donderdag 9 november 2023

Een bestuurder dicht bij de mensen

Kenmerkend voor Frank Houben, dezer dagen op 84-jarige leeftijd overleden, is ongetwijfeld dat hij een bestuurder was die dicht bij de mensen stond. In zekere zin waa hij daarmee z'n tijd vooruit, al is het de vraag of hij veel navolging heeft ondervonden.

Na zijn studies – onder meer een masteropleiding in de VS – was hij in 1968 als 30-jarige in de piepkleine Kempische grensgemeente Luyksgestel een van de jongste burgemeesters van Nederland. Toen ik als streekverslaggever kennis met hem kwam maken, ontving hij mij in de ambtswoning en voor ik het wist zat ik met zijn eerstgeborene op schoot.

Ik weet zeker dat Houben het in Luyksgestel niet gemakkelijk heeft gehad: kleine manipulatieve dorpspolitiek. Etten-Leur, de eerste industrialiserende gemeente in Brabant, moet hem beter hebben gelegen. Ook daar mocht ik hem interviewen. Over de milieutechnische aanpak, die hem na aan het hart lag. Het was zo ingewikkeld, dat ik van het schrijven van een verhaal afzag. Toen ik Frank Houben later op een CDA-bijeenkomst ontmoette, zei hij dat hij dat begreep.

Als commissaris van de koningin in Brabant heb ik Houben niet meegemaakt. Wel heb ik als kunstredacteur hem, thuis in Vught, nog eens gesproken over zijn literaire voorkeuren. Hij gaf mij Twee vierkante meter van Anton van Duinkerken mee.

Deze momenten en Houbens charme, vormen voor mij onuitwisbare herinneringen.

vrijdag 3 november 2023

Burgemeester, schud het stof maar af

Je moet tegenwoordig als bestuurder je woorden op een goudschaaltje wegen, voor je ze uitspreekt. (Politici laat ik in deze verkiezingstijd even buiten beschouwing.) Maar neem nu de burgemeester van Den Bosch, Jack Mikkers. Die bedoelde, zo liet hij Brabants Dagblad (BD) weten : 'De grootste groep veiligelanders die betrokken is bij overlast komt uit Marokko'. Maar toen hij op een bewonersbijeenkomst over de komst van een opvangcentrum voor 600 asielzoekers reageerde op een opmerking, dat Syriërs de kwaadsten zijn (of woorden van gelijke strekking), zei Mikkers: 'Nee dat is niet waar, dat is Marokko'.

En nu gaat Mikkers 'diep door het stof', aldus de inleiding van het BD. In elk geval ziet hij aanleiding, zijn excuses aan te bieden voor zijn uitlating. Commotie in de zaal? Dat valt nergens uit af te leiden. De herrie blijkt pas te zijn ontstaan nadat een filmpje van het 'incident' op social media was geplaatst. 'Massaal opgepikt en gretig gedeeld,' weet de krant.

Is het nog nodig het zogenaamd grondwettelijke vrije-meningsgedoe op vuilnisbakken als Facebook en X (voorheen Twitter) te kwalificeren? Ik denk het niet. Wat daar 'spontaan' zonder ook maar de geringste kennis, laat staan enig onderzoek gebeurt, kun je door de bank genomen naast je neer leggen. Wanneer je er al kennis van neemt, want mijn vleugelwoord is al jaren, 'Twitter dat ben je zelf', afhankelijk van wie je volgt.

Wat mij betreft mag de heer Mikkers dus het stof – wat zeg ik? de modder – van zich afschudden.

vrijdag 27 oktober 2023

Poepangst

Een Gentse darmprofessor wist op Radio 1 Be te vertellen, dat 41% van de Nederlanders buitenshuis last heeft van poepangst. Vooropgesteld: de Vlaming gebruikt het woord poepen voor iets heel anders. Bekend is het verhaal over de verpleegkundige in een Antwerps ziekenhuis, die gillend wegliep toen een Nederlandse patiënt ‘ik moet poepen’ riep. De Belg zegt kakken of ‘naar het gemak gaan’.

De poepangst van de Nederlander heeft te maken met de hygiëne op openbare toiletten en met ‘menselijk opzicht’. Veel van die wc’s bevinden zich tussen onafgedekte schotten. Stel je voor, iemand anders hoort het onvermijdelijke scheetje, het zuchten of het plonzen van de poep.

Interessant: de Gentse professor waarschuwde tegen het ophouden van de ontlasting bij zelfs maar de geringste aandrang. Leidt tot uitdroging en uiteindelijk tot verstopping.

De VRT is altijd goed in aansluitende muziekjes die met de context te maken hebben. In dit geval ‘Wat is er lekkerder dan kakken’ van Brigitte Kaandorp.

zondag 22 oktober 2023

Gemeentelijke fusie vergt lange-termijn-denken

In een eerder stadium heb ik mij afgezet tegen een eventuele fusie van de gemeente Boxtel met Best en/of Oirschot. Ik kom daar op terug. Nu Best op verzoek van Oirschot nadenkt over een mogelijk samengaan, rijst de vraag of een ‘ja’ wel tot een afdoende resultaat zou leiden. Wellicht is hier lange-termijn-denken nodig, zoals bekend momenteel niet de sterkste zijde van de hedendaagse politiek.

Een fusie van Best en Oirschot tot een gemeente Heerbeek (die naam is zo maar ‘n ideetje van mij) zou een inwonertal van ongeveer 50.000 opleveren. Volgens sommigen, onder wie qua bestuurlijke achtergrond niet de eersten de besten, is dat op lange termijn niet voldoende. Ik ben het daar dus bij nader inzien mee eens.

Het maakt de studie naar de mogelijkheden er niet gemakkelijker op. Hoever moet de herindeling in dit deel van de regio gaan en welke gemeenten zouden daarbij moeten worden betrokken? Nogal een puzzel. De gedachte aan Boxtel, dat niet zo gelukkig is met de samenwerking met het nabije Sint-Michielsgestel, sprak mij in eerste instantie niet aan, omdat daar sprake is van een heel andere streek die met Brainport Eindhoven niets te maken heeft. En die binding speelt bij Best en Oirschot wel degelijk een rol.

Er is volop aanleiding de gemeenteraden van Best en Oirschot veel succes te wensen bij het ontwarren van deze gordiaanse knoop. En de ‘denkkracht’ van de provincie Noord-Brabant lijkt me hier ook meer dan welkom.

donderdag 19 oktober 2023

OV: geen woorden maar daden

De media maken zich druk om het uitblijven van een verkiezingsprogramma van Omtzigts Nieuw Sociaal Contract (NSC). Nou ja, ik geef eigenlijk niet zoveel om dit soort beloften. In de politieke praktijk is namelijk zelden gebleken dat woorden ook in daden worden omgezet. Ik verdiep me dus niet in de mate waarin de 'relevante' partijen aandacht schenken aan de opwaardering – of zeg maar liever het herstel – van het openbaar vervoer.

Het probleem is overbekend. De privatisering is synoniem aan de uitkleding van met name het busvervoer, vooral op het zogenaamde platteland en tussen de steden waar gewerkt wordt. De afkalving brengt niet alleen de zwaksten in de samenleving en de scholieren (jongeren!) in de problemen, maar bevordert ook de groei van het autoverkeer, waarvan de ellende elk half uur op de radio is te horen, om van het door hem verhevigde stikstofprobleem nog maar te zwijgen.

Dankzij de Provinciale Zeeuwse Courant (naar hedendaags gebruik tegenwoordig PZC geheten) weten we dat de provincie aldaar een onzalig vervoersplan voor het OV heeft gelanceerd. Het komt erop neer dat alleen op hoofdlijnen grote bussen gaan rijden. Die lijnen, aldus de PZC, verbinden zogenaamde hubs. Dat zijn overstapplaatsen, waar reizigers met buurtbussen, haltetaxi's, deelauto's of fietsen naar toe worden gebracht of opgehaald. 'Dit wordt een drama,' klinkt het. De chauffeurs zijn, met steun van de vakbonden, een actie gestart om de provincie te bewegen dat plan in te trekken, wijzend op een uitstekend geacht alternatief dat in Friesland is ontwikkeld. Het publiek wordt gevraagd, de petitie daarvoor richting de provincie Zeeland te tekenen.

Nog een keer de PZC: ' In de Tweede Kamer werd het Zeeuws provinciebestuur geprezen en staatssecretaris Vivianne Heijnen zegde haar steun toe.'

Ook als het over de daden van de Haagse politiek gaat, is er dus nog geen aanleiding voor de Zeeuwen, om er gerust op te zijn.

dinsdag 17 oktober 2023

Joop van Gent, 1933-2023

De kennisgeving toont op de omslag een meeuw, wijdgevleugeld in de blauwe hemel. Zijn heengaan kon niet beter worden gesymboliseerd. Of het zou door het gedichtje moeten zijn, dat binnenin het afscheid beschrijft, getekend door zijn dementie: 'zoals een boot heel langzaam  achter de horizon verdwijnt'. Het gaat over Joop van Gent, die op 12 oktober op 90-jarige leeftijd is  overleden.

 Die boot was zijn lust en zijn leven; hij heeft hem zelfs 'n keer op een vrachtauto naar de Middellandse Zee laten vervoeren en was tot op hoge leeftijd royaal met het regelen van tochtjes over de Zeeuwse wateren voor zijn vrienden. Onder wie schrijver dezes. Geen wonder, zijn dienstplicht vervulde hij bij de marine. Kon-ie smakelijk over vertellen.

Op Joop was het gezegde 'eigenwijs is ook wijs' van toepassing. Had hij een mening, dan was hij daar in principe niet van af te brengen. Joop was ook een techneut die zijn kwaliteiten meer dan 25 jaar in dienst heeft gesteld van Philips. Er moet daar een gereedschap zijn ontwikkeld, dat de naam kreeg 'de emmer van Van Gent' of zoiets  Sorry, maar ik ben technisch het omgekeerde van Joop. Hij is wel eens bij ons met zijn hoofd  in het keukenkastje gedoken om iets te repareren. Altijd tot helpen bereid.

Joop had een geweldig leven; speelde bij voorbeeld trompet in het toenmalige Blauw Boerke in Best. Er viel wat hem betreft heel wat de grinniken. En hij hield van recht-toe, recht-aan aardappelen. Ook daarin vonden we elkaar.

vrijdag 13 oktober 2023

Taal en koopmansgeest

 De krantenkop viel me in de eerste plaats op door wat ik als een taalfout beschouw: 'Bedrijven bestraft voor hulp bij bouw Krimbrug'. Eerst maar eens het verschil tussen taalkennis (deskundigheid) en taalgevoel. Mijn deskundigheid is matig, het gevoel – geërfd van mijn vader – des te beter.

Waarover val ik dan bij die kop? Simpel, de dader wordt gestraft; de daad bestraft. Hiermee ben ik lang geleden opgegroeid. Nu moet je oppassen met direct fouten aan te wijzen. De taal verandert immers, al beschouw ik dat in veel gevallen als verarming. Een bekend verschijnsel is 'die straat is naar Pietje Puk vernoemd' in plaats van genoemd. Volgens mijn gevoel (zal ik maar zeggen) is in dit geval Pietje vernoemd en niet de straat.

Niet zeuren, hoor ik je al zeggen. OK, houd het maar op taalverandering. Dat 'vernoemen' is plaats van 'noemen naar' tref je aan bij de meest vooraanstaande hedendaagse schrijvers. Ik ben ook eens door een taaldeskundige bijgepraat over iets wat mijn vader opmerkte: 'Het is niet een hele mooie meid' maar 'n heel mooie,' want het gaat niet over een hele of halve meid maar over de graad van mooi zijn. Tja. Volgens die deskundige mag allebei, want ingeburgerd.

Tot zover de taal.

Want natuurlijk is het ook een intrigerende krantenkop: Nederlandse bedrijven die internationale regels aan hun laars hebben gelapt om te verdienen aan die als illegaal beschouwde brug tussen Rusland en de door haar van Oekraïne afgepakte Krim. Als het aan justitie ligt, worden ze gestraft. Blijkbaar hebben we te maken met de onuitroeibare 'Hollandse' koopmansgeest, zoals die ook een rol speelde in het slavernijverleden. Het verschil is dat men bij de Krimbrug waarschijnlijk met excuses niet wegkomt.

dinsdag 26 september 2023

'Burgemeester Best sprak voor z'n beurt'

Vraag eens aan de gemiddelde leerling van de basisschool wie de baas is in de gemeente. Het antwoord is voorspelbaar: 'De burgemeester'. Niet waar. Het is de gemeenteraad die bepaalt. Daarom lijkt het dat burgemeester Hans Ubachs van Best toen hij vorige week tegenover het Eindhovens Dagblad desgevraagd zei dat zijn gemeente er niet voor voelde, mee te betalen aan infrastructurele plannen (in Eindhoven) ten behoeve van de Brainport Regio, voor zijn beurt sprak.  Achteraf ontkent de heer Ubachs dit.

