Word eerst BN-er.
Het genoegen van P.P. bestaat er evenwel uit, te constateren dat hij niet alleen staat.
Columns en meer
Een burgemeester zei me eens: Je zit als ambtsdrager wel in een glazen huis. Bij alles wat je doet, maar ook je vrouw en je kinderen, word je met argusogen bekeken; niet alleen door je buren maar door iedereen. Dat moet je, voor je een benoeming aanvaardt, terdege overwegen en lust je dat niet, blijf dan zitten waar je zit of ga iets anders doen.
De privacy van een burgemeester en zijn gezin is – wetten ten spijt – dus een betrekkelijk iets. Dat ervaart nu ook mevrouw de burgemeester van Helmond, die – zoals de krant het typeert – een Rijdende-Rechter-achtig conflict heeft met haar toekomstige buren. Alles ligt op straat en jammer voor haar, maar de burgemeester en haar man komen er niet op z’n voordeligst uit.
De Helmondse burgemeester woont tot nu toe in het kerkdorp Stiphout en wil binnenkort naar een eigen huis in een Helmondse villawijk verkassen. De onenigheid gaat over een erfafscheiding en beide partijen zijn inmiddels met elkaar in een juridische procedure beland.
Het eerste wat mij nu te binnen schiet is: bestond de ambtswoning nog maar. De meeste gemeenten, althans in Brabant, hebben die afgeschaft. Dat is financieel voordelig èn geeft burgemeesters de vrijheid, hun woonsituatie zelf te bepalen. Maar het heeft zoals we zien ook nadelen. Een ambtswoning daarentegen betekent dat de gemeenteraad de verantwoordelijkheid heeft, dus onafhankelijk van wie dan ook kan bepalen hoe het huis en zijn entourage er uit ziet. De kans op rechtstreekse conflicten van de burgemeester met zijn/haar buren wordt daardoor aanzienlijk verkleind. Mits hij/zij zich uiteraard van het ‘glazen huis’ bewust is. Want dat blijft overeind.
Wat ik zo raar vind aan Rutte III, nou ja er is van alles aan raar, maar specifiek: een ministerie van economie èn klimaat. Zijn ze in Den Haag gek of ben ik het, want dat is toch water en vuur?
Met wat schijnheiligheid, niet zo moeilijk voor de dames en heren politici, zou je kunnen redeneren: een integere minister maakt toch een secure afweging tussen het een en het ander? Ik zou zeggen, vraag het aan Henk Kamp, de laatste echte liberaal die het Haagse heeft verlaten, althans op het punt staat dat te doen. Die is kampioen schipperen, weliswaar zonder klimaat, maar met een selectieve neus voor Gronings gas.
Rutte c.s. lijkt vooral uit te zijn op een gunstig economisch klimaat, dat zal het zijn. En over ruiken gesproken, makelaars en projectontwikkelaars hebben daar neuzen voor, die voor de neus van Kamp niet onderdoen. Vorige week ontstond er een kortstondige rel rond een ‘vooraanstaande’ Eindhovense makelaar, die vindt dat de krapte op de woningmarkt maar moest worden aangepakt door de groene zones tussen stad en randgemeenten te bebouwen. Te gek voor woorden, natuurlijk, want dan zou fysiek een Groot Eindhoven ontstaan. En als één ding duidelijk is over de eventuele herindeling van de gemeenten in Zuid-Oost Brabant, dan is het dat niemand dat wil, ook de burgerij niet, zo viel uit een onderzoekje van het ED af te leiden.
Peter Stiekema reageerde: ‘Als je de makelaars de kans geeft wordt heel Nederland één Randstad en wordt de Veluwe omgeturnd tot het Nieuwe Schiphol.’ enz. Als de lezer het nog niet door zou hebben: dit zijn de ambities van ‘de economie’.
