sikkema schreef ‘s morgens zijn statenverslag op de perstribune natuurlijk met de hand, de kopij werd door een koerier opgehaald en na de lunch – in december tijdens de begrotingsbehandeling, door de provinciebodes geserveerde, huisgemaakte snert - vonden de statenleden de versgedrukte LC met dat verhaal op hun lessenaars. Daar viel mijn mond bij open en daar voelde ik mij als Brabants broekie heel kleintjes bij.

Die statenzaal uit 1896 is er dus nog steeds, ondanks het nieuwe Provinsjehûs, sterker, ze is gerestaureerd. Die zaal heeft een aantal wandschilderingen die slaan op belangrijke momenten in de Friese geschiedenis. Daarvan herinner ik me er één in het bijzonder: de edelman Gemme van Burmania, die voor koning Filips II staat en zegt: ‘Wij Friezen knielen alleen voor God’.

CDA kreeg z’n lollie

De kinderachtigheid, waarmee die 130 km-kwestie gisteren in de kamercommissie van madammeke Schultz van Haegen is ‘opgelost’. Ik heb het beeld van Politiek24 ‘n tijdje op het scherm gehad, ondertussen dingen doende die ik vooralsnog nuttiger achtte. Alleen al de lichaamstaal van VVD-er Charlie Aptroot (‘Wat ‘n gezeur allemaal’) die al voorspelde wat hij na afloop zou zeggen: 'De invoering in het hele land gaat dan wel iets trager, maar gaat wel door.’ Triomf!

Het maakte niks uit, al waren de replieken van Schultz een en al gehakkel, stereotiep eindigend in ‘Ja, wat moet ik er verder nog van zeggen?’

Het CDA vroeg en kreeg z’n snoepje. Ik mag tenminste aannemen dat de afremmende motie die de nog net niet zieltogende calimero van het kabinet gaat indienen, een meerderheid zal krijgen en dat VVD en PVV waar het om hardrijden gaat, effe zullen dimmen.

Waarom slechts een zoetmakerslollie? Omdat het als een paal boven water staat, dat elke snelheidsverhoging tot meer verkeersdoden leidt. Basta.

Leegloop

Bisschop Hurkmans van Den Bosch zegt dat de leegloop van zijn kerk in Brabant niets te maken heeft met het seksueel misbruik (letterlijk: ‘met dit rapport’). Ik denk dat hij daarin gelijk heeft.

In de loop van tientallen jaren is er in het eens zo ‘vroom-katholieke’ landsdeel, waar ik gemakshalve Limburg maar even bij reken, sprake van een vermaterialisering, gepaard gaande met een toenemende lauwheid in geloofszaken. Vooral sinds een aantal kerkelijke verboden en geboden (los van De Tien van God) zijn afgeschaft, zoals het verplichte zondagse kerkbezoek en de vasten- en onthoudingswet, is het hard gegaan. Met het sluiten en slopen van kerken als gevolg. Tegelijk verschenen in de van huis uit katholieke, van haar bisschoppelijke censoren ‘bevrijde’ Brabantse pers de seksadvertenties. Een proces van jaren dus.

Wat tot dusver was overgebleven, was ‘n rudimentair soort sfeerkatholicisme, goed voor zelf geregisseerde trouwpartijen en kerstnachtelijk gezwijmel. Met principes had dat niets te maken. Sterker: om je officieel als katholiek te laten uitschrijven diende je pas principieel te zijn. En zo ontstond tevens een klimaat, waarin het walgelijke gefoezel in kerken en kloosters aan het licht kon worden gebracht.

Overigens, in de raadszaal van de gemeente Best hangt – in een onopvallend hoekje weliswaar – nog steeds een kruisbeeld.

Even lekken a.u.b.

Historicus Jan de Roos heeft bij de bestuursrechter bot gevangen, met zijn verzoek tot volledige openbaarmaking van het dossier Klaas Carel Faber, de oorlogsmisdadiger die in 1952 uit de Bredase koepelgevangenis ontsnapte en sindsdien zijn straf in Duitsland niet uit zit.

Minister Ivo Opstelten, weigert De Roos inzage van een gedeelte van dat dossier ‘omdat dit de relatie met Duitsland zou schaden’. De rechter is daarin mee gegaan.

Mijn eerste gedachte hierbij is: is er ook een klokkenluider in de zaal? En vervolgens: Heeft de rechter kennis gekregen van de achtergronden, zodat hij kon beoordelen of hier geen sprake is van een drogreden?

Want hoe zou een zeventig jaar geleden door een ander Duitsland overvallen en geknechte natie de relatie met het nieuwe en gerespecteerde Duitsland met deze informatie op het spel kunnen zetten?