Een dag later kwam de burgemeester, na de nodige commotie in de zustergemeenten, volgens de krant  terug op zijn uitspraak. Zonder overigens bereid te zijn, het ED daarover opnieuw te woord te staan. Bovendien wist de krant aan leden van de gemeenteraad uitspraken te ontlokken, waaruit bleek dat de vraag of Best al dan niet bereid is, de nodige 1,3 miljoen euro beschikbaar te stellen, 'nog geen gelopen race' is. We kunnen aannemen, dat de kwestie dit najaar uitvoerig aan de orde zal komen tijdens de behandeling van de Bestse gemeentebegroting voor 2024.

Volgens de berichtgeving over deze zaak, zouden de burgemeesters van de bij Brainport betrokken gemeenten (dus ook de heer Ubachs) hun handtekening hebben gezet onder zoiets als een bereidheidsverklaring tot het bevorderen van de gevraagde financiële medewerking. Wat die verklaring ook mag inhouden, ze roept weer eens vragen op over het democratisch gehalte van sommige intergemeentelijke samenwerkingen. (Update 27 september)

dinsdag 29 augustus 2023

Op zoek naar de 'normale' vrouwenbejegening

Sommige mannen zoeken naar de 'nieuwe normale' manier om vrouwen te benaderen. Wat kan (nog) en wat niet? Onlangs refereerde ik in een stukje aan een Oosterhoutse kunstenaar die in de eerste helft van de vorige eeuw tegen een 'fijn protestants meisje' (aldus mijn moeder) zei: 'Gij zijt een schoon meske, kleed-oe eigen es uit'. Daar deed toen verder niemand moeilijk over.

Wat later in die eeuw, zeg maar de tweede helft, bracht een Philipsmedewerker een bezoek aan een inmiddels niet meer bestaande katholieke uitgeverij van dagbladen en populaire tijdschriften in Haarlem. Tot de aandeelhouders behoorden destijds bekende politici als Beel en De Quay. Na het betreden van de typistenkamer hoorde hij de man die hem rondleidde zeggen: 'dames, laat eens even wat zien'. Waarop die vrouwen lachend hun truitjes omhoog trokken. Ik heb dit uit de eerste hand. Mijn zegsman voegde er aan toe: 'Het stelde natuurlijk niks voor'. En daar deed in die tijd natuurlijk ook niemand moeilijk over.

Intussen zijn de vrouwen in opmars. Derde feministische golf, al vinden anderen misschien dat de tweede nog onvoltooid is. Kijk/luister bij voorbeeld maar eens naar de gemiddelde geïnterviewde, hoog of minder hoog op radio en tv. Hopelijk is haar stem en die van de presentator beneden het kakelniveau; zo neen, dan pleeg ik nog wel eens af te haken. Jammer, ik beveel sommigen een logopedist aan. Meer ervaringen met op z'n minst zichzelf belangrijk vindende vrouwen? Jazeker.

Ik kom wel eens in een super, waarvan ik weet dat ze mijn merk sigaren hebben. (Die moet je tegenwoordig met een lantaarntje zoeken.) Dan gaat het wel eens om beschadigde exemplaren. De chef doet daar niet moeilijk over. Neemt ze desnoods terug. Maar toen ik onlangs een doosje wilde openen, griste de kassière het me uit de handen. 'Rustig', kon ik nog net verbouwereerd uitbrengen en: 'de baas vindt dat goed'. Reactie: 'Ik ben de baas.' Het bleek de dochter te zijn.

Laatst zat ik in een vergadering, waar een jonge servicemedewerker (vrouw) het zover had gebracht dat ze het initiatief had overgenomen van de voorzitter. Toen ik ergens mijn beklag over deed, was dat voor haar aanleiding, de loftrompet over zichzelf te steken. Ze oogstte daarvoor applaus. Voornamelijk van de aanwezige vrouwen. De praktijk was het tegendeel. De medewerker hield zich twee dagen achtereen telefonisch onbereikbaar voor mij.

Er valt nog veel te leren, niet alleen door vrouwen, uiteraard.

maandag 28 augustus 2023

Blazen op de A2 zat ze niet glad

Het zat er dik in na de GP in Zandvoort: lekker blazen (zo heet dat in die kringen) op de A2 naar het zuiden. Royaal meer dan 100 hè? Maar dat zat ze niet glad. De bemensing van drie politieauto's had het voorzien en nam de leiding, met inachtneming van de snelheidslimiet wel te verstaan. Van Amsterdam tot Den Bosch hè?

Het is goed afgelopen, kettingbotsingen bleven bij mijn weten uit. Hoewel, je weet maar nooit; ze zijn immers voor driekwart de oorzaak van de filemeldingen.

Grote kop in de krant van heden: 'Weggebruikers gunnen elkaar geen ruimte'. De ik-mentaliteit, aangewakkerd door de sociale media. Een reden om de autoweg te mijden, als je je deze luxe kunt permitteren. Een familielid maakte het onlangs nog mee. Reed 100, kreeg een bumperklever, maar kon even niet naar rechts. De blazer ging daarna voor hem rijden en trapte fors op de rem. Gezellig.

Er is geen zicht op verbetering. Ik hoor net op de radio dat vier van de tien Belgische scholieren fietsend op hun telefoontje zit te turen. A-sociaal gedrag is hun blijkbaar ingebakken.

zaterdag 19 augustus 2023

'Kleed oe eigen es uit'

In België is het een en ander te doen over een fotograaf, tevens mede-organisator van de missverkiezingen, die aan kandidaten zou hebben gevraagd, zich (gedeeltelijk) uit te kleden. Online hè. Sinds Me Too is aanhoudend de vraag aan de orde, wat je tegen een vrouw mag zeggen en wat niet.

Het Belgische geval deed me terugdenken aan de verhalen van mijn ouders over het in de eerste helft van de vorige eeuw legendarische stadje Oosterhout (bij Breda), waar mijn vader operettes regisseerde bij de zangvereniging Aurora. De practical joke was daar tot een ware kunst verheven, waarbij namen werden genoemd als die van de fotograaf Jan de Jong, ene Steven Banken en een apotheker aan de Markt.

En dan had je de kunstschilder Toon Laerbuch, in mijn jeugd allang niet meer onder de levenden. Zijn weduwe Klaske kwam nog wel eens bij ons over de vloer. Maar Toon dus. Die zei tegen de Ginnekense Anneke Boezaard: ‘Gij zijt ‘n schon meske, kleed oe eigen es uit’. Ja, commentarieerde mijn moeder dan, ‘en dat was een fijn protestants meisje’.

In de aangegeven tijd had de woonplaats van Toon een volkslied: ‘En dat is Oosterhout, ‘t is iets bijzonders’. Kun je wel zeggen en er werd niet gauw over iets moeilijk gedaan.

donderdag 27 juli 2023

Brandbrieven

Er worden regelmatig brandbrieven gestuurd. Vooral vanuit de provincie (gemeenten incluis) naar Den Haag. Dringende aanbevelingen of wensen zijn het, vooral in gevallen dat bestuurders menen niet voor- of achteruit te kunnen. Het woord brandbrief is overigens een cliché, dat voornamelijk dient tot gemak van de gedrukte media. Daardoor verliezen ze wel aan zeggingskracht. Alweer een brandbrief? De lezer schrikt er niet meer van wakker.

Ooit was de brandbrief een crimineel middel: Ze werd - mits de dader geen analfabeet was - voor de deur van een boerderij gelegd met de opdracht 'betalen of anders...brand!' De ontvanger hoefde geen wanbetaler te zijn. Er kon ook 'gewoon' sprake zijn van doodordinaire afpersing. Geen nieuws onder de zon wat betreft de criminaliteit. 

Toch wil ik de hartenkreten van de gemiddelde bestuurder niet bagatelliseren. Neem nou de burgemeester van de gemeente Cranendonck, waartoe onder meer de dorpen Budel en Maarheeze behoren. Daar is al jaren een asielzoekerscentrum (azc) op een voormalig kazerneterrein gevestigd. De dorpen ondervinden daarvan enorme overlast, vooral veroorzaakt door jonge mannelijke zogenaamde veiligelanders. Een supermarkt heeft daarom zelfs z'n deuren gesloten. Eindeloze discussies intern, met het COA en met Den Haag. Onbevredigende reacties, laat staan oplossingen, dus de ene brandbrief na de andere. De burgemeester heeft gezegd dat hij met de rug tegen de muur staat.

Uiteraard is de heisa in Cranendonck elders in Brabant niet onopgemerkt gebleven. Gevolg: wellicht nog meer aversie tegen de opvang van asielzoekers dan elders in het land. Als gevolg van het gedrag van migranten die duidelijk een minderheid vormen. Het verzet in sommige gemeenten, waaronder Geldrop, gaat ook nog eens gepaard met ernstige vormen van racisme. 'Wie van buiten komt deugt niet - eigen volk eerst'. Dat soort dingen.

Generalisatie deugt nooit. Laat ik daarom eindigen met een persoonlijke ervaring. Vanwege mijn hoge leeftijd ben ik al enkele jaren geleden moeten stoppen met fietsen. De doorslag gaf een bijna buiteling met de tweewieler nabij een tijdelijke opvang van asielzoekers in Best. Wie hebben mij toen als het ware opgeraapt met de woorden 'gaat het?' Juist, twee jonge bewoners van de opvang.


vrijdag 7 juli 2023

Eindhoven doet mee

Eindhoven onderzoekt nu ook wat heet 'het slavernijverleden'. Brabant mag dan wel, onderdanig aan Holland, in de zogenaamde slaventijd een marginale rol hebben gespeeld, maar je weet maar nooit. Bovendien, Amsterdam, Rotterdam, Utrecht en Den Haag zijn schuldig dus als vijfde stad van het land (economische voortrekker trouwens) vindt de stad dat ze niet kan achterblijven. Voor het onderzoek is alvast 92.000 euro uitgetrokken.

Wat mij wel enorm heeft verbaasd is het ingebouwde onderzoek naar de sigarenfabrikant Henri van Abbe (1880-1940), die voortleeft in het naar hem genoemde museum en in een stichting die zich het lot van het stedelijk erfgoed aantrekt. Sigaren worden van kostelijke tabakken gemaakt en die komen uit de (thans voormalige) koloniën. Vandaar wellicht. Alleen, waarom Van Abbe, terwijl het tot in de tweede helft van de vorige eeuw in zuidoost Brabant wemelde van de sigarenfabrieken. Nu ook de textiel nog: Tilburg, Helmond. Zo blijven we aan de gang.

Nu ik er toch over bezig ben, verzin eens een bruikbaar woord voor 'tot slaaf gemaakten'. Slavelingen?

vrijdag 30 juni 2023

Fusie gemeenten? Op gelijke basis graag

De gemeenten Best en Oirschot praten over een mogelijke fusie. Het initiatief komt van Oirschot, dat daarvoor eerst het advies van een uiteraard niet voor niks werkend extern bureau moest inwinnen. Jammer, want twee doorgewinterde ex-bestuurders uit de streek hebben al veel eerder voor een samengaan gepleit.

'De deur staat altijd open,' zo reageerde in eerste instantie een woordvoerder van Best tegenover het Eindhovens Dagblad. Toen ik iemand met deze uitspraak confronteerde, zei die: 'Macht!'

Oirschot heeft, inclusief de kerkdorpen van De Beerzen en Spoordonk, 19.000 inwoners, Best 31.000. De noodzaak tot herindeling is dus voor Oirschot evident; Best zal er op termijn (zo niet nu al) ook aan moeten geloven. De uitvoering van nogal wat taken is anders financieel niet meer te behappen. En met intergemeentelijke samenwerking zonder meer lukt dat ook niet, om van het ondemocratisch gehalte van dit soort verbanden nog maar te zwijgen.

Tot 1819 waren het toen nog zuiver agrarische Naastenbest en Verrenbest een onderdeel van het in aanzien belangrijke Oirschot, dat bij voorbeeld een dingbank had. Dat is uit de monumentaliteit van het dorp nog te zien. Dat er sprake was van een zekere onderlinge animositeit, ligt voor de hand, maar de tijden zijn veranderd. Het is te hopen dat de onderhandelingen die nu aan de orde zijn, op gelijke basis zullen plaatsvinden. In het belang van beide gemeenten.

woensdag 28 juni 2023

'Grensoverschrijdend' bestond niet eens

 Imitatiegedrag. Wie denkt dat niet als er weer eens 'n pistool of mes wordt geatrokken, een school wordt binnengeslopen of daarmee wordt gedreigd? Het doet er niet toe, via welk medium het tot je komt, dit even om niet weer de social media de schuld te geven, al zijn die giftig genoeg. Ze worden door reguliere media trouwens regelmatig als bron gebruikt. Het lijkt niet gemakkelijk oorspronkelijk te denken. Zie bij voorbeeld de me too-rage en het voortdurend gegil over grensoverschrijdend gedrag, wat bij mij nogal eens wantrouwen oproept. Zo van, wat zou er eigenlijk achter zitten? Tactiek van tegenstrevers? Wraak uit machteloosheid?

