Overal druk

De Zeeuwse en West-Brabantse kranten melden het voor de volledigheid: het wordt steeds drukker en onveiliger op de plattelandswegen. Als ik zoiets lees, denk ik: waar niet?

Ga eens op een doordeweekse middag in het centrum van Best bij de Odulphuskerk staan en zie het allemaal eens aan. Een 30 km-zone, jaja. Wreekt zich hier, met name in de spits, een incomplete ringweg? Zou kunnen.

Nog niet zo bij stil gestaan, maar ‘zo leidt de groei van het toerisme tot meer verkeer op het platteland. Dat geldt ook voor relatief nieuwe vormen van bedrijvigheid, zoals boerderijwinkels, zorgboerderijen en theetuinen,’ schrijft bij voorbeeld de PZC (Provinciale Zeeuwse Courant).

Toevallig werd ik in het weekeinde met dat buitenuit toeren geconfronteerd toen we door familie naar een wandelgebied in de buurt van Oisterwijk werden geloodst. (Ja, driewerf schande, vier personen in twee auto’s.)  Het was ter plaatse best moeilijk ergens in te parkeren. Elders lees ik over vrachtauto’s die verbodsborden negeren en de smalle straten in de binnenstad van Bergen op Zoom, zeg maar gerust terroriseren.

Kortom overal druk en overal CO2-uitstoot. Waar zijn we met z’n allen mee bezig?

Telefoontjesliefde

Ik begin deze column met het citeren van een versje dat ik eerder deze week op mijn website heb gezet:

de tiener had een meisje

en vroeg haar voor 'n ijsje

maar de liefde was niet gewoon

liep slechts via de telefoon

weg was opeens het meisje

Ik hoop dat het overkomt. Zo niet, dan heb ik nog wel wat meer aanwijzingen achter de hand, dat het leven van miljoenen mensen weliswaar wordt beheerst door het onophoudelijk gebruik van de smartphone (eventueel op een onverlichte fiets in het duister) maar dat dit niet het echte leven is. Een van de redenen om te hopen dat aan die verslaving aan het mini toetsenbord ooit een einde zal komen.

Ach, zo'n mislukte virtuele kalverliefde, we weten allemaal dat het overkomelijk is en dat die jongen ooit wel – maar dan op levensechte manier - de ware zal tegen komen. Echter, ik ken een vrouw van 28, die buitengewoon rap-rap-rap is met dat scherm-toetsenbordje. Nu heeft die vrouw als kind van gescheiden ouders en gezegend met enkele zogenaamde halfzusjes een best wel moeilijke jeugd gehad. Min of meer verguisd door haar moeder, haar stiefvader en die zusjes. De laatste werden bij voorbeeld door Sinterklaas bedacht met luxe cadeaus, terwijl de vrouw over wie ik het heb werd afgescheept met iets onnozels. Ik noem dat hartverscheurend.

Het ligt echt niet aan die versmade dochter. Ze is ook niet rancuneus. Dus deed ze via WhatsApp een poging tot toenadering richting die halfzusjes. 'Zullen we het contact herstellen?' Iets in die geest. Benieuwd naar het resultaat? Tik-tik-tik, een botte afwijzing via het telefoontje/ Einde verhaal. Voorlopig, mag ik hopen. Want ik zat tijdens een kerstbrunch toevallig naast die gesmade jonge vrouw en zei terloops en in het algemeen tegen haar: telefoontjes zijn een slecht communicatiemiddel voor essentiële zaken van het leven.

Of het is overgekomen, zal de toekomst wellicht uitwijzen.

Lekker doortuffen tijdens de feestdagen

Daags na kerstmis jubelde autoliefhebber Bas van Werven op BNR Nieuwsradio dat het wel lekker doortuffen zou zijn op de Nederlandse wegen. Mwah. Familie, op weg vanuit Goes naar het ziekenhuis in Eindhoven, ontmoette op de A58 desondanks heel wat gedoe.

Maar ok, ikzelf, doorgaans gevrijwaard van spitsellende, moest ook dagelijks twee keer op en neer naar dat ziekenhuis. Dank u, het ging wel, al viel af en toe van de december-vakantie weinig te merken.