Is die informatie dan zó belangrijk? Dat weet ik niet en dat is het ‘m juist. Dezer dagen zette het NIOD het complete zogeheten standaardwerk van Loe de Jong over Nederland in WO2 online. Prachtig. Maar iedereen weet inmiddels wel dat die boeken van De Jong als ‘geschiedschrijving’ niet onomstreden zijn. Tezeer bepaald door zwart-wit-denken, is een van de punten van kritiek. Valt De Jong allerminst kwalijk te nemen; je kunt zelfs zeggen dat het ‘t lot van menig historicus is dat het denken over het verleden onderhevig is aan verandering. Met andere woorden: geschiedschrijving houdt nooit op.

Kan iemand even lekken? Naar Brandpunt of Zembla of zo.

Levende schilderijen

Al eeuwenlang gaat het over ‘levende’ schilderijen. Hoeveel is er al niet gefilosofeerd over de geheimzinnige glimlach van Da Vinci’s Mona Lisa in het Louvre. Wie is het eigenlijk en wat zit er achter dat lachje? Reproducties van dat portret zijn niet alleen van snorren en baarden voorzien, maar eindeloos gemanipuleerd. Die hobby heeft een enorme vlucht genomen sinds Photoshop. Even Googlen levert verbluffende resultaten <- op. Blijkbaar wordt dat mysterieuze lachje opgevat als een uitdaging.

De impact van schilderijen, in het bijzonder geschilderde portretten, is een nadere studie waard, zo bedacht kunsthistorica Elsje van Kessel en ze is er aan de Leidse universiteit op gepromoveerd. Ze bekeek daarvoor schilderijen uit het Venetië van de zestiende eeuw.

In het persbericht van de universiteit over dit promotieonderzoek lees ik: ‘In de Venetiaanse cultuur  konden schilderijen soms de rollen van mensen overnemen en dus personen worden. Schilderijen ontvingen bezoekers en trokken pelgrims aan; ze genazen en redden mensen; ze verdienden geld; mensen werden verliefd op ze; ze riepen agressie op en werden slachtoffer van geweld; ze werkten als agenten van kunstenaars, adellijke families en vorstenhoven; ze werden geslagen, gekust en geliefkoosd.’
Portrettengalerij in het gemeentehuis van Best.

---

Ik bezwijk voor de verleiding, om het wat dichter bij huis te zoeken. Ik denk aan de zeventiende-eeuwse portretten van calvinistische regenten met plooikragen als molenstenen in het Frans Halsmuseum in Haarlem. Bespeur ik daar, bij mij als man met luchthartiger roomse roots enige weerzin? Ja, al was het alleen maar om de macht en het aanzien, dat de opdrachtgevers aan de schilder in hun portretten uitgedrukt wilden zien. De benepenheid, de geforceerd strenge arrogantie. Zoiets.

Deze cultuur is nog steeds niet dood, getuige de nog geen halve eeuw oude portrettengalerij van burgemeesters en ereburgers in de raadszaal van Best. Kunnen ook deze portretten emoties oproepen? Jazeker, al denk ik daarbij eerder aan het schilderij van wijlen burgemeester Cox in het gemeentehuis van Heeze, waarvan rond 1960 de ogen met een balpen werden ingedrukt. Deze nimmer opgeloste ‘balpenmoord’ lijkt naadloos aan te sluiten op de redenering van onze jonge doctor in Leiden.

(Gesproken column voor Omroep Best, 14 december 2011, 18:10 uur.)

Opzienbarende buikgriep

Wat is er al veel geluld over Matthijs van Nieuwkerk, die maandagavond (naar nu blijkt) met de hand aan z’n gat de set van DWDD moest verlaten, wegens (naar nu blijkt) een zich aankondigende buikgriep, meestal in goed Nederlands aangeduid als ‘aan de schijterij’.

Laat ik daar dan ook nog maar even aan meedoen. Was het wel bijzonder genoeg, behalve dan  dat beroepsbullebak Jan Mulder even van bijzitter (wat iets anders is dan bijzit) promoveerde tot presentator eerste klas?

Nee, helemaal niet, want wie dagelijks de hoofdrol wil spelen op de buis, riskeert in het harnas te sterven en een aanval van buikgriep is een hopelijk vroege herinnering aan de sterfelijkheid van de mens.

Voel ik daar iets? Ben ik effe blij dat ik aan een laptop zit en niet voor het alziend oog der Nederlanden.