Het is verleidelijk, namen van mensen uit mijn verleden te noemen. Ze zijn immers allemaal dood. Maar toch maar niet. Ik had ooit een hoofdredacteur die met een zijwaartse hoofdbeweging te kennen gaf dat ik na een gesprek kon ophoepelen . Diezelfde man had gewoonte, eindredacteuren

tijdens de avonddienst op te bellen, waarbij duidelijk waarneembaar was dat hij al de nodige whisky's tot zich had genomen. Een van die redacteuren, een uiterst beminnelijke (en helaas veel te vroeg gestorven) man, beëindigde eens het telefoongesprek met de woorden: 'Mijnheer, op deze toon wens ik niet met u te converseren'. Dezelfde hoofdredacteur kreeg van een redactiechef luidkeels, in ieders bijzijn, toegevoegd: 'Haal je schoolgeld terug.' Aan de carrière van die baas kwam een voortijdig einde, nadat hij een plaatselijke autoriteit zwaar onder invloed had opgebeld.

Wie was hier grensoverschrijdend? Het woord bestond niet eens.

donderdag 22 juni 2023

Wascultuur

Er is vanuit Friesland een actie gaande tot de herinvoering van het washandje. 'n Soort envelop van badstof die tot in de tweede helft van de vorige eeuw deel uitmaakte van de wascultuur. Het komt er op neer, dat minder douchen en wassen aan de wastafel water- en energiebesparend is. Bovendien is vaak douchen minder goed voor je huid.

Het washandje – typisch Nederlands trouwens – heeft mij nooit verlaten. Dat heeft te maken met het verschijnsel jeugdpuistjes, waar ik dus ooit last van had. Pieter van der Meer de Walcheren, een huisvriend, adviseerde mij toen: vermijd het gebruik van zeep voor je gezicht. Het hielp en tot op heden heb ik consequent mijn dagelijks wasritueel (ook onder de douche) geopend met dat washandje en geen aanleiding gevonden daar iets aan te veranderen.

Levensmaatje zorgt regelmatig voor vervanging en gebruikt er zelf tegenwoordig ook (weer) een. Het verdwijnen van het wasattribuut verbaast mij enigszins; het schijnt te maken te hebben met het verschijnsel vloeibare zeep. Het zal duidelijk zijn, dat ik de Friese actie van harte ondersteun: douche minder en was je regelmatig met een washand.

donderdag 8 juni 2023

'Pestkoppengedrag'

 Nu er weer een hittegolf aankomt (afwachten, momenteel staat er nog een fris windje) krijgt de klimaatdiscussie weer een boost, zoals dat tegenwoordig in Nederland heet. De vraag die daarbij opnieuw opduikt is: wie is er verantwoordelijk, de overheid of de burger. 'Beiden', reageerde een deskundige in eerste instantie diplomatiek in het radioprogramma Vroeg van BNN-Vara. Gelukkig nuanceerde hij dat met de boodschap dat wij allen moeten doen wat we kunnen.

Het massale vliegen nu eens buiten beschouwing gelaten (Eindhoven Airport signaleerde weer meer vluchten dan verwacht), de particuliere sector is toch wel in de weer als het gaat over wat ik maar 'verandering van levenswijze' zal noemen, want daar gaat het in feite om. Zo verbiedt het universiteitsziekenhuis van Gent zijn personeel dat op niet meer dan drie kilometer afstand woont voortaan met de auto naar het werk te komen. Weliswaar niet in de eerste plaats vanwege de klimaatkwestie, maar gezien het tekort aan parkeerplaatsen. Patiënten eerst. Terzijde: het Catharinaziekenhuis in Eindhoven biedt zijn personeel het comfort van een eigen parkeergarage. De gemiddelde Belg gaat bij wijze van spreken met de auto naar de wc en wie naar de verkeersmeldingen luistert, weet dat het fileprobleem daar minstens zo erg zo niet erger is dan in NL.

Nederlandse steden zijn bezig, zichzelf autoluw te maken. Dat lijdt soms tot felle debatten, zo blijkt uit De Gelderlander van heden, als het gaat over meer betaald parkeren en steeds meer wegen met een maximum snelheid van 30 km/u. Zeer tegen de zin van de Vroemmpartij, waarvan de leider het in de gemeenteraad had over 'pestkoppengedrag'.

Er valt van schade en schande nog veel te leren.


maandag 5 juni 2023

Vormen van onbenulligheid

Antwerp is kampioen, voor het eerst in 65 jaar, als ik het goed heb gehoord op Radio1.be. Op het nippertje gewonnen van Genk, waarbij ik de neiging heb eraan toe te voegen of all places, maar dat is natuurlijk een geweldige miskleun. Club Brugge schijnt er ook iets mee te maken te hebben, maar dat is mijnerzijds waarschijnlijk het toppunt van voetbal-onbenulligheid, Niettemin kan ik me voorstellen dat Antwerpen op z'n kop staat. Je zult maar bijna een driekwart eeuw op zoiets moeten wachten.

Het blijft GROOT nieuws, ook voor het Nederlandse wereldje. Gevolg: radio-interview met trainer Mark van Bommel, zij het in de geest van 'wat ging er door je heen'. Billen knijpen op het bankje, je hoorde het aankomen.

De reguliere media zijn onmisbaar, wil ik maar zeggen en niet alleen voor verontrustend nieuws als 'Nederlander vreest ramp maar is er slecht op voorbereid'. Een vette kop in het Eindhovens Dagblad kan niet anders dan mijn aandacht trekken: 'Nederlandse rechters zijn helemáál niet soft'. De Belgische ook niet? Eerste gedachte bij de aldaar te min geachte veroordeling van rijkeluisstudentjes die al ontgroenend een jongen de dood in hebben gejaagd.

De uitspraak over ons rechtssysteem is van de Eindhovense advocaat Leonie van der Grinten, die met een boek misverstanden als bovenstaande uit de weg wil ruimen. Doet denken aan een uitspraak van wijlen buitenland-commentator Jehan Kuypers, die op de vraag 'wanneer komt er een boek' antwoordde: 'Nooit, want iedereen schrijft tegenwoordig al 'n boek.' In een interview zegt de advocaat onder meer: 'Het klopt dat iemand die tien jaar is opgesloten, tien jaar lang geen delicten kan plegen. Althans niet zelf. Hij kan wel via lijntjes naar buiten delicten láten plegen.'

Ik weet nu al dat ik dat boek niet zal lezen, hoewel gelukkig het woord topcrimineel deze keer niet in het verhaal voorkomt.

zaterdag 13 mei 2023

Gek woord

 Minister Micky Adriaansens van Economische Zaken vindt graaiflatie een 'gek woord', zegt dat misbruik van de inflatie door het bedrijfsleven met extra prijsverhogingen ter wille van de winst niet waar is en dat het vieze woord polariserend werkt. Haar VVD-partijgenoot Marc Rutte, Minister President, drukt zich vanuit zijn legendarische slimheid wat voorzichtiger uit. Hij vindt het bewijs van het economisch bureau van de Rabobank voor graaiflatie 'nogal dun'. Zat daarmee op het spoor van de baas van het lekkere die beweert dat de grote winst in de VS wordt gemaakt. Op Radio1.be werd het nieuws van de dag ook besproken, maar met de meer dan in Hilversum gebruikelijke kwinkslag: 'bepaald geen linkse rakkers' zeiden ze daar van de bank-economen.

Ben niet eens 'n econoom van de kouwe grond en moet mij verlaten op de constateringen in de super van mijn Levensmaatje. Al zie ik ook wel dat de prijs van gegrilde kippenpoten bij de slager met minstens 40 procent is gestegen.

Ik doe tegenwoordig, sinds wat ik maar een rolwisseling zal noemen, vaker de boodschappen. Constatering: ik moet niks hebben van elektrisch scheren, dus ben ik aangewezen op (wegwerp-)scheermesjes. Die kocht ik tot voor kort bij de super die pretendeert 'de hoogste kwaliteit' te leveren 'voor de laagste prijs'. Wat gebeurde er? Stap voor stap verminderde de kwaliteit (gebruiksduur) van de tweebladige exemplaren ten faveure van de uiteraard duurdere meerbladige. Uiteindelijk maar eens de mesjes geprobeerd van de winkel die ongelukkigerwijs als reclameslogan 'natuurlijk wel' hanteert. Niettemin, de kwaliteit van de scheermesjes is daar aanzienlijk beter.

Om nog even terug te komen op de hierboven gewraakte super, die presteerde het al vóór Corona het aantal voorgebakken pannenkoeken per verpakking terug te brengen van tien naar acht, bij handhaving van de prijs. We worden al sinds jaar en dag genaaid.

O ja, er bestaat ook nog zoiets als een wet Prijsbeheersing. Daar hoor je in dit land niemand over.


woensdag 10 mei 2023

Hoe De Kempen aan z'n bedrijven kwam

 Bij een verhaal in het Eindhovens Dagblad over de dezer dagen overleden Henk Saris (1929-2023), oprichter van Saris Aanhangers in Hapert, moest ik als automatisch denken aan burgemeester Jan van Woensel, die in de jaren zestig van de vorige eeuw de dienst uitmaakte in de toenmalige gemeente Hoogeloon c.a. en daarbij met name het kerkdorp Hapert opstuwde in de vaart der volkeren.

Er is een Burgemeester Van Woenseldreef en de ironie wil, dat die van Hoogeloon naar Hapert loopt. De grap is namelijk, dat Van Woensel het heeft geregeld dat de zetel van de gemeente van het agrarische Hoogeloon naar een nieuw gebouw in Hapert werd verplaatst. Dat werd hem door de Hoogelooners natuurlijk niet in dank afgenomen. Maar Hoogeloon lag (en ligt nog steeds wat) geïsoleerd en Hapert lag aan de provinciale weg door De Kempen, van Eindhoven naar België. In die tijd werd trouwens al gesproken over de aanleg van de parallelle autoweg (nu A67).

Het toverwoord was halverwege de vorige eeuw industrialisatie en dat had de van volontair op het gemeentehuis van Loon op Zand naar het burgemeesterschap opgeklommen 'Jantje' zich in de oren geknoopt. Hij hield zich persoonlijk ten behoeve van de werkgelegenheid in De Kempen bezig met het werven van bedrijven. Dat deed hij onder meer door in het nabije Eindhoven goed rond te kijken, teneinde vast te stellen waar zich ondernemingen bevonden die 'op het oog' wat krap in hun jasje zaten. 'Kom bij ons, wij hebben ruimte zat.' Zo ook Saris Aanhangers. Realiseer je dat als je nu langs of door het enorme bedrijvenpark in Hapert rijdt.

Ik geloof dat ik het al eens ergens heb verteld, maar ik kan het niet laten: Van Woensel belde mij eens op met het verzoek een foldertje te schrijven over de in Hapert gemaakte producten 'waarmee je de hele dag kunt doorbrengen'. Dit met het oog op een excursie van Europarlementariërs naar Brabant. Kort voor de komst van die politici vroeg de burgemeester van Bladel aan zijn collega: 'Moeten wij dan niet iets doen?' Waarop Van Woensel: 'Daar moet ik nog even over prakkizeren'.

Inmiddels zijn beide burgemeesters allang overleden en maakt Hoogeloon c.a. deel uit van de gemeente Bladel c.a.

maandag 17 april 2023

Excuses blijven onbegonnen werk

De gemeenteraad van Vlissingen heeft met een krappe meerderheid excuses aangeboden voor het aandeel van de Zeeuwse haven in de transporten van 'tot slaaf gemaakten' naar de koloniën. Ik blijf van mening dat dergelijke excuses, met name voor wat voorouders (wie?) hebben gedaan onbegonnen werk is. In voorgaande discussies over dit onderwerp zei iemand: 'dan kun je wel excuses aanbieden voor de hele wereldgeschiedenis'. Met andere woorden: zo weet ik er nog wel 'n paar.

In mijn kast vond ik dezer dagen een boek, uitgegeven in 2013 door de Heemkundekring Tilburg, getiteld 'Verkeer en vervoer in Brabant – 1814-1940'. Een, zo blijkt uit lezing, compleet overzicht van de tijd voor de aanleg van autosnelwegen, waaraan een tiental mensen meewerkten. Daarin een uitvoerig overzicht van de aanleg rond 1904 van de Bergsche Maas, met inzet van meer dan duizend handarbeiders. Bloed, zweet en tranen staat erboven en dat doet het ergste vrezen.