Volgende rel. Een makelaar en een projectontwikkelaar hebben achter een villawijk in Waalre alvast een bosperceel gekapt, zonder dat iemand weet wat daar gaat gebeuren. Als projectontwikkelaar kun je je handel wel opdoeken, als je niet de gelegenheid krijgt, de boel te verstenen. Drie keer raden dus wat daar in Waalre straks gaat gebeuren. En verstening is de vijand van het klimaat. Dezelfde projectontwikkelaar is bezig, een ‘tip’ in Best waarop vroeger een klompenfabriek stond, zó dicht met koophuizen te bebouwen dat men zich afvraagt, hoe de gemeente dat heeft kunnen toestaan. Tenzij die gemeente contractueel door de projectontwikkelaar klem is gezet. Over dit soort zaken blijft het gissen, want ook over grondexploitatie wordt in Best alleen maar in ‘t geheim vergaderd.
Ben ik afgedwaald van de controverse economie-klimaat? Ik denk het niet.
Die discussie over omstreden helden uit het verleden duurt intussen al meer dan tien jaar, om precies te zijn sinds de uitglijder van toenmalige premier Balkenende over VOC-mentaliteit. Van het een kwam het ander. In Hoorn is het gewraakte standbeeld van J.P. Coen daarna, na veel gekissebis, voorzien van een verklarende, respectievelijk relativerende tekst. Een keurige oplossing. Nu nog de naar hem genoemde tunnel? Ik zou zeggen, ach nee, laat maar.
Want ik ben het eens met degenen die vinden dat je de geschiedenis niet moet uitwissen. Dan kunnen we wel aan de gang blijven. Ook als het gaat over Willem van Oranje en zijn nazaten. En ik weet zeker dat er mensen zijn die vinden dat een Prins Bernhardlaan niet hoeft.
Zes jaar geleden alweer schreef ik een stukje over hetzelfde onderwerp: Boeven van weleer. Daarin ging het over onder anderen de aanvoerder van de Watergeuzen in de Tachtigjarige Oorlog, de Limburger Willem II van der Marck, heer van Lumey bijgenaamd Het Everzwijn, vooral bekend als de veroveraar van Den Briel op 1 april 1572 , tevens verantwoordelijk voor de moord op 19 monniken uit Gorcum. Ja, het was vooral een godsdienstoorlog.
Merkwaardige samenloop: een protestants-christelijke basisschool in Best (gemeente, doe eens iets aan die overzichtskaart op de website, want die is uit het jaar nul), die school dus is gevestigd aan de Lumeystraat. Ik heb destijds het onderwijsteam van de school voorgesteld, de leerlingen, eventueel samen met de Bestse schrijver van historische jeugdromans Rob Ruggenberg, eens bij te praten over de man naar wie ‘hun straat’ is genoemd. Dat vonden ze wel een aardig idee en ze zouden het in de groep gooien. Nooit meer iets van gehoord.
De Vuelta is best om aan te zien. Sinds ook de Giro uitgebreid op tv is te volgen, hebben we de smaak te pakken gekregen van de landelijke rondes voor en na de Tour. En de landschappen zijn altijd mooi meegenomen. De Tour is overwegend groen, de Vuelta okergeel – dat woeste karakteristiek Spaanse landschap. Straks verschijnt Don Quichot van achter een heuvelrug.
De prestaties van de Nederlandse renners in de Vuelta zijn tot dusver niet om over naar huis te schrijven. Wat dat betreft heeft de NPO deze keer - in tegenstelling tot bij de Giro - goed gegokt. We zijn dus aangewezen op de VRT (Eén) en Eurosport.
Eurosport heeft het nadeel van de reclameblokken, de VRT dat van de waanidee dat elke minuut moet worden volgekletst. Twee mannen die nauwelijks van elkaar zijn te onderscheiden. Eurosport heeft een mannelijke en een vrouwelijke presentator. We waren het er al gauw over eens dat die vrouw (ik heb op eurosport.nl vergeefs naar haar naam gezocht) een prettige stem heeft. Al heeft Levensmaatje bezwaren tegen haar uitspraak van de g. Over vrouwelijke stemmen op radio en tv schreef ik eerder: Gekwek in de ruimte.
Houd mij in het algemeen verre van weerpraatjes. Die zijn er immers al genoeg. Niet in de reguliere media dan wel op de (a)sociale. ‘Een zomerse dag, al kan er hier en daar een bui vallen.’ Slotzin van een nieuwslezer op Radio 1. Typisch Nederlands geleuter. Immers het woordje al is relativerend: een mooie zomer, hoewel… Noem het liever typisch Nederlands weer, al wijzen de zwaarte van sommige buien op klimaatverandering.