Sint op erfgoedlijst(en)

Sinterklaas komt in elk geval op de binnenlandse erfgoedlijst (wist niet dat die al bestond) en wellicht op de wereldlijst als typisch, onvervangbaar Nederlands feest. Betrek er België ook even bij a.u.b, want daar leeft het ook hoor, sinds jaar en dag. Felix Timmermans schreef er al over.
Erfgoed. Mét Zwarte Piet, neem ik aan. De discussie daarover tussen blank en zwart, blank en blank en zwart en zwart in

---

<- Is dit wel ‘n blank kindje? Anders krijg je dat weer.

---

Debat op 2 mondde zaterdagavond op tv uit in een complete chaos. Presentator Ghislaine Plag was misschien ´n beetje te zacht en te beleefd. Waar was trouwens de als mede-presentator in de gids aangekondigde Arie Boomsma? Niet dat dat veel had uitgemaakt.

In elk geval stelde beeldbuis-historicus Herman Pleij zonder omwegen vast, dat ‘de moor’ die Sint sinds het midden van de negentiende eeuw vergezelt, wel degelijk zijn roots in de slavernij moet zoeken. En ook ‘n beetje in de 80-jarige Oorlog met Spanje. Oeps, laat ze het daar niet horen.

Alles beter dan maar blijven ontkennen, lijkt mij. Maar zie dan tegelijkertijd in dat de rollen van zowel Sint als Piet zijn geëvolueerd. Met hetzelfde recht kan die evolutie verder gaan. Dus gooi er, nu de hulpsinterklazen toch al in opmars zijn, ook wat witte Pieten tussen, er zitten toch ook witte en zwarte kindertjes in de klas?

Wat blijft er de tegenstanders van de zwarte versie van Piet dan nog over om te klagen? Niks.

Occupy in de verdrukking

Over Occupy heb ik geen mening. Dat is vaker het geval, als ik ergens te weinig vanaf weet. En Occupy heeft zoveel gedaanten. De New Kids van Maaskantje doen ook al mee, met een stapel bierkratten als middelpunt.

Het ontstáán op Manhattan alleen al. Alsof die Amerikanen voor het eerst kennis hebben genomen van de mars van de Parijse marktvrouwen op Versailles in 1790 of daaromtrent. Alleen hebben ze  niet opgepikt dat het daar ergens over ging, dat het te maken had met een tekort aan brood, terwijl het Franse hof zich tegoed zat te doen aan taartjes. Het doet er niet toe, of het apocrief is of niet, want het verhaal is te mooi dat koningin Marie-Antoinette geroepen zou hebben: ‘Waarom hebben ze dat volk dan geen boterham gegeven?’

In Eindhoven zit het de Occupybeweging trouwens niet mee. Het gemeentebestuur wil ze weg hebben van hun prominente plaats in de stad en ze naar een braakliggend stuk grond achter het station bonjouren, waar geen hond, laat staan winkelend publiek, voorbij komt. De bezetters bedienen zich nu haastig van de middelen van de door hen verfoeide (?) rechtsstaat, door een kort geding aan te spannen.

Toch bespeur ik bij mezelf een begin van sympathie. Dat komt doordat de Eindhovense actievoerders korte metten hebben gemaakt met het irritante optreden van de tv-verslaggevers van PowNed, die er ‘gewoon’ van uit gaan dat hun Telegraaf- annex GeenStijl-gedrag niet alleen door publiciteitsgeile politici en andere zich Bekend achtende Nederlanders geaccepteerd dient te worden, maar door iedereen die ongevraagd de camera op zich gericht weet.

Gewoon rechts-reactionairen hoor, en daarbij gaan mijn haren recht overeind staan. Zo ook bij een oproep via het door mij overigens zorgvuldig gemijde Facebook van een zekere Danny Cordromp om eventueel op de ‘verboden plaats’ tegen de bezetters te gaan demonstreren. Want ja, ‘het zijn professionele werklozen die agressie opwekken en leven op kosten van mensen die werken’.

Wat zijn dat, professionele werklozen? Mensen die vrijwillig zonder werk zitten? De term langharig werkschuw tuig, was die ook niet uitgevonden door De Telegraaf?

Overheid houdt hoofdpijn bij ICT

Overheid en geparenteerde diensten hebben chronische hoofdpijn bij het omgaan met ICT. Voor alle duidelijkheid: dat staat voor Informatie- en ComputerTechnologie.

Het is (te) duur, het werkt niet of onvoldoende en het is onveilig.

Een aansprekend voorbeeld vinden we nu weer in de gemeente Oirschot, waar de aanleg van draadloos internet (WiFi) voorlopig is afgeblazen.