Schrijver Hans van den Eeden noemt dit verleggen van de Maasmond om waterstaatkundige redenen (herhaalde overstromingen) het Deltaproject van de negentiende eeuw. Ik citeer er wat uit, om aan te geven dat er waarschijnlijk nazaten zijn te vinden, die hun vinger op zouden kunnen steken voor het in ontvangst nemen van excuses.

Van den Eeden heeft onder meer uitgezocht: 'De werklieden werkten 16 uur per dag gedurende zes dagen per week. Het werk was erg zwaar. Met de schop werd de zware vochtige rivierklei op houten kruiwagens geschept. Daarna moesten de kruiwagens van “beneden” een dijk worden opgereden (…) Het loon was onacceptabel en uitbuitend laag: een gulden per dag. De arbeiders waren onder uitermate primitieve omstandigheden gehuisvest (…) Uit verslagen blijkt dat de hygiënische omstandigheden voor de arbeiders ronduit slecht waren.'

Brabantse slaven? Nee, niet expliciet, de werklieden kwamen uit het hele land. Er heerste rond 1900 een gigantische werkloosheid. Dat maakte uitbuiting 'makkelijk'.

vrijdag 14 april 2023

Even geen krant in de bus

Ooit kwam ik een hoofdredacteur op straat tegen die me toeriep: 'Doorverschijnen hè Guido?' Ik was het roerend met hem eens, want door allerlei omstandigheden – aaneengesloten feestdagen, voor zover ik me herinner – was de toen nog exclusief papieren krant afwezig. Natuurlijk moest ik daar weer aan denken bij het berichtje van de 'Directie van DPG-media' in het Eindhovens Dagblad van heden: 'Op Koningsdag donderdag 27 april verschijnt er geen krant'.

Het bericht vervolgt: 'Distributie is de afgelopen jaren lastig gebleken wegens de festiviteiten.' Het begin van het einde van de papieren krant? Dat is dan als automatisch de volgende gedachte, zeker na de slotmededeling van de directie: 'Koningsdag is wel te volgen via ed.nl' En meer dan Koningsdag neem ik aan, want digitalisering is immers het toverwoord. Al jaren bestaat de mogelijkheid, dagbladen (goedkoper) online te volgen.

Over het in de kou sturen van lezers die op 'het papier' zijn aangewezen en daarvoor navenant betalen, zal ik het verder maar niet hebben. In de tang van de digitalisering. Wel over het feit dat de krant er ooit trots op was (en ook niet naliet dat te vermelden) dat ze erin slaagde, dat papier te bezorgen onder de moeilijkst denkbare omstandigheden – sneeuw en ijs om wat preciezer te zijn. Excuus als het even niet lukte en zeker nabezorging (waarvan je vandaag de dag bij een misser allerminst zeker bent).

Bij mijn weten is het niet verschijnen van de originele krant op zon- en feestdagen in Nederland een uniek verschijnsel. Het is een verworvenheid van misschien wel de eerste vakbond alhier, de grafische. Pas op zondagmiddag mochten in mijn tijd de loodpotten van de zetmachines weer worden opgewarmd en de flessen melk (tegen de giftige dampen!) voor de werknemers worden klaargezet. 's Morgens was bij de uitgang van de kerk het Belgische Het Laatste Nieuws uitgevent. Diezelfde Belgen hebben intussen driekwart zo niet meer van de Nederlandse dagbladpers in handen, zonder dat daar ooit een democratische haan naar heeft gekraaid.

Koningsdag is wat de nieuwsvoorziening betreft bepaald geen feestdag.

vrijdag 31 maart 2023

Zielige jongeren

'Schoolmaaltijd niet in trek in Zuidoost-Brabant' kopt het Eindhovens Dagblad en vlak daaronder staat nog een verhaal 'Woning- en klimaatcrisis zorgt voor stress bij jongeren'. Het eerste stuk is de vrucht van een rondgang langs het basis- en voortgezet onderwijs. Het resultaat is wat genuanceerder dan de kop doet vermoeden, maar toch, de schrijver noteert ergens:: pubers gaan niet met een bammetje in een hoek met armoedzaaiers zitten.

Het tweede verhaal mag dan het zoveelste zijn met hetzelfde onderwerp, het is toch maar gebaseerd op een onderzoek (alweer een) van de GGD. En opnieuw duikt het op: drugsgebruik. Wat dat laatste betreft bereiken mij ook vanuit West-Brabant verontrustende berichten. Experimenteren is des pubers eigen, maar helaas is het gevolg dat het vaak volkomen uit de hand loopt. Ernstige, duidelijk waarneembare hersenbeschadiging is het gevolg.

Wat ik nooit vanuit de reguliere media lees of hoor – durven ze niet, wordt het als te schadelijk beschouwd voor de kijk-, luister- en leescijfers? – dat jongeren verwend zijn en teveel in de watten worden gelegd. Dat opvoeding en educatie op school een veel belangrijkere rol zouden kunnen spelen. De koppeling aan een goed verstand laat ik achterwege, want dat is nu eenmaal niet iedereen gegeven. Ik ken er ook die de letterlijk giftige festivals mijden als de pest en hun vrienden zorgvuldig kiezen. Maar in het algemeen: onvoltooide hersenen. Ook het verlagen van de leeftijd voor het kiesrecht was een grote fout.

De GGD heeft het tevens over geldzorgen onder de jongeren. Ben niet onder de indruk, constaterend dat na schooltijd massa's zielepoten zich met gezwinde spoed naar de supermarkt begeven, chips en snoep trots betalen door hun telefoontje langs de scanner te halen. Om daarna de plastic verpakking op de stoep te flikkeren. Stoerdoenerij hoort er nu eenmaal bij. En de steeds hoger geprijsde supers? Die willen wel.

maandag 27 maart 2023

Sprookjesgeloof

Voor de monarchie is nog voldoende draagvlak, zegt Sigrid Kaag in reactie op een oekaze van haar D66-voorganger Alexander Pechtold. Een knuppel in het hoenderhok was het niet eens, diens verkondiging dat de tijd is aangebroken voor studie en discussie over het al dan niet voortbestaan van de Nederlandse monarchie na Willem Alexander.

Wat is draagvlak? Het sprookje, koningin Máxima en wat ze 'nu weer aan heeft' in het bijzonder. WA is 'n beetje een door haar vaak zichtbaar ondersteunde stuntelaar. Al vergeet ze dat op cruciale momenten, zoals bij de omstreden vakantie naar Griekenland tijdens de coronacrisis. Ze zei niet 'dat gaan we niet doen'. Over het verre verleden van het verzet door Willem van Nassau, die Oranje kleurde door het erven van een prinsdommetje in Frankrijk, zullen we het verder maar niet hebben, laat staan over de afstamming, die naar de originele maatstaven geen afstamming is.

Het is steeds weer hetzelfde liedje als de (gedragingen van) het koningshuis politiek aan de orde is. Zo wordt Rutte ooit nog eens Minister van Staat. Niet weinigen zitten daar trouwens op te kijken.

Het wachten is op een politieke constellatie, die het nuchtere idee van Pechtold een eerlijke kans geeft. Dit kan nog wel even duren, want het geloof in sprookjes is sterker dan de overtuiging dat erfopvolging volkomen uit de tijd is.

dinsdag 21 maart 2023

Leef volgens je gezond boerenverstand

Columnist Aaf Brandt Corstius deed haar duit in het zakje bij het verketteren van BBB-er Caroline omdat die op verkiezingsdag met haar zoon ging eten in een vleesrestaurant. Een beperkt opiniepeilingkje op Twitter wees uit dat 83% vindt dat niemand daar iets mee te maken heeft. Lifestile is een geliefd onderwerp in het onnieuws van de media, maar ik sla dat allemaal over. Het zal wel met mijn hoge leeftijd te maken hebben. Je mag zoiets tegenwoordig misschien niet meer zeggen, maar leef volgens je gezond boerenverstand. Dat geldt ook voor de aan de orde zijnde keuze tussen een vast of een variabel contract bij je energiemaatschappij.

Ik geef toe dat ik het online nog even heb gecheckt, maar dat nuchtere verstand zei me dat ik dat energiecontract lekker variabel moest houden en wel hierom: we wonen in een goed geïsoleerd nog geen 25 jaar oud appartement en ons verbruik van gas en elektra zit dik onder het plafond, om het zo maar uit te drukken. De thermostaat staat op 19 en dat houdt bij een zachte winter in, dat de cv-ketel hooguit 's morgens even aanslaat. De laatste dagen zelfs helemaal niet meer. Het aantal (korte) douchebeurten per week is sterk gereduceerd want, zoals zwager Jan opmerkte, 'je kunt je toch heel goed aan de wastafel wassen'.

O ja, we doen de gordijnen nooit dicht, behalve als de glazenwasser langskomt.

donderdag 16 maart 2023

Verhoog desnoods de prijs maar verkoop geen smoesjes

Ooit, toen de bomen nog tot in de hemel groeiden, kreeg ik als redacteur van onder meer het Eindhovens Dagblad  vanzelfsprekend de krant gratis in de bus. Sterker nog: ook de abonnementen op twee zogenaamd landelijke (lees randstedelijke) dagbladen werden door de baas betaald. Het was in dezelfde tijd, toen Brabantse kranten nog werden uitgegeven door de VNU, dat journalisten van de regionale uitgaven voor hun werk wereldreizen mochten maken. Het verhaal gaat zelfs (maar dat kan ik niet bewijzen) dat een aspirant hoofdredacteur bereid was, toe treden op voorwaarde dat hij op gezette tijden naar het buitenland mocht. 

Het valt buiten het bestek van dit stukje, de ontwikkelingen sindsdien in Nederlands krantenland te beschrijven. Om het kort te houden, de Nederlandse dagbladen zijn inmiddels zo goed als in Belgische (Vlaamse) handen en het is een schande dat wij (inclusief de overheid) dat hebben laten gebeuren. 

We weten ook allemaal dat de wereld een proces van ingrijpende veranderingen doormaakt, dat de ene crisis op de andere volgt met momenteel een gigantische inflatie (geldontwaarding) als hoogtepunt. In de loop van deze processen, was het voorspelbaar, dat ik als gepensioneerde op een gegeven moment te horen kreeg dat een gratis abonnement (zoals tot dan ook voor oud-medewerkers gebruikelijk) niet langer mogelijk was. Of ik genoegen wilde nemen met enige korting op de abonnementsprijs. Ach ja, het viel te verwachten. Alles werd en wordt immers duurder. Bij de uitgave van dagbladen hoef je alleen maar te denken aan de prijs van papier, om te begrijpen dat de traditionele krant in de brievenbus een kwestie van beperkte tijd is. Sommige journalisten wagen het er op, onder meer in columns, daarop te wijzen.

Nu krijg ik van mijn krant een mededeling over 'abonnementswijziging' van – kortweg – de volgende inhoud: 'Door een technische fout heeft u afgelopen jaren onterecht van een hoge korting kunnen genieten. De fout is inmiddels opgelost dus wij bieden deze korting niet langer aan.'  Dit slaat natuurlijk nergens op en ik heb de betrokken afdeling daar uiteraard op gewezen. Met als resultaat een half jaar uitstel van executie. Een – goedkoper – digitaal abonnement (zonder papier dus) lijkt de toekomst, maar door privéomstandigheden ligt dat bij ons nu niet voor de hand.

Moraal van het verhaal: verhoog desnoods de prijs, maar verkoop geen smoesjes. 

zaterdag 4 maart 2023

Nooit op zondag

De voetbalclub van Spakenburg loopt kans Nederlands kampioen te worden, maar 'nooit op zondag'. Dat staat zelfs in het verenigingsreglement. Een enkele psycholoog vindt aanleiding, te pleiten voor herinvoering van de zondagsrust; anderen voelen mee, maar vinden dat momenten van rust niet aan De Zevende Dag gebonden moeten zijn. Wijzen erop dat de beste ideeën vaak geboren worden tijdens bij voorbeeld een wandeling.

Hoe lang zijn de winkels in het merendeel van Nederland al op zondag open? Twintig jaar? In het in naam katholieke België is dat nog steeds niet het geval. Daar adverteren sommige ondernemingen met 'bij uitzondering zondag open'.

Laat ik maar weer eens teruggaan naar mijn jeugd in het roomse Brabant. De zondagen waren van een onnoemelijke saaiheid. Er waren evenementen, ja, maar niet vóór 's middags twaalf uur, het tijdstip waarop de hoogmis was afgelopen. Hoe vaak zou ik 's middags achter het tuinhek hebben gestaan, kijkend naar de passerende auto's. Vooral Belgen in hun Amerikaanse wagens, waarvan werd gezegd dat ze een automaat hadden, waarin af en toe 'n paar franken moesten worden gestopt om ze aan de praat te houden. Die Belgen kwamen naar Breda om te eten, omdat het daar toen veel goedkoper was dan in Antwerpen of Turnhout.