Waarom moet ik denken aan het verhaal uit 1843 van Johannes Kneppelhout, Waanzinnig Truken? Omdat het begint op een warme zomerdag die overgaat in een knetterend onweer. Heel gewoon dus. Ook toen.
Om mijn principe geen geweld aan te doen, volsta ik tenslotte met de constatering: ik maak sinds jaren recht uit m’n bed dagelijks een wandeling van circa ‘n half uur. Kan me geen zomer herinneren, waarin ik dat maandenlang met korte mouwen deed.
Prettige dag/bonne journée/lovely day/schöne Tag.
Het is genieten geblazen bij die lekken uit de kabinetsinformatie, maar het belangrijkste wat daaruit te distilleren valt is dat ze er nog lang niet zijn. De boosheid over dat lekken kan ik wel begrijpen, maar op de een of andere manier is het toch een koekje van eigen deeg. Thorbecke zei het al: beslotenheid is duisternis, openbaarheid is licht. Of woorden van gelijke strekking, houd me ten goede. Al dat nietszeggende gesmiespel aan de buitendeur is vrágen om onthullende activiteiten, linksom of rechtsom.
Het verhaal over de bijscholing aangaande het Wilhelmus vanmorgen (andermaal op de voorpagina) is natuurlijk niet meer dan een pesterige speldenprik. Meer valt er kennelijk niet af te tappen. Helaas.
Wat er verder aan hangijzers is, heb ik niet echt paraat, maar één probleem dat zich deze week weer in zijn volle omvang aandient is dat van de migratie: de Armeense moeder die na negen jaar procederen op last van de rechter het land wordt uitgezet, terwijl zij haar twee in Nederland opgegroeide kinderen van respectievelijk twaalf en elf jaar in hun belang (?) op een schuiladres heeft ondergebracht.
ED-columnist Jos Kessels legt vanmorgen de vinger op de wonde: Staatssecretaris Klaas Dijkhoff mag dan de quiz De slimste mens hebben gewonnen, ‘maar als je zo slim bent, waarom dan niet de regels van het asielbeleid aanpassen en versoepelen? Waarom niet een wet aannemen zodat een gezin met kinderen na drie jaar niet meer uitgezet kan worden?’
Vandaag nog over onderhandelen, graag.
Een jonge vrachtautochauffeur in Oirschot, die een eigen transportonderneming heeft gestart en in Duitsland een unieke trailer met oplegger heeft gekocht, krijgt in Nederland de pin op de neus, omdat de oplegger 10 centimeter te lang is. Elders in Europa is dat geen enkel probleem, maar ook hier blijkt het weer eens aan harmonisatie van wetten te mankeren. Over zoiets kan ik me kwaad maken. Doe ik dat ook in het geval van burgemeester Anton van Aert in Best, die sinds zijn benoeming in 2012 in strijd met de gemeentewet, weliswaar een appartement in zijn gemeente bewoont, maar zijn koophuis in het 10 km verderop gelegen Boxtel voor de fiscus als domicilie heeft aangehouden en niet in zijn ambtsgebied is ingeschreven?
De gemeenteraad van Best, die het ingezeten zijn van burgemeester Anton van Aert nadrukkelijk als voorwaarde heeft bedongen bij de voordracht in 2012, voelt zich bij de neus genomen en volgens het Eindhovens Dagblad staat daardoor een tweede ambtstermijn van Van Aert op de tocht..
Fout of alleen maar stout? Afgaande op de tot dusver gevoerde discussie (Van Aert beroept zich op een staatsrechtgeleerde die een soepele toepassing van het desbetreffende wetsartikel voorstaat en op een niet met name genoemde belastinginspecteur) ben ik geneigd de burgemeester enige stoutichheid te verwijten. Toegegeven, het voor het lapje houden van de raad en de burgerij van Best is niet niks, maar daartegenover staat een meer dan onberispelijk functioneren. Het is dan ook niet voor niks dat de Bestse gemeenschap sterk verdeeld is over de vraag of Van Aert mag blijven of niet.