En natuurlijk waren er bumperklevers, hardrijders, massa’s onverlichte fietsen en mensen voor wie rood licht niet bestond. Nergens flitsers juichte BNR opnieuw. Op de Boschdijk in Eindhoven (70 km) waar ik naar de linker rijbaan ging omdat er rechts iets aan de hand leek, werd ik rechts (+70) gepasseerd.

Dieptepunt was een onverlicht afzettingshekje op de as van de Sportlaan in Best, een veel gebruikte route richting Eindhoven, omdat het twee sets verkeerslichten scheelt. Ik maakte – kwaad – daarvan melding op Twitter en op de buurtapp. Iemand reageerde met: vandalisme? Klopte waarschijnlijk, maar het achterlaten van dat hekje in de berm na werkzaamheden ter plaatse is natuurlijk de kat op het spek binden. Het staat daar nog steeds.

En, o ja, waarom houden bestuurders voor een stoplicht zo vaak hun voet op het rempedaal?

Laat je niet opjagen

De Brabantse kranten citeren vandaag de eigenaar van drie supermarkten in Oss, die zijn personeel in elk geval op eerste kerstdag vrijaf geeft. Mooi meegenomen. Zijn motivatie: ‘Volgens mij heeft de consument voldoende gelegenheid om de boodschappen te doen. Er moet ook eens een rustmoment zijn .’

Wanneer heb ik dat vaker gehoord, zij het niet van ondernemerskant? Juist, toen in 2013 op aansturing  van de namaak-liberalen van D66 de winkelvrijheid werd ingevoerd en het jagen en jakkeren voortaan op zondag voortaan ‘gewoon’ doorging.  Tot schade van de kleine winkelier die, de een na de ander, het loodje legt.

Ik pleit voor een koopstaking, al ben ik natuurlijk een roepende in de decemberwoestijn. Verwacht niet teveel van 2020, want de greep van het Amerikanisme op onze samenleving is met verschijnselen als Black Friday nog maar net begonnen. Het heet dat ‘s werelds grootste webwinkel Amazon zijn pijlen nu op West-Europa gaat richten, niet bepaald tot genoegen van onze ondernemers.

Geen koopstaking dus. Maar wel een goedbedoeld advies aan de consument: laat je niet opjagen.

Trucs om overheidsdiefstal te voorkomen

Mijn hypotheekgever wil van me weten, hoe ik aan het geld kom, dat ik in september heb overgemaakt ter extra aflossing. Prima. IK heb niks te verbergen en de vraag om informatie heeft natuurlijk te maken met de witwasserij, die aan de attentie c.q. het gebrek daaraan bij ING en ABN-Amro is ontsnapt.

De herkomst van die 20.000 euro – mag je best weten – is doodsimpel: onze spaarrekening. Bij wie, vertel ik lekker niet. De hypotheekbank is niet van gisteren, dus ze wil dan ook weten, wat de ‘bewegingen’ op de spaarrekening zijn in de drie voorafgaande maanden. Ook geen probleem.

De reden van die extra aflossing wil ik ook nog wel aan de openbaarheid prijs geven, al vragen bank noch overheid daar om. Je krijgt nagenoeg niks voor het stallen van je spaarcenten, sterker nog, je mag blij zijn als je daar niet voor hoeft te betalen. Hebben we te danken aan de Europese Centrale Bank, kortom het is weer eens de schuld van het kapitaal. En de Belastingdienst gaat maar door met innen op grond van fictief rendement. Ik noem dat gewoon diefstal. Sleep me maar voor de rechter.

Tips: 1. Je kunst doen zoals ik, òf je laat een nieuwe keuken en/of badkamer aanrukken, zoals tallozen in mijn omgeving momenteel doen – het is een heel gezaag, getimmer en geboor. 2. Is je spaarsaldo voldoende en betaal je de ziektekostenpremie ad dik 3000 euro in één keer? Doe dat dan voor 31 december; scheelt in voornoemde diefstal.