Of er passeerden ijsjes likkende Bredanaars, van de bushalte op weg naar het Mastbosch. Of stelletjes, altijd gearmd om te demonstreren dat ze bij mekaar hoorden. 'Hotel de warme klauw,' zei m'n vader dan. Saai! Soms nam mijn moeder me mee naar het lof, een middagdienst bij de clarissen aan de Poolseweg (zo genoemd omdat de bevrijders daarlangs de stad waren binnengeslopen). Na thuiskomst bakte ze dan balkenbrei.

Toch ben ik anno nu tegen de openstelling van winkels op zondag. Ongeveer op grond van de redenering van de hierboven aangeduide psycholoog: even geen gejaag en gejakker. Dat kan verder nog de hele week.

maandag 27 februari 2023

Boycotten kunst is paard achter wagen

 De Oekraïnse oorlog en de misdaden van Poetin en zijn kliek zijn voor nogal wat mensen aanleiding tot het boycotten van Russische kunst. Dit is een misvatting. Columnist Jos Kessels, een groot bewonderaar van de componist Rachmaninov, schreef vorige week in de trant van 'nu maar even niet'. Jammer.

Onlangs kreeg ik van mijn zoon een uit het Portugees vertaalde roman teleen, die volgens de uitgever tot de top van de Braziliaanse literatuur behoort, vergelijkbaar met die van de grote Russische klassiekers. Ik heb het boek na 200 van de ruim 600 bladzijden wegens 'teveel gezeik' weggelegd. Kwestie van smaak. Moet trouwens toegeven dat ik allesbehalve een kenner ben van bedoelde Russische literatuur. Wat ik wel weet – afgezien van het oordeel van mijn vader, die Lev Tolstoj (onder meer Oorlog en Vrede) in zijn jonge jaren in een brief aan mijn moeder 'een groot man' noemde – dat deze Rus volgens kenners wordt beschouwd als buitengewoon invloedrijk op de verdere ontwikkeling van het pacifisme. Nou jij weer.

Museum Hermitage in Amsterdam heeft zijn relatie met het gelijknamige instituut in Sint-Petersburg (ooit Stalingrad) verbroken en daar kan ik inkomen, maar als het over het boycotten van kunst in het algemeen gaat (inclusief het nazistische verbranden van boeken) dan zeg ik: span het paard niet achter de wagen.

vrijdag 24 februari 2023

Ontroerend verhaal

Het was vooral een ontroerend verhaal, dat van voorzitter Van der Lee, bij de presentatie van de uitslag van de parlementaire enquête over de Groninger ellende in het versterkte dorpshuis van Zeerijp. Een samenvatting van een volgens schatting wel 5 centimeter dik rapport. Vooraf was begrijpelijkerwijs behoorlijk cynisch gedaan over dat onderzoek - alweer - maar menigeen in dat zaaltje had volgens de verslagen de tranen in de ogen en het schijnt dat het geserreerde betoog - zonder politiek gezemel - ook grote indruk maakte op de aanwezige jongeren, die hun portie hebben meegekregen van het lijden van hun ouders.

Uit dat verhaal  komt Nederland naar voren als de geldbeluste natie, die zich daarnaast alleen maar druk maakt over de 'leveringszekerheid' van het aardgas. Het faillissement van de zekerheden en garanties aangaande het welbevinden van de bevolking die ons in theorie door de grondwet worden beloofd.

Het is ongetwijfeld waar dat het meer dan tienjarig drama dat de mensen in 'het hoge noorden', mede als gevolg van de aanwijsbare onverschilligheid van het landelijk bestuur,  door de meeste mensen in het land tot dusver is ervaren als een ver-van-mijn-bed-show. Maar wie Van der Lee beluisterde - in mijn geval via de radio, zonder de afleiding van tv-beelden - kan niet anders dan inzien: dit moet voor zover mogelijk opnieuw en in elk geval totaal anders.

Wat me verder imponeerde van de presentatie was het dwingend advies, het niet te laten bij het oplossen van de schadeproblemen, maar het Groningerland ook infrastructureel en anderszins perspectief te bieden op een welvarende en gelukkige toekomst. Laat de slagzin van wijlen commissaris Vonhoff  'Er gaat niets boven Groningen' eindelijk waar worden.



donderdag 23 februari 2023

Elke boom is er een

Bomen en groen in de stad leveren veel positieve effecten voor de leefomgeving: ze verbeteren bijvoorbeeld de waterhuishouding,  beperken de opwarming van de stad en dragen bij aan een betere luchtkwaliteit.' Ik lees dit op de website Kennisportaal Klimaatadaptatie die haar informatie in dit geval ontleent aan de Wageningen Universiteit. Vier aspecten worden daar in pdf-formaat uit de doeken gedaan: klimaat en temperatuur, waterhuishouding, luchtkwaliteit en biodiversiteit. Graag aanbevolen, maar ga er wel even voor zitten.

Bomen zijn veelvuldig in het nieuws, ook in Brabant. De gemeente Best deed onlangs op ons verzoek uit de doeken, wat er met de Prins Bernhardlaan gaat gebeuren, inclusief het kappen van ongeveer twintig eiken. Men meent met dit plan milieutechnisch koosjer bezig te zijn; iedereen mg daar zijn mening over hebben. Maar ondergetekende heeft de neiging, over het bomenbeleid in Best zijn reserves te hebben. (Tik desgewenst in het zoekvenster op hhBest.nl 'Bomen'.) Ik ben geen knuffelaar van het genre, maar mijn stelling naar aanleiding van  'Wageningen' luidt: elke boom is er een.

Tot de meest recente berichten over de omgang met bomen en groen behoort dat in het Eindhovens Dagblad van 22 februari 2023, bekopt met 'Verbazing over een verwoest stuk bos'. Het gaat over 'de rigoureuze kap en snoei van een bosje bij Eindhoven Airport'. Volgens het ED zijn buurtbewoners en voorbijgangers hierover ontsteld en lijkt de hier ontstane ravage 'niet nodig'.

Dit is maar één geval. Verontwaardiging over bomenkap is, zeker sinds we ons bewust zijn van de desastreuze gevolgen van de klimaatverandering, aan de orde van de dag. Als ik nog 'n stelling mag toevoegen: bomenkap, zogenaamd ter beveiliging van het verkeer is in principe uit den boze. Omdat bomen niet de oorzaak zijn van ongelukken, maar aanwijsbaar het rijgedrag van verkeersdeelnemers.

maandag 20 februari 2023

Tot stereotype gemaakten

Toen in de jaren zestig van de vorige eeuw allerlei beelden en fresco's uit een dorpskerk werden verwijderd, zei de toenmalige pastoor: 'Straks zetten ze ze allemaal weer terug.' Letterlijk is dat nog niet gebeurd, kan ook niet, maar de spijt is er wel. Die kerk is – uitgekleed en wel – inmiddels een rijksmonument. Iets vergelijkbaars gebeurt de laatste jaren met het taalgebruik. Je mag niet meer spreken van slaven, maar moet het houden op 'tot slaaf gemaakten'. Het gaat om zogenaamde stereotypen. Nu is de wereldliteratuur aan de beurt. De uitgever van Roald Dahl heeft besloten, een groot aantal zogenaamde stereotypen in diens boeken te vervangen. Iemand mag niet meer dik genoemd worden, maar omvangrijk. Dat soort dingen.

Ik heb eens geprobeerd, een discussie te voeren met Martin van Amerongen, die stelde dat bij Shakespeares De Koopman van Venetië geen sprake was van antisemitisme. Ik vond van wel en ik meen het ook te begrijpen, afgaande op het tijdsbestek waarin Shakespeare verkeerde. Het is als met die onbedwingbare behoefte, overal excuses voor aan te bieden. Doe dat dan maar voor de hele wereldgeschiedenis, zei Maarten van Rossem volgens mij terecht.

Roald Dahl is dood, kan zich dus niet meer verweren, maar – sterker – ik weet zeker dat hij dit gehannes zou hebben verboden. Dat is immers het recht van elke kunstenaar. Wat is een stereotype en z'n functie in de literatuur? Wie zijn er, om het over de Nederlandse literatuur te hebben, nu aan de beurt? Couperus, Multatuli, Hermans, Reve? Mijn eigen vader heeft zich in toneelwerk en 'n enkele roman met joodse karakters bezig gehouden. Hij meende ze door en door te kennen, vanuit zijn periode als handelsreiziger, bewonderde tot op zekere hoogte hun levenswijze en vooral hun grandioze humor. Trouwens, joodse (klein)kunstenaars als Max Tailleur exploiteerden die typische eigenschappen evenzeer.

Ik ben ervan overtuigd, dat op deze periode van overspannen reacties opnieuw een corrigerende beweging volgt. Als op de recente beeldenstorm in de historische dorpskerk.


woensdag 15 februari 2023

Arm en rijk

Gratis openbaar vervoer voor de armen, ten koste van de rijken.’ Niet als eerste constateer ik een verkiezingsstunt van wat de linkse wolk is gaan heten. Eerlijk gezegd moest ik daar ook aan denken, bij het pleidooi van een aantal cultuur- annex erfgoed-gedeputeerden (provinciale bestuurders) voor het tot rijksmonument verklaren van de noodwoningen die na de watersnoodramp van 1953 door diverse landen zijn geschonken. Sommige van die inderdaad nog steeds schattig ogende huisjes hebben die status trouwens al van de desbetreffende gemeenten gekregen. 

Maar laten we het, schrijf ik niet zonder schroom, het over de armen hebben. 

De armen. Dat zijn niet de dagelijks maximaal 70.000 lui die binnenkort dagelijks op Schiphol in de rij staan voor de ‘broodnodige zonnige vakantie’ in verre en minder verre oorden. En ook niet degenen die – hoezo prijzen? - met stampvolle karretjes voor de kassa’s van de Plus staan, voor zover ze daarvoor niet met hun klassieke koopmansgeest de grens oversteken naar Duitsland. (Het geld wordt steeds minder waard, dus hup met die spaarpot.) 

Arm en rijk. Het contrast is eeuwig. Zie het schilderij  van Vermeer, dat naar verluidt ten onrechte van de titel Burgemeester van Delft is voorzien.

Het lijkt wel een zeventiende-eeuwse politieke prent met die wijdbeens voor zijn riante huis zittende rijkaard plus weelderig uitgedost dochtertje, terwijl een  arme vrouw haar hand ophoudt. 

Let ook op het jongetje met beleefd de hoed in de hand aan haar zijde. De man lijkt te denken wat mot je en de dochter keurt het tafereel geen blik waardig.

Verder nadenken?

dinsdag 14 februari 2023

Ballonnentijd

Vooruit, toe maar, het is ballonnentijd, dus laten we er maar flink tegenaan gaan. Verzekeringsfirma's hebben een ontwikkelde neus voor geld, dus waar de overheid faalt daar steekt de private sector z'n vinger op. Verzekering tegen wateroverlast. Niet ondenkbaar toch, af en toe een vloedgolfje met die gezegende klimaatverandering? En de media willen wel. Hoe negatiever, des te hoger de nieuwswaarde. Vergeten niet erbij te zeggen dat zo'n verzekering desnoods inkomensafhankelijk verplicht moet worden.

Dat 'natuurlijk klimaat' niet hetzelfde is als dat rond privatisering – lusten we steeds minder van – het werkt immers: zie de bloei van de energiebranche en vergeet de zorgsector niet. Effe privé wat weggeven. Wij betalen hier met z'n tweeën jaarlijks 3500 euro premie, exclusief van overheidswege verplicht eigen risico en er worden steeds meer kosten niet vergoed. Daarnaast verhuist meer dan 2000 euro krachtens de zorgverzekeringswet naar de Belastingdienst. Wat is nou eigenlijk geprivatiseerd en wat niet?

De overheid, die sinds 1953 (watersnood) verantwoordelijk is voor waterschade, laat het afweten. Wantrouwen over en weer, weet je wel? Zie de gang van zaken in het Limburgse Geuldal, waar trouwens ook verzekerden soms (of vaak?) het nakijken hebben.

Als die overheid faalt, dan forceer je toch een nieuwe cultuur en desnoods een nieuwe coalitie. Alleen, da's nou jammer, de kiezer heeft, zei Maarten van Rossem, het geheugen van een garnaal.

maandag 13 februari 2023

Marijn

We misten hem al heel lang, achteraf bezien langer dan ik dacht: de politieke tekenaar van het Eindhovens Dagblad, Mat Rijnders. Je haalt je dan van alles in het hoofd: bezuinigingen? Wegsanering, als gevolg van de dagblad-concentraties rond het Rotterdamse AD? Met het verdwijnen van de creaties van Marijn is wel een stukje 'eigenheid' van deze regionale krant verloren gegaan. Een praktijk van 48 jaren.