Ik denk dus dat de afloop, afgezien van juridische haarkloverij, zal worden bepaald door de wijze waarop de burgemeester uiteindelijk op het terechte verwijt aan zijn adres (het kiekeboe spelen) zal reageren.
Bij de gedachtenvorming over deze kwestie, lijkt het goed te bedenken, dat we in de 21e eeuw leven, in een tijd waarin tijd en plaats door de nieuwste communicatietechnieken nauwelijks meer een rol spelen. Van Aert is in Best aanwezig wanneer dat voor de hand ligt en onderscheidt zich door heel dicht bij de gewone burger te functioneren. In mijn ogen verdient hij een nieuwe kans, ook al was hij in sommiger ogen wellicht meer dan ‘een beetje stout’.
Nog ‘n dag of drie te gaan, inclusief de champagnerit naar en door Parijs. Ben benieuwd naar de laatste vondsten van sportcolumnist Thijs Zonneveld (AD/r Nieuwsmedia). Sportpagina’s sla ik meestal over, ook de reguliere verslaggeving van de Tour want denk, terecht of niet, al genoeg te weten. Maar de specifieke coloratuur van Zonneveld is niet om te versmaden. Een bloemlezing.
In de wallen onder z'n ogen kon je een buslading Japanse toeristen verstoppen.
Genoten van iedere centimeter.
Met zijn tong in zijn voorwiel (geliefd, want herhaald).
Het peleton als een fles champagne.
Contador: zijn lichaam is versleten maar zijn ballen zijn nog steeds van staal.
Froom viel honderdmiljoenmiljard keer aan (ook geliefd).
Mollemalen.
Laurens ten Dam creëerde een kunstwerk van slijm in zijn baard.
Het was fantastisch, het was nondeju fan-tas-tisch.
De wind hapt in je wielen.
De ploegleider godverdegodvert in je oortje.
Het is als een emmer vol palingen die allemaal proberen boven te komen.
Je hartslag bonkt op standje pimpelpaars, het melkzuur komt uit je oren.
Zo’n columnist mag na een van die oersaaie vlakke etappes gerust de voor hem gereserveerde ruimte geheel vullen met zzzzzzzzzzzz.
Tijdens de bevrijding van Breda eind oktober 1944 door de Eerste Poolse Pantserdivisie onder aanvoering van generaal Stanislaw Maczeck (iemand kwam onlangs op het onzalige idee, het naar hem genoemde museum een andere naam te geven – te zot voor woorden) heeft het dorp Bavel de klappen moeten opvangen. Breda kwam er praktisch ongeschonden uit te voorschijn (de verdienste van de latere ereburger Maczeck cs), maar in Bavel en omgeving brandden tientallen boerderijen af. plus het beroemde cafe/pension De Brouwers, gevestigd in een eeuwenoude hoeve. Een horecapand met de naam ‘Vanouds De Brouwers’ is het enige wat rest.
Ook het Klein Seminarie van het bisdom Breda ging er aan. Het mag overigens als symbool gelden voor de toen ontdekte waarde van oud papier, want via de actie Liefdewerk, onder leiding van de Ginnekense kapelaan C. Knipscheer, werd het herbouwd.
In een in 1985 door de Nieuw-Ginnekense heemkundekring Paulus van Daesdonck uitgegeven boek vol oral history (wat mooi dat men toen zóveel inwoners voor de bandrecorder hun verhaal over de jaren 1939-‘45 heeft kunnen laten doen – waardevol met het verstrijken der jaren, want de meesten zijn nu immers dood). las ik deze curieuze mededeling:
”Gauw allemaal de kelder in,” riep vader. Maar alles wat we aan eten hadden, lag in dat kleine keldertje, dus voor ons was er bijna geen plaats meer.
Ja, buitenuit. hadden ze het nog zo slecht niet wat het eten betreft. Hierbij herhaal ik de liefdevolle wijze waarop Pieta Koyen uit het nabije Molenschot in de oorlog ons wekelijks van de onontbeerlijke ‘bijvoeding’ heeft voorzien. Zie Dagboek van een moeder in oorlogstijd.