Ongrijpbare smeerlappen op het web

‘Ja, wat doen wij hiermede,’ zegt de collega ter redactie op de hem kenmerkende, opzettelijk archaïsche manier. Vuige, ongrijpbare internet-taal op het randje van laster aan het adres van Paul Depla, burgemeester van Breda, daarvoor Heerlen, daarvoor wethouder in Nijmegen.

Als journalist kun je er moeilijk omheen, want de anonieme daders stuurden  de aan duidelijkheid niets te wensen overlatende naam van de website achter een vliegtuigje de lucht in boven de stad. Beschuldigingen? Privé-gedragingen van Depla, zo ongeveer twaalf jaar geleden. Domme fouten? Zo ongeveer, maar het heeft met zijn politiek en bestuurlijk leven niets te maken. Terecht klonk het eerder: ‘geen commentaar’.

BN-DeStem moest het uiteraard wel melden, zusterblad ED nam een klein bericht, diapositief afgedrukt mee. Depla zou hebben verwezen naar ‘mensen in Spanje’, met wie hij eens (twaalf jaar geleden of daaromtrent) een conflict had.  De Nieuws BV, lunch-radioprogramma van VARA/BNN, piepte ook even en daarbij werd – juist – verwezen naar Nijmegen. Maar – onjuist – gerept van een NL-domein.

Met anonimiteit wordt je als journalist geacht niets te doen, tenzij…onderzoek! In die richting ben ik bezig geweest en dat heeft niets opgeleverd. Want valt tegen uitglijders op een NL-site en social media als Facebook of Twitter wel iets te ondernemen, dat geldt niet voor huppelepup.com. Ik kwam niet dichterbij uit dan in Panama!

Voor het slachtoffer en de gemiddelde internetter hebben we hier te maken met een stelletje vooralsnog ongrijpbare smeerlappen, die het natuurlijk niks kan schelen dat ze op de reactie-pagina door Bredanaars de mantel worden uitgeveegd.

Depla is in Breda aan z’n tweede termijn toe. Niets staat dat in de weg.

De lachende derde

Opening regiokatern van het ED vandaag: Minister belooft Brabant hulp. Precisering: ‘Hoekstra bezorgd om drugsindustrie in Noord-Brabant’.

De eerste gedachte die zich bij het lezen van deze koppen opdringt: de verkiezingen zijn pas in 2021, maar voor een charme-offensief van het CDA is het nooit te vroeg.

Want wat heeft Wopke Hoekstra, Minister van Financiën, in dit geval te beloven? Niet veel. Hij verwees, op werkbezoek aan deze provincie, naar de primaire verantwoordelijke in het kabinet, minister Ferd Grapperhaus van Justitie en Veiligheid. En we weten wat die hoog in het vaandel heeft geschreven: afpakken die drugswinst. Waarmee hij inderdaad raakt aan de bevoegdheden van Hoekstra met zijn Belastingdienst,  Fiscale Opsporingsdienst (FIOD) en douane.

Nieuws? Ik denk het niet. Er blijft in Brabant een hard lachende derde, zoals de Commissaris van de Koning andermaal tegenover Hoekstra benadrukte. De kleine en grote criminaliteit, die maar één ding hoeven te vrezen: meer mensen en middelen om hun wandaden, inclusief de ondergraving van de bovenwereld, op te sporen.

Het wachten is op de volgende dooie mus. Of eigenlijk liever niet. Spijkers met koppen.

Toen Nederland nog knus was

De oude vergaderzaal van de Tweede Kamer krijgt weer zijn historische vorm. Op Een Vandaag zag ik gisteren de totale verwording: een kleurrijke vloer van tapijttegels, die aan de oubolligheid van Heugafelt doen denken; rare variaties op het thema kroonluchter, voortbrengsel van designgekte. Kortom weg ermee. Dit had nooit mogen gebeuren.

Herstel van de groene bankjes, het dito gordijn waarachter volgens Jan Hoedeman – die het heeft meegemaakt - werd gerookt, de rode vloerbedekking enzovoorts. Bijna tweehonderd jaar heeft het er zo uitgezien en al die tijd werd er met ups en downs het leven van de Nederlanders gestuurd. We waren, oké boomer, nog een knus land zonder echte dreigingen.