De zaterdagbijlage van het ED bracht opheldering: een waardig, met producties van hemzelf geïllustreerd afscheidsinterview. Mat had eigenlijk de halve eeuw vol willen maken om dan van zijn pensioen te gaan genieten. Maar hij werd vorig jaar getroffen door een herseninfarct en dat heeft hem, kennelijk voor goed, zijn tekenvaardigheid ontnomen. De wijze waarop hij daar intussen, liefdevol gesteund door zijn vrouw, mee heeft leren leven wekt bewondering en respect.

Het werk van Marijn is op de website politiekeprenten.nl nog te zien. Het laat zich wellicht het best typeren als eenvoudig en subtiel. De symboliek die getuigt van veel inventiviteit is glashelder. De soberheid maakt de tekeningen uniek in het genre, zodat het me altijd en niet als enige heeft verbaasd dat ze landelijk – of moet ik zeggen randstedelijk? – nauwelijks aandacht kregen.

Van hemzelf zal je daar Mat Rijnders niet over horen. In zijn bescheidenheid 'bekende' hij eens, dat portretten van personages niet zijn sterkste kant waren. Het doet niets af aan een geweldig oeuvre.

woensdag 8 februari 2023

Laat de show maar achterwege

De aardbevingen in Turkije en Syrië houden terecht de wereld in hun greep. Meer dan zestig landen bieden in welke vorm dan ook hulp, waarbij politieke tegenstellingen even worden vergeten. Met de herdenking van de watersnood van 1953 nog vers in het geheugen, doet Nederland, destijds ook flink geholpen, natuurlijk mee. Alleen, de tijden zijn veranderd. De manier waarop veranderde mee. Wat mij de laatste jaren niet zo zint is het showelement dat bij inzamelingsacties in ons land nogal eens de boventoon voert.

Natuurlijk neemt de ramp in het Midden Oosten bij de media een prominente plaats in. Goed nieuws is geen nieuws en hooguit geschikt voor de achterpagina, zei Maarten van Rossem onlangs in een van zijn  intensief beluisterde podcasts. 

De ene presentatie van het slechte nieuws is de andere niet. Er is voor de aardbevingen zelfs als een vignetje (de concentrische cirkels die een aardschok symboliseren) bedacht voor bovenaan de pagina’s met het verschrikkelijke nieuws, vooral dat uit het ook al 22 jaar door een burgeroorlog geteisterde Syrië. 

Ooit sprak een politieman mij aan over het gedrag van een verslaggever: ‘die fotografeert lijken,’ zei hij misprijzend. Maar OK, dat was een andere tijd. Toch pleit ik voor een zekere terughoudendheid. Maak er geen show van. 

Er komt op tv weer zoiets aan als de actie met BN-ers voor een ramp op Haïti, die miljoenen opleverden, maar waarvan de uiteindelijke bestemming nooit duidelijk is geworden. Een herhaling daarvan is niet waarschijnlijk, maar houd het aub nu wat rustiger. En laat de influencers maar thuis.


zondag 29 januari 2023

Een droom die zich voortzet

 Droom regelmatig, maar zoals de meeste mensen, kan ik ze doorgaans niet  navertellen. Sommige zogenaamde faaldromen (dromen, waarin iets mis gaat) wel. Dromen zijn vaak te herleiden tot wat je recentelijk hebt meegemaakt. Interessant vind ik de dromen, die zich ‘n enkele keer vervolgen nadat je even wakker bent geweest.

Dat laatste had ik afgelopen nacht. Ik droomde dat ik in Haarlem woonde (een van de steden die ik liefheb en waar trouwens een kleindochter van ons woont). We kregen bezoek van een collega, die inmiddels is overleden. Ik constateerde en ik zei hem dat ook, dat-ie dronken was; stelde hem – tot irritatie van L. – voor, bij ons te blijven slapen. Maar dan moest er wel brood worden gehaald (klopt met de voorgaande dag).  Dus op de fiets de stad in. Maar ik verdwaalde. Vroeg nog ‘n keer zonder resultaat aan ‘n paar jongens of er een avondwinkel was.   En dat was het.

Wakker geworden, dacht ik: hier zou wel eens ‘n stukje in kunnen zitten. En dat kwam terug in de volgende droom. Ik vertelde mijn voornemen in die tweede droom aan L. en vroeg, zal ik daarin vermelden dat die collega konijnentandjes had? Niet doen, zei ze want dat leidt tot identificatie.

Toen ik daarna weer wakker werd, had ik alles onthouden. Vandaar dit schrijfsel.

donderdag 26 januari 2023

Paniekvoetbal

De stallendeadline. Die vreselijke samenstelling met een Engels woord verdient nauwelijks meer uitleg. Boeren moeten hun verouderde stallen voor 1 juli 2024 aanpassen teneinde de uitstoot van stikstof te verminderen. Anders is  het voor hen einde verhaal. En de provincie moet daar op toezien. (Een van de taken die door het rijk over de schutting is gegooid.) Paniek en niet alleen bij de boeren, want de provinciale verkiezingen komen eraan.

Paniek, die ook tot paniekvoetbal kan leiden. Want het is al wel vijftig jaar geleden dat de CDA-affiches als vanzelfsprekend op de staldeuren prijkten. In de jaren zeventig  van de vorige eeuw heette dat – klinkt nu merkwaardig – ‘het groene front’. Het CDA stond immers vierkant achter het boerenbedrijf en alles wat  daar bij hoorde. Voorstanders van het anti-stikstofbeleid worden niet moe daarop te wijzen en de huidige crisis te wijten aan het toenmalige beleid.

Paniekvoetbal, oftewel een kat in het nauw maakt rare sprongen. Hoor de nummer drie op de CDA-lijst in Brabant, mevrouw Van de Ven – Vogels. Zij verkondigt van de daken dat die stallendeadline van tafel moet. Met andere woorden, de kans dat het CDA straks tot een coalitie-akkoord komt met nogal wat andere partijen die wèl aan die deadline willen vasthouden is nul-komma-nul, zeggen de kranten.

Nou, het staat allemaal nog te bezien. In de eerste plaats is het de vraag of het CDA er wel in zal slagen, de (agrarische) kiezer weer over de streep te trekken en opnieuw een  in de pap brokkende deelnemer aan het provinciaal bestuur zal worden. De versplintering, ook in de provinciale politiek, gaat door en de jacht op de boeren stem is inmiddels ook geopend door de BBB. Of het zou zo uit moeten pakken dat beiden een congsie kunnen vormen.

Het is veel te vroeg voor dit soort speculaties.

woensdag 25 januari 2023

Zandzakken

 Zaterdagavond 31 januari 1953 gingen wij als voortrekkers (oudere scouts) naar Jan Goderie, die pas was getrouwd en aan de Teteringsedijk in Breda woonde. Ik herinner me dat we daarna naar huis zijn gewaaid, ternauwernood voorkomend dat we in de singel zouden raken; zo stormde het. Van de ramp die Zeeland, Zuid-Holland en West-Brabant op dat moment trof hoorden we pas op zondagmiddag rond 12 uur.

Communicatie stelde toen nog niets voor. Terzijde: in de Brabantse Kempen moest men het in de jaren vijftig nog met een handbediende telefooncentrale doen en de aldaar dienstdoende vrouwen plachten om 21 uur naar huis te gaan. De Nederlandse radio, als ik het goed heb Hilversum 1 en 2, sloten om 24 uur met het Wilhelmus. Van Maarten van Rossem hoorde ik dezer dagen dat iemand van het KNMI de noodtoestand had zien aankomen en vergeefs had geprobeerd, minstens een zender in de lucht te houden. We waren toen al niet zo goed in luisteren, wat ook blijkt uit de voortreffelijke ntr-serie Het water komt: de waterstaatsingenieur Johan van Veen stelde al in de jaren dertig vast, dat ons dijkensysteem niet bestand zou zijn tegen het soort calamiteit dat ons in 1953 trof. Zijn herhaalde waarschuwingen belandden in de onderste la bij een of andere directeur generaal in Den Haag.

Je bent jong en je wil wat doen. Voor ons kwam het er op neer dat we op maandagavond in een vrachtauto werden geladen om aan de rand van een polder achter Steenbergen in een bitter koude natte sneeuwstorm zakken met zand te gaan vullen. Want het gevaar was nog niet geweken en zelfs voor het onderlopen van de Belcrumpolder (Breda Noord) werd gevreesd. Dienstplichtige militairen lichtten ons met enorme schijnwerpers bij en sjouwden de gevulde zakken naar de bedreigde dijk.

De scholen waren de dagen erna nog dicht. Mijn dadendrang mondde uit in het verlenen van assistentie op de redactie van De Stem in Breda, wat in feite de aanloop was naar mijn journalistieke carrière.

maandag 16 januari 2023

Moet provincie zich bemoeien met fusie van gemeenten?

KiesKompas, een stemhulp online, bereidt zich met ondersteuning van de Vrije Universiteit in Amsterdam voor op de verkiezingen van Provinciale Staten in maart. Dat gebeurt mede aan de hand van een onderzoek via een panel, waarvan ik de omvang niet ken en dat is toegespitst op elke provincie dus ook op Noord-Brabant. Interessante vraag onder meer: moet de provincie zo nodig de herindeling van gemeenten stimuleren? Dat kan ik nu wel boeiend vinden, maar van de antwoorden heb ik geen hoge verwachtingen. De gemiddelde burger denkt waarschijnlijk niet in de eerste plaats aan het nut van samenvoeging van gemeenten, maar aan 'verlies van zelfstandigheid' en dat is niet populair. Het is ook afwachten, welke politieke groepering dit onderwerp in haar verkiezingsprogramma zal opnemen.

Toch is samenvoeging van te kleine gemeenten in relatie tot het groeiende takenpakket ook in deze provincie wel degelijk een heet onderwerp. Dat blijkt onder meer uit de discussie die in de gemeenten Boxtel en Oirschot gaande is over wat heet het mislukken van het tot dusver geprobeerde alternatief van de intergemeentelijke samenwerking, een fenomeen waarop de gemeenteraden, laat staan de inwoners, nauwelijks of geen greep hebben. De griffier van de gemeente Oirschot, Han Struijs, gooide onlangs bij zijn afscheid een steen in de vijver door zich over de intergemeentelijke samenwerking in de Kempen uit te laten in de geest van 'het is niks en het wordt niks'. Ambtenaren in functie zwijgen, maar als ze weggaan willen ze hun mening nog wel eens ventileren.

Op mijn website, hhBest.nl kreeg ik enkele reacties op deze uitspraak, waaronder de volgende: 'Voor een stevige inbreng om de belangen van de bewoners te garanderen zou een fusie van Oirschot met Best en Boxtel een goede ontwikkeling zijn. Een redelijk grote landelijke gemeente met een aantal mooie dorpskernen dat garandeert een stevige positie tussen de drie grote steden Den Bosch, Eindhoven en Tilburg.' Een ander schreef: 'Zeer mee eens. Zou een verstandige zet zijn, Verder kijken dan beperkte eigen grens. Toekomstgericht durven besturen.'

Uitgaande van mijn oekazes in het verleden over dit onderwerp, kan ik hier alleen maar aan toevoegen: hoort u het eens van een ander. Hoewel Best in de buitenparlementaire discussies al meermalen is genoemd, houdt het gemeentebestuur aldaar de kop in het zand en ontwikkelt allerlei plannen, waaronder zelfs de bouw van een nieuw gemeentehuis, zonder met de toch niet ondenkbare mogelijkheid van een gemeentelijke herindeling rekening te houden.

Goeie vraag van KiesKompas dus, over een eventuele provinciale bemoeienis met de status van onze gemeenten.


maandag 12 december 2022

Piespot

In het radioprogramma Nachtzuster worden soms vragen gesteld, waaruit je kunt afleiden dat de meeste mensen jonger zijn dan pakweg zeventig. Zoals: waar moet de kraanmachinist daar in de hoogte z'n plasje laten? Ik heb de oplossing niet meer gehoord, want in slaap gevallen.

Maar, een wedervraag: wel eens gehoord van de piespot, ook wel eufemistisch nachtspiegel genoemd? Die dateerde van de tijd dat de gemiddelde mens nog de wc, ook wel gemak of – zeker in Brabant – huske genoemd op het erf of in de tuin had. Niet direct een locatie om in de (winter)nacht naar toe te gaan. Maar ik weet zeker dat de pot nog tot in de jaren vijftig van de vorige week werd gebruikt. De nachtkastjes zagen er toen dan ook heel anders uit dan nu. Ze moesten in elk geval een deurtje hebben om het ding netjes te kunnen opbergen.