Merkwaardig: Terwijl iedere klojo in een wip met een routertje van 85 euro een gesloten thuisnetwerk aanlegt, moet zoiets in Oirschot bij ‘eerste investering’ ruim 55.000 euro kosten. Terecht heeft een D66-raadslid daartegen geprotesteerd en dat bezwaar was niet aan dovemansoren verspild. Er wordt nu nog eens even ‘creatief gekeken’ naar een goedkopere oplossing, desnoods voor alleen de raadszaal.

Als men daar dan toch mee bezig is, realisere men zich ten eerste dat er in de ict-wereld teveel gladjanussen, misschien toepasselijker: linkmiechels rondlopen die uit het nog altijd wijd verbreide digibetisme een slaatje proberen te slaan. Als ik me goed herinner, heeft de gemeente Breda vorig jaar ‘n half miljoen neergeteld voor het bouwen van een nieuwe website, waarover men achteraf toch weer niet zo tevreden was. Da’s nog eens bouwfraude.

Ik zou zeggen, begin als ‘kleine overheid’ maar eens met een abonnement op een goed computerblad te nemen. Of, nog makkelijker, googel even. Dan kun je uitkomen bij sites als deze, die je zelfs helpen als je een camping van draadloos internet wil voorzien.

Zie ook: Raadsstukken op tablet in Oirschot

Broodje Slim

Bij sommige Lidls in dit land (‘Luxe voor iedereen’ tijdens de feestdagen) krijg je momenteel twee broden voor de prijs van een. Er geldt wel één voorwaarde. Je mag dat tweede brood pas ‘n paar dagen later ophalen.

Linda Nijenhuis van voorlichtingsorganisatie Milieu Centraal (uuh? nog nooit van gehoord, maar dat zal aan mij liggen) vindt dat ‘een mooi voorbeeld van hoe supermarkten kunnen meedenken met de consument om voedselverspilling te voorkomen’, zei ze tegen dagblad Trouw. Zo wordt immers voorkomen dat (een deel van) dat tweede brood de afvalbak ingaat, denkt ze.

Broodje Duurzaam? Welnee, Broodje Slim van Lidl, dat hiermee bereikt dat de klant zich ‘na een paar dagen’ weer eens meldt om zich door de luxe-voor-iedereen te  laten verleiden. Mevrouw Nijenhuis heeft zeker nog nooit van de vriezer gehoord, of ze gaat zover in haar duurzaamheid dat ze die in de ban heeft gedaan.

De waarde van Hoogervorst

Hoe hoog moeten we een waarschuwing inschatten van Hans Hoogervorst? Zoals voor de Commissie De Wit: ‘Banken over de hele wereld zijn nog steeds zo krakkemikkig gefinancierd en nemen nog steeds zoveel risico dat het financieel systeem zomaar als een kaartenhuis in elkaar kan storten,’ zei hij volgens de Wegener kranten. Klinkt dat toch niet ‘n beetje als spuit elf geeft ook nog modder, of als ‘wij waarschuwen China voor het laatst’?

Zeg nou zelf, H.H. vráágt er gewoon om, te worden gemaand, ‘n toontje lager te zingen – de VVD-er die in de Tweede Kamer, eerder dan Wilders, de vergrovingstrend zette door tegenover de oppositie een kotsgebaar te maken, de man ook die als Minister van Volksgezondheid, ons als afnemers van de zorg de das heeft omgedaan met nieuwe regels voor het declareren door ziekenhuizen en klinieken.

Wel eens gehoord van de DBC-regeling? Die afkorting staat voor Diagnose Behandeling Combinatie. Voor de precieze werking ervan verwijs ik gemakshalve naar Wikipedia. Maar wat je daar niet zult vinden, is de zekerheid dat die regeling ongestraft is te misbruiken. Ik ken een geval van een patiënt die een arts raadpleegde als  homeopaat en contant betaalde. Vervolgens zette die arts de pet op van reumatoloog. De financiële afwikkeling van dat consult in een praktijk achter een reformwinkel verliep heel anders:  Er kwam namelijk van een of andere stichting in het midden des lands een rekening van 632 euro’s voor twee consulten wegens DBC.

De zorgverzekeraar heeft op verzoek van de patiënt uitgezocht of dat wel kon. De uitslag was: ‘Wij staan met de rug tegen de muur’. Oeps! Klein maasje in de door Hoogervorst geëntameerde wet.

De vraag is, kan het hem wat schelen? Ondenkbaar voor een voorzitter van de Autoriteit Financiële Markten, over wiens salaris van 470.000 euro ooit kamervragen zijn gesteld. Nooit meer iets van gehoord natuurlijk. Gewoon de vinger in je keel steken en het gaat vanzelf over.

Zo’n man heeft ons over de financiële toestand in de wereld niks te waarschuwen.