Geestverschijningen: de over zijn leesbrilletje kijkende premier Piet(je) de Jong, Anne Vondeling, boer Koekoek, die over ‘ome’ Joop den Uyl zong ‘doet in z’n broek’, gladde teckel (volgens Wim Kan) Norbert Schmelzer en, niet te vergeten, ‘de freule’, voluit Jkvr.Mr. Ch.W.I. (Bob) Wttewaall van Stoetwegen van de Christelijk Historische Unie (CHU), die tot de intimi behoorde van koningin Juliana, ooit door de vpro afgebeeld als spruitjes schoonmakende Hollandse huisvrouw. Was het tijdens een mediadebat dat des Kamers troeteldier vertwijfeld uitriep: ‘Dit is gekkenwerk’?

Gauw terug naar vroeger? Nou ja, dat interieur in elk geval.

Hoe gedroeg prinses Margaret zich in ‘t Witte Huis?

Hoe gedroeg prinses Margaret zich in 1965 in ‘t Witte Huis? Liederlijk, als je de serie The Crown, derde seizoen, sinds kort beschikbaar op Netflix, mag geloven. Helaas voor de royal watchers, toch al gespitst op de gedragingen van de leden van het Britse koningshuis, sinds het rampzalige BBC-interview met Andrew over zijn betrekkingen tot de heer Epstein en zijn vermeende ‘kindermisbruik’, niks van waar.

In mijn ogen tast deze knieval van de makers van The Crown voor de sensatielust van de kijkers mijn bewondering voor de serie drastisch aan, al is het geen belemmering om haar uit te kijken.

In ‘65 maakten Margaret en haar echtgenoot de fotograaf Anthony Armstrong-Jones, beter bekend als lord Snowdon, een goodwill-reis door de VS. Dringend gewenst, want het UK had in de nadagen van het emprire dringend financiële steun nodig, maar wenste zich niet in te laten met de Vietnam-avonturen van toenmalige president  Lyndon B Johnson. Dit laatste uiteraard tot groot ongenoegen van de lompe Texaan, die met graagte in de plaats van de vermoorde John F. Kennedy was getreden. Nochtans ontving hij het prinselijke echtpaar – waarvan het huwelijk overigens op wankelen stond – voor een diner in het Witte Huis.

Is dat feestje met 140 genodigden qua stijl zo uit de hand gelopen als The Crown ons wil doen geloven? Welnee, de schaarse bronnen (onder meer de New York Times en The Washington Post) weten van niets. En heeft de prinses de president gezoend? Natuurlijk niet.

Maar ja, de dellerig ogende Helena Bonham Carter lijkt dan ook in de verste verte niet op de truttige Margaret.

De magere winst van de ziekenhuizen (?)

Bij de ochtendactualiteiten op de radio (npo of bnr, ik weet het niet meer want ik schakel nogal eens tussen die zenders) bevond zich de bestuursvoorzitter van een ziekenhuis met de onthutsende mededeling dat ‘zijn’ winstmarge ergens tussen de 1 en 2 procent moet liggen. Dit uiteraard in verband met de onderbetaling van het daarom stakende personeel. Vraag nou door man, dacht ik maar de interviewende journalist begon over de winsten van de zorgverzekeraars.

De vraag die bij mij op de lippen lag was natuurlijk, wat daar aan te doen. ‘n Beetje onderneming heeft daar een antwoord op dat bij de hospitalen natuurlijk niet im Frage is: snoeien in het personeelsbestand (Tata Steel!). Laten we dus maar eens te rade gaan bij een ervaringsdeskundige, ofwel een ex-patiënt.

Die zegt: ‘Ik denk dat er onder het mom van hygiëne in die ziekenhuizen veel te veel wordt weggegooid in plaats van hergebruikt.’ Ze toont mij enkele plastic zakjes, gevuld met natte washandjes. ‘Daar wordt er één uitgehaald en als de patiënt naar huis gaat, verdwijnt de rest in de kliko. Ik noem maar wat, hoor. De armoe in een Frans ziekenhuis, waarin ik eens verbleef – gaten in de gordijnen, handdoeken van thuis meenemen, eten wat de pot schaft – is natuurlijk een ander uiterste, maar mag het hier wat minder?’