Een gebruiker van zo'n nachtspiegel vertelde ons eens over een merkwaardige ervaring. 's Nachts in bed hoorde hij eens zacht geklop. Het duurde even voordat hij er achter kwam waar dat vandaan kwam: het nachtkastje. Gauw het deurtje open gedaan en wat denk je? 'Een vlooi met een houten pootje.' Een variant op dit mopje luidde: zacht gezang vanuit het kastje: 'Hoera het zeemansleven, hoera het zilte sop.' Twee vlooien, roeiend in een lucifersdoosje.

vrijdag 9 december 2022

Jij jou en jo

 Sylvia Witteman had het deze week in de Volkskrant over het gejij en gejou dat hand over hand toeneemt en dus het afstandelijke en respectvolle u verdringt. Soms in de gesproken media, maar steeds minder, voorafgegaan door 'we hebben afgesproken elkaar te tutoyeren'. Sante Brun reageerde op Twitter met een verwijzing naar het doordringen van het Engels in onze taal. Daar kent men immers alleen de aanspreekvorm you. Ik wil daar nog aan toevoegen dat de lieden die de ondertiteling op tv verzorgen dat you tegenwoordig consequent plegen te vertalen in jij, ook in gevallen waar dat helemaal niet kan kloppen, gezien de verhouding tussen de personen die aan het woord zijn. Ietwat overdreven voorbeeld: een dienaar in gesprek met een koning.

Het grappige is, dat er min of meer sprake is van een 'weg terug'. Immers, de rijkstaal Fries kent alleen de vorm jo. Ik herinner mij dat ik me in 1961 als nieuwbakken inwoner van Friesland erover verbaasde, dat ook de toenmalige Commissaris der Koningin aldus werd aangesproken. De Friezen zijn bij mijn weten ooit met taal en al de Noordzee overgestoken. Ander voorbeeld: kaai werd key.

Rijkstaal? Jazeker, sinds ongeveer 1951, toen dat letterlijk werd bevochten, nadat een rechter een inwoner van Friesland het had verboden, tijdens zijn geding z'n moerstaal te gebruiken. De toen door de politie uiteengeslagen demonstratie staat bekend als Kneppelfreed (Knuppelvrijdag).

Wat is historischer, een Fries kamerlid dat zich – dat was gisteren – met toestemming van de voorzitter in Den Haag even van zijn eigen taal bedient of de officiële erkenning die volgde op Kneppelfreed. Wie het weet mei it sizzen.


woensdag 7 december 2022

Arme studenten

 Als je het als medium over de ellende in de wereld wilt hebben kun je te kust en te keur gaan en een categorale benadering doet het dan ook altijd goed.

Neem nou de studenten, die volgens de krant van heden zitten te bibberen van de kou. Ja, wie het echt koud heeft bibbert, zeker als je in een slecht geïsoleerd huis zit en al helemaal als de huisbaas besluit de kachel maar volledig uit te zetten. Arme studenten.

Maar laten we het niet zieliger maken dan het is. Slapen met verwarming aan en het raam dicht is ongezond dus de klacht over kouwe slaapkamers kunnen we gevoeglijk naast ons neerleggen. Echt zielig daarentegen is de onwenselijkheid bij elkaar in bed te kruipen (wat studenten nogal eens plegen te doen) vanwege de schurft, die naar ik uit betrouwbare bron verneem, maar niet wil wijken. Ruzie maken over de in te stellen temperatuur? Laat dat maar aan de doorsnee huisgenoten over. Zoals over de vraag of de houtkachel al dan niet aan mag, wat kan leiden tot klachten van de buren in ademnood.

Onherroepelijk moet ik denken – vergeef deze ouwe man – aan de oorlog, toen de cokes gestookte cv in onbruik raakte (en daardoor uiteindelijk kapot ging). Dat werd toen ook plaatselijk hout, turf of briketten stoken, in ons geval in de werkkamer van mijn vader, die in een helder ogenblik tijdig bij een boer een plattebuiskachel op de kop had getikt. Achteraf bezien was het best wel romantisch, met die zacht zingende waterketel. Zoals ook – maar dat was al na de bevrijding – de kerstboom met kartonnen versiering waarop glittertjes waren geplakt.

Mensen, ooit komt het goed en zijn we gewend aan wat minder luxe.

zaterdag 19 november 2022

Grensoverschrijdend, wie volgt?

De rijke Nederlandse taal kent er een mooie, helaas vergeten uitdrukking voor: hoge bomen vangen veel wind. Volgens mij heeft het iets met jaloezie te maken. Nu Matthijs van Nieuwkerk weer die zich grensoverschrijdend heeft gedragen (toegegeven, spijt betuigd). Een volgens sommigen nogal overschatte figuur, wiens De Wereld Draait Door, laat staan de doordraaier (kijkcijfers!)  bewonderaars en verguizers telde en telt.

Zogenaamd succesvolle presentatoren, kunstenaars etc. hebben altijd aan zelfoverschatting geleden en zich daarnaar gedragen. Van de ooit beroemde kleinkunstenaar Jean Louis Pisuisse is een verhaal bekend over een optreden in het toenmalige Nederlandsch Indië. Hij was al begonnen, toen een rijke planter op zijn lakschoenen de zaal betrad – krak, krak – en zijn gereserveerde plaats innam. Pisuisse: 'Zo, zijne majesteit zit.' De planter: 'Juist, de hofnar kan beginnen.'

Ach, zo kunnen we wel nog wel even doorgaan. Het zal allemaal wel bij Van Nieuwkerk, een man die op het platteland van de Achterhoek woont (of woonde) en die de groet van een streekgenoot beantwoordde met een nors stilzwijgen. Bron: niemand minder dan inmiddels wijlen A.L. Snijders. Ja die van het Zeer Korte Verhaal.

Blijf vooral grenzen overschrijden, het levert in elk geval leuke weekendstof op voor krant, radio en tv.

donderdag 17 november 2022

Sint in hoge nood

Van verkenners, de r-k versie van padvinders, tegenwoordig aangeduid met het neutrale scouts, werd een dagelijkse 'goede daad' verwacht, liefst iets meer dan een 'oud vrouwtje helpen oversteken'. Oudere jongens werden voortrekker, een benaming die was ontleend aan de pionierende Zuid-Afrikaanse boeren; de hoofdleider heette dan ook oûbaas en zijn assistent baas. Voortrekkers werden geacht wat meer voor de maatschappij te doen dan die simpele goede daad. Zo gaat mijn herinnering terug naar – in de jaren vijftig van de vorige eeuw –  de Sinterklaasactie.

De aalmoezenier (een van de kapelaans) selecteerde adressen van mensen die het niet breed hadden, Wij knapten speelgoed op en zetten dat voor de deur. Volgens de geldende moraal behoorde de linkerhand niet te weten wat de rechterhand deed, dus hooguit zag je om 'n hoekje dat het spul met gejuich werd binnengehaald.

En dan was er de hulpsinterklaas, evenals Piet – in delen van West-Brabant Assipan genaamd – uitgedost dankzij de handvaardigheid van een van de moeders. Zo gingen we op pad, met een auto plus chauffeur, beschikbaar gesteld door een Bredase grootindustrieel, De opbrengst ging naar de Vincentiusvereniging, een club van notabelen die zich eveneens het lot van minder bedeelden aantrok. 

Ach, het was vooral leuk. Zo'n Sint die af en toe wat kerklatijn prevelde om zijn bisschoppelijke status te benadrukken. Zelf heb ik me die rol ook wel eens aangemeten. Onderweg van het ene adres naar het andere, kon het gebeuren dat je geweldig moest plassen. Dat gebeurde dan met opgetrokken tuniek in het pikdonker langs de weg. Kwamen we aan in een inrichting voor verstandelijk gehandicapten en knielde een nonneke bij binnenkomst voor Sint-Nicolaas teneinde de modderspatten van diens schoenen te verwijderen.

Het kon ook gebeuren dat er geen tijd was voor dat geplas. In zo'n situatie zegende Sint-Nicolaas zijn gevolg met de woorden 'als de nood het hoogst is, is de redding nabij'.

maandag 14 november 2022

Parkeerplan ASML in Best niet niks

Veel problemen die nu in ons land spelen – denk aan de opvang van vluchtelingen en asielzoekers en aan de behoefte aan grond voor onder meer woningen – hebben, los van de klimaatcrisis, te maken met ruimtegebrek. Wie niet oplossingsgericht is, grijpt al gauw naar de kreet vol is vol, maar het zal duidelijk zijn dat we daar niet mee verder komen. Ook in Best speelt dat ruimteprobleem. Met name een verzoek van het Veldhovense ASML voor een parkeerplaats ten behoeve van 2500 auto's is niet niks.

Niet voor niets streeft men naar zoveel mogelijk zonnepanelen op daken van woningen en andere gebouwen om het buitengebied te ontzien. Een weiland dat op deze manier wordt 'verkunststoft' is geen weiland meer. Niettemin is het kennelijk onvermijdelijk dat, grenzend aan de Boslaan Zuid, op een gebied van 5,7 ha 26.000 van die dingen worden uitgespreid. (Zonnepark De Uitlegger, waarvoor al een omgevingsvergunning is verleend.) Het gaat nota bene om een gebied ten oosten van de A2 dat men eigenlijk landelijk had willen houden. Sommigen hebben juist daarom in dat gebied hun woning gekozen in de tijd dat er nog te kiezen viel.

Van het een dreigt nu het ander te komen. De alsmaar uitdijende chipmachinefabrikant ASML in Veldhoven wil in hetzelfde gebied een transferium voor maximaal 2500 auto's. Daarvoor moeten ook bomen worden gekapt. Het idee (nog geen voorstel) is in de Bestse gemeenteraad besproken en die raad aarzelt, temeer daar omwonenden al van hun ongerustheid hebben blijk gegeven. Alleen de jongerenpartij (JO) verklaarde zich alvast mordicus tegen.

De Bestse raad wil nader onderzoek, het eerste middel waar de politiek naar grijpt als ze twijfelt. ASML denkt het fileleed op de A2 met de voorgestelde maatregel tegen te gaan, maar het is natuurlijk de vraag wat de gigantische parkeerplaats Best aan verkeersdruk gaat opleveren. Ook zal de wegenstructuur rond de aansluiting van de Sonseweg op de Sint-Oedenrodeseweg moeten worden aangepast.

Intussen verscheen er een opmerkelijk bericht op RTL Nieuws: In Frankrijk is een wet aangenomen, waarin staat dat elk parkeerterrein voor meer dan 80 auto's overdekt moet worden met, ja, zonnepanelen. Kijk, dat zou in Best ook wel eens een extra onderzoekje waard kunnen zijn.

Het overdekken van parkeerplaatsen is in mediterrane landen niks nieuws. Het is een middel tegen schade aan auto's bij constante zomerhitte. Dat dit probleem ook in ons land kan opspelen, hebben we afgelopen zomer ervaren en het zit er dik in dat het zich, als gevolg van de klimaatverandering, opnieuw zal voordoen.

donderdag 10 november 2022

Witlof maar dan anders

Jongeren lusten geen witlof. Na de spruitjes verkeert het dus ook in het verdomhoekje. Van laatstgenoemde groente begrijp ik dat. Gewoon slecht imago. Denk alleen maar aan spruitjesgeur, symbool van intense burgelijkheid uit de tijd dat men als single, pardon vrijgezel, nog 'in pension' ging. Ik heb ooit bijles gehad van een wiskundeleraar die in zo'n ambiance verkeerde. Mwah!

Zal ik maar eens vertellen, welke groenten mij als kind tegen stonden? Worteltjes oftewel peentjes. Te zoet. En inderdaad witlof, door mijn moeder, die in Zaventhem op een nonnenkostschool had gezeten, Brussels lof genoemd. Bitter. Maar het was in mijn tijd 'eten wat de pot schaft' en eerlijk gezegd ben ik mijn moeder daar nog altijd dankbaar voor. Want in principe lust ik nu alles. Ook witlof, rauw of gekookt.

Toch is deze benadering wat te simpel. Ik kijk wel eens naar chef-kok Ramon Brugman, die op tv (programma BinnensteBuiten) verrassende dingen doet met in eerste aanleg doodgewone ingrediënten, ook witlof. Ik zou tegen de jongeren willen zeggen, kijk ook eens. Ik durf te zweren dat het water je in de mond komt, zo lekker lijkt het. Of je zou per se vast willen houden aan een zak chips.

donderdag 3 november 2022

Navigator

Dezer dagen mijn vierde of vijfde (ben de tel kwijt) anti-coronaprik gehad. Boxtel als dichtstbij zijnde locatie van Best. Adres De Braken 1a. Bij de vorige gelegenheid - zelfde adres -  zette ik de navigator op 'kortste route', maar dat werd een omslachtige boel. Vandaar deze keer maar de snelste, over de A2, geprobeerd. Tja. Blijkbaar had de gemeente Boxtel intussen voor een aantal straten eenrichtingsverkeer ingevoerd. Wat moet je dan? Gewoon even rechtdoor rijden, dan zoekt de navigator het verder wel uit. 