Terug naar Bavel. Dat is inmiddels een woondorp en wijk van Breda. In de nabijheid ligt de Bavelse Berg, gevormd door het vuilnis van de stad, maar als het goed is, binnen afzienbare tijd een ‘levendig’ recreatiegebied.
Destijds was pure landelijkheid karakterbepalend, zodat mijn vader, ‘n eind in de zeventig, placht te zeggen: ‘Als het nodig mocht worden, breng mij maar naar Bavel.’
De benoemingsprocedure van de burgemeester moet dringend op de schop. Dat weten we allang, maar betere illustratie dan de gang van zaken rond de ambtswisseling in Den Bosch is moeilijk denkbaar. Het is uitgelopen op een regelrechte soap, waarbij nogal wat mensen in verlegenheid zijn gebracht.
Op het cruciale moment is de voordracht van Jack Mikkers uit Veldhoven onder ‘aansturing’ van het Brabants Dagblad een dag vervroegd. Ook komen we via die krant te weten dat hij ‘tweede keus’ is, doordat de favoriete kandidaat, Jan Hamming uit Heusden, op het laatste moment voor Zaanstad koos. En zo eenvoudig switcht de politieke kleur van de burgemeester – sinds ‘s mensenheugenis KVP/CDA – via de PvdA (Hamming) naar de VVD (Mikkers). De vertrouwenscommissie uit de Bossche raad moet een vergiet zijn geweest.
De belangstelling voor de post Den Bosch was beschamend laag: 23 sollicitanten. Commissaris van de Koning Wim van de Donk zal niet direct amused zijn door de van hem geciteerde relativering ‘Het is Den Bosch maar.’ In de Brabantse stedenrij klinkt homerisch gelach.
Het staat allemaal zomaar in de krant. Ook de ‘sportiviteit’ van Rianne Donders, burgemeester van Roermond, die – in feite als kandidaat afgewezen – bereid is even ‘voor de vorm’ als tweede achter Mikkers op het lijstje te gaan staan. Tot overmaat van ramp ‘vergat’ een commissielid van de Bossche Volkspartij een belangrijke vergadering en ging met vakantie naar Gran Canaria.
Vindt voor de burgemeesters maar gauw eens ‘n democratisch en volledig openbaar protocol uit, want zo werkt het niet langer.
De spoorbrug over het Hollands Diep (Moerdijkbrug) gaat vanaf 25 juli achttien dagen op slot: een kilometer rails moet worden vervangen. Gelukkig is er nog de autobrug. Dat was in 1945, na de bevrijding van ook het noorden, wel anders.
Toen lagen beide bruggen half in het water. Wie daarvoor verantwoordelijk was, weet ik niet – het zullen wel weer de Duitsers zijn geweest, die de opmars van de geallieerden vanuit Brabant wilden verhinderen.
In de etalage van boekhandel Corona in de straat waar ik toen woonde, waren twee afbeeldingen te zien, die mij buitengewoon intrigeerden. Een gekleurde tekening van een broodmagere Nederlander met een vlaggetje op z’n hoed, die tegen een welgedane Engelse soldaat zegt: ‘Met het eten ging het wel, maar oh boy, die moffen.’ En daarnaast een ‘Delfts blauw’ tegeltje met de vernielde Moerdijkbrug plus de spreuk ‘Bredero sprak, het kan verkeren, zo moeten wij weer varen leren.’
Kort na de oorlog mocht ik met mijn moeder mee naar Rotterdam. Met de bellenbus (een vrachtauto met een bel bovenop de cabine) tot Lage Zwaluwe en daar wachten in het originele veerhuis. Zo een als Hier zet men koffie en over. Ik herinner mij ‘n gezellige boel.
Vele jaren later interviewde ik de bekende natuurkundige Hendrik Casimir, toen al met pensioen als directeur van Philips’ NatLab. Ook daar kwam de oorlog ter sprake. Casimir vertelde over een volle wachtkamer van Utrecht CS, waar tot ieders verrassing snert werd uitgedeeld. Doelend op de solidariteit en het gevoel voor (galgen)humor van het geknechte Nederlandse volk, zei hij: ‘Eigenlijk was het niet eens zo’n ongezellige tijd.’
Ja, als je terugkijkt…