Nu is de ene applicatie de andere niet, dus geef ik het volgende met enig voorbehoud. De mijne is dus een apart exemplaar, geleverd door en opgewaardeerd via de importeur van onze auto. In de krant las ik een verhaal van iemand die af en toe van Eindhoven naar Tilburg moet, maar een hekel heeft aan autowegen. Kan ik me voorstellen, gezien het gemiddelde verkeersgedrag aldaar en de files die daarvan het gevolg zijn. Of het OV voor deze persoon een goed alternatief zou zijn, blijft wegens het ontbreken van de nodige informatie een open vraag.

Maar Eindhoven-Tilburg dus volgens een binnenroute. Dat gaat in dit geval telkens weer mis en wel hierom: de navigator stuurt haar gebruiker telkens weer door de Eindhovense buitenwijk Meerhoven, die grenst aan Veldhoven en Airport. Ik kan me daar wel iets bij voorstellen. Zo kom je namelijk op de Oirschotsedijk en dan sturen ze je na Oirschot over Spoordonk en Moergestel inderdaad binnendoor naar Tilburg. Dit is de antieke verbinding tussen de twee Brabantse steden. 

Waar komt de gemelde 'ellende' vandaan. Laat ik eens raden: de automobilist stelt bij vertrek uit Eindhoven de navigator in op 'kortste route'. Mijn ervaring is dat je dat beter zo niet kunt doen. Nader gespecificeerd, als je deze instelling gebruikt, dan stuurt de navigator je bij voorbeeld bij nadering van een dorp niet over de rondweg - indien aanwezig - maar door dat dorp heen, omdat dat ietsje korter is. De oplossing voor de klager ligt dus in het later programmeren van de navigator. Dit veronderstelt bekendheid met de juiste richting, in dit geval Best'/Oirschot. Daarna kan er weinig meer mis gaan, al is het altijd raadzaam in de dorpen op de hoofdroute te blijven. 

Mijn navigator bevat ook de optie 'geoptimaliseerde route', maar daar heb ik nauwelijks ervaring mee en, zoals gezegd, de ene applicatie is de andere niet.

vrijdag 28 oktober 2022

Dubbel gevoel

Gisteravond in colbert door de Rijkesluisstraat (nee, niet Rijkeluistraat zoals buitenstaanders in eerste instantie menen te lezen) naar het Boterkerkje in Oirschot gewandeld. Met een dubbel gevoel, waarover straks meer. Het is – oorspronkelijk romaans – een van de oudste kerken van Nederland en biedt regelmatig podium aan kleine klassieke ensembles.

Op uitnodiging van onze Oirschotse dochter genoten van het Quartetto di Vicini, een groep jonge musici uit Bremen: de ons altijd weer ontroerende Haydn en het 'liefdesstrijkkwartet' van de laat-negentiende-eeuwer Jánacek met de altvioliste nu eens op een viola d'amore. Een spannend stuk. Di Vinci is trouwens van veel markten thuis, wat bleek uit de toegift, geïnspireerd door niemand minder dan Jimi Hendrix.

Het was binnen zowaar wat killer dan buiten, zodat ik in de pauze mijn jasje afstond aan de dochter. Geen last van gehad, hoor. De zuidenwind brengt ons dus zomerse temperaturen vanuit Frankrijk, waar het om sommige plekken (Corsica, hoorde ik vanmorgen) 30 graden is. Diezelfde wind laat ons trouwens het autogeraas op de A58 in sommige Bestse wijken constant duidelijker horen dan ons lief is.

Het verklaart mede mijn dubbel gevoel bij de nazomer die ons ten deel valt in de laatste week van oktober. Mijn Levensmaatje dat buitengewoon gevoelig is voor het ouderwetse Nederlandse jaargetijde kan haar geluk niet op. Toegegeven, ik geniet ook maar vrees de klimaatwisseling met zijn extremiteiten in de zeker niet ver afgelegen toekomst. Niet direct voor mezelf maar voor mijn kinderen, kleinkinderen en zelfs sinds bijna vier maanden een achterkleindochter.

donderdag 27 oktober 2022

Diefstal lijkt te lonen

Verontrustende krantenberichten zijn aan de orde van de dag. Ik betrap mezelf erop, een aantal ervan maar over te slaan, me ervan bewust dat zulks niet best is voor een journalist.

Deze week is het weer raak. Cybercriminaliteit. Bedrijven zouden miljoenen betalen om van hackers af te komen. Terwijl dat in het algemeen toch wordt ontraden. Diefstal hoort immers niet te lonen.

Nu weer een verhaal over twee zusjes, wier complete sierradencollectie uit hun stand op de Dutch Design Week in Eindhoven zijn gestolen. Door henzelf geschatte verkoopwaarde 50.000 euro. Maar waardeloos geacht voor de dieven, omdat het omsmelten van het goud onzegbaar veel zou kosten. Dit leidt naar verwachting van de bestolenen tot dumping.

En wat gebeurt er nu? De vrouwen beloven de dieven duizend euro, als ze de buit terugbrengen Typisch zo'n transactie-aanbod dat je op Facebook kunt tegenkomen. Niet te pruimen, want het is net als de betaling van cybercriminelen een vorm van legalisering. 'Lieve jongens/meiden help ons even.'

Uiteraard heeft de krant de politie gevraagd, wat ze hiervan vindt. En uiteraard willen de potentiële dievenvangers zich daarover niet uitlaten. Volgende verhaal uit de rare wereld waarin we nu leven.

Zie ook mijn limerick Wereldellende

zondag 16 oktober 2022

Rode Jeugd

 Het ED heeft in haar zaterdagbijlage een verhaal van drie pagina's – rijk geïllustreerd, zoals dat heet – over de Rode Jeugd, die Eindhoven in de jaren zestig, zeventig (meer dan vijftig jaar geleden) onveilig maakte. Langharig werkschuw tuig, weet je wel. Een interessant relaas, voor het leeuwendeel gevoed door politiemensen van toen, die de hachelijke taak hadden, zelfgemaakte bommen onschadelijk te maken. Vooral Philips moest het ontgelden.

Ik zie in dat verhaal maar één zin, waarop ik zou willen amenderen: 'De multinational stond op het punt om een fabriek te bouwen in Griekenland, dat in die jaren werd geregeerd door een – in de ogen van de Rode Jeugd - dictatoriaal kolonelsregime.'  Dat was namelijk geen specifieke RJ-opvatting, maar een oordeel, dat door vrijwel heel Nederland werd gedragen.

Veel kan ik me van die tijd niet meer herinneren. Een politieke bijeenkomst in de toenmalige Stadsschouwburg (tegenwoordig tot ergernis van sommigen Parktheater geheten), waar het betoog van een wethouder werd verstoord met de roep: 'Politiek gelul'. Dat soort dingen.

Een lid van de RJ werkte bij de krant. Een, ik kan niet anders zeggen, lieve jongen die de dimafoon bediende, een apparaat waarmee verhalen van redacteuren en correspondenten werden opgenomen en vervolgens uitgetikt. Ik kwam die jongen met z'n vriendin 'n keer tegen, toen hij de Rabobank aan de Keizersgracht binnenstapte en weet nog dat ik tegen hem zei: 'Ja man, ook voor jou schuiven de deuren hier automatisch open'.

woensdag 12 oktober 2022

Telefoontjesdictatuur

Tot ergernis van mijn zoon, gebruikte ik eens de term telefoontjesterreur. Ik hoef,  denk ik, dat niet van a tot z uit te leggen. Iedereen kijkt er letterlijk en figuurlijk op z'n eigen manier tegenaan.

Wat mijn ergernis vergroot, is de vanzelfsprekendheid waarmee personen en instanties ervan uit gaan, dat iedereen zo'n ding heeft. Als je het wilt weten, ik heb een stokoud model van Samsung voor het met mijn DigiD inloggen op essentiële websites; van onder anderen de overheid en de zorg. Wie het nog niet weet: je krijgt dan een SMS-berichtje met een inlogcode. Daarvoor hoef je dat telefoontje niet te verbinden met het internet. Voor mijn web-activiteiten gebruik ik een Windows-laptop en een I-Pad van de firma Apple.

Dezer dagen werd ik weer eens geconfronteerd met het verschijnsel fixi. Dat is een website, waarop je de gemeente (in mijn geval Best) kunt confronteren met 'problemen' in je leefomgeving. Wil je daarvan gebruik maken, dan moet je tenminste over een 06-telefoontje beschikken. Daarover wilde ik zekerheid, dus ging ik via mijn laptop (Windows dus) naar de gelijknamige website. Volop informatie, uitlopend op het advies via Appstore of Google Play de app(licatie) op je telefoon te downloaden. Ik begrijp, dat een melding naar je gemeente via Windows niet tot de mogelijkheden behoort. Terwijl nogal wat mensen, vooral ouderen ternauwernood vertrouwd zijn met een Windows-computer.

Om mijn zoon niet opnieuw te ergeren, laat ik het woord terreur nu maar achterwege en houd ik het op dictatuur.

maandag 10 oktober 2022

Clichés en stoplappen (2)

Als liefhebber van de Nederlandse taal houd ik veranderingen in het gebruik ervan bij. Taalverandering is normaal, maar taalverarming is iets anders; erger vind ik. Het zaterdagse radioprogramma De Taalstaat, gepresenteerd door Frits Spits houdt dat min of meer bij door zogenaamde vergeetwoorden te verzamelen. Spits is trouwens een geboren Brabander, maar heeft zich de harde g eigen gemaakt. Hij bekende onlangs weer over te schakelen op de zachte g als hij 'n tijdje in zijn geboorteplaats Eindhoven verblijft, waar hij bekend staat als de dokterszoon Ritmeester.

Maar veranderingen dus. Het is alweer 2 ½ jaar geleden dat ik een lijst van zogenaamde veel gebruikte clichés en stoplappen plaatste, die ik in de loop van maanden had verzameld. Daar zijn er intussen 'n stuk of tien bijgekomen en het lijkt me leuk daar nu melding van te maken. Ik geef ze weer zonder waardeoordeel. Engels (leenwoorden, bv impact in plaats van invloed) en straat- of jongerentaal zijn niet meegenomen.

Daar gaat-ie dan:

Bizar – raar, gek, merkwaardig, geweldig. 'Auto schakelt bizar van 1 naar 2.'

Bubbel – bijna iedereen zit in een bubbel.

Criticaster – wordt tegenwoordig gebruikt als men criticus bedoelt. Oorspronkelijk iemand die voortdurend kritiek uit, zeg maar muggenzifter. Misschien is dat laatste ook wel een vergeetwoord.

Doen – een koffietje doen. Het veelvuldig gebruik van verkleinwoorden is ook een tamelijk actueel verschijnsel.

Los gaan – feesten, festivallen. Voor de volledigheid: dit is een zogenaamd germanisme: geht's los.

Me – in plaats van mijn. 'Me ouders'.

Opschalen – uitbreiden, vermeerderen, vergroten.

Super – van super slecht tot super goed. Al eerder vermeld, maar wordt tegenwoordig door sommigen om de andere zin gebruikt.

Vertel – Niet echt nieuw maar weer veel gebruikt als uitnodiging in radio-interviews.

Wil je er weer 'n beetje bij horen, doe dan je voordeel met dit lijstje,


zaterdag 1 oktober 2022

Wat hitte met je auto kan doen

Op Twitter heb ik er al meldingen over gedaan. Nogal fragmentarisch uiteraard. Vandaar dat ik er hier nog eens op in ga: wat de zomerhitte, zoals we die in juli en augustus hebben beleefd, met je auto kan doen. Schade, waarvoor ik (uitsluitend WA) niet verzekerd ben.

In een land als Spanje zie je in geparkeerde auto's vaak een afdekking van het dashboard. Helemaal terecht, Bij 30 graden of meer kan er schade optreden. Die heb ik, weinig rijdend, dus lang parkerend bij mijn appartement. ervaren: kleppen aan de bovenkant waren kromgetrokken. De chef van mijn garage zei aanvankelijk: 'we kunnen ze met schroeven vast zetten, maar dat blijf je natuurlijk zien'. Na discussie onder monteurs koos men evenwel voor opnieuw vastkitten. Keurig. En alleen maar een redelijk werkplaatstarief.

De volgende schade openbaarde zich na de overvloedige regen van de afgelopen weken. Ergens in de buurt van de motorkap bleek de afdichting te zijn gesmolten, waardoor water sijpelde in wat men noemt de kachelmotor (ventilatie, airco) en de kachelweerstand. Die kosten bij vervanging respectievelijk 90,53 en 60 euro. Ook moest er een nieuw interieurfilter ad 26 euro in. Alles bij elkaar ging het inclusief BTW  om zo'n 400 euro. 

Ik heb bij het afrekenen gezegd: 'Ik zie jullie gère maar voorlopig even niet'.  Dus hopelijk pas ergens in april 2023 voor een kleine beurt en apk..