En dan, voeg ik eraan toe,  die kennelijk onstuitbare drang naar design en de ogen uitstekende vormgeving. Soberheid is kennelijk een kwalijke eigenschap. Het inkomen van de bestuurders laat ik maar buiten beschouwing; weet er te weinig van. Maar er zijn genoeg aanwijzingen zichtbaar van een zekere luxe in  ziekenhuizen, die doen denken: zet je financiële beleid maar eens stevig op de helling.

Van arts naar loket?

Kostenbeheersing in de zorg is een kwestie van gezond verstand, denk ik wel eens, maar dat is natuurlijk naïef gedacht. Hoewel, ik ken iemand met een chronische ziekte, van wie de verzekeraar elk jaar eist, aan de huisarts te vragen om een schriftelijke verklaring over de noodzaak van een bepaald hulpmiddel. Terwijl de permanente noodzaak dus evident is. Wittewadakost zeggen ze dan in Brabant.

In de gemeente Eindhoven mag de politiek nu haar tanden stuk bijten over een ideetje van een extern adviesbureau met de obscure naam PPRC (sorry, maar dit soort afkortingen wekt altijd mijn wantrouwen) om verwijzingen door de huisarts naar een specialist in handen te leggen van, u leest het goed, een loket. Althans een nog nader te bepalen gemeentelijke instantie daarachter. Dit onder het motto 'wie betaalt bepaalt'.

Ik schrijf dit stukje voordat een commissie uit de Eindhovense gemeenteraad zich als eerste over het voorstel beraadt. Volgens het Eindhovens Dagblad heeft het D66-raadslid Betty van Geel daarop al een voorschot genomen met de constatering dat doorverwijzing 'een recht' van de arts is. Precies, met de toevoeging mijnerzijds dat hier tevens sprake is van 'een recht van de patiënt', die niet voor niets een vertrouwensrelatie met zijn dokter heeft.

Nu is die PPRC (het adviesbureau dus) niet voor één gat te vangen. Althans denkt dat. Lont ruikend, dat de artsen, wat ik natuurlijk hoop en verwacht, er niet in zullen trappen, voert het als alternatief aan: de arts blijft verwijzen, maar er volgt controle door de gemeente. Toch weer dat loket dus en ook hier de rechten van dokter en patiënt uitgekleed.

Hoewel ook randgemeente Best met externe adviesbureaus werkt, ben ik stiekem blij dat ik daar nog steeds woon en niet in de gemeente Eindhoven.

Wachtwoorden in boekje? Niet doen

De kunst van het ondernemen is voor driekwart telkens iets nieuws verzinnen. Waarbij  onwetendheid/domheid van de mensen natuurlijk geen enkele belemmering vormt. Integendeel. Bij de kassa van de super zag ik weer zo’n ‘vondst’: een boekje, waarin je uiteraard offline je wachtwoorden kunt bewaren. Niet doen!

Iedereen, al dan niet met telefoontje, weet dat beveiliging van je gegevens van het grootste belang is nu steeds meer instanties – overheid, banken, winkels, vul maar in – steeds verder gaan in de digitalisering en dat cybercriminaliteit de gebruiker liefst een stap voor is. Ik bespeur bij menige internetter een glazige blik als ik hier wel eens een opmerking over maak. Struisvogelgedrag.

Iedereen kent onderhand wel het verhaal over het gebruik van steeds weer hetzelfde simpele wachtwoord, ‘omdat dat tenminste makkelijk te onthouden is’. Riskanter kan niet.

Mijn bank is nu zo ver met de beveiliging, dat ik er niet eens bij kan zonder gebruikmaking van mijn DigiD en een per SMS toegestuurde extra code. Zelfs al voor er sprake kan zijn van enige activiteit. Er wordt dus van die kant al van alles aan gedaan.  Maar je moet wel even de moeite nemen, dit online aan te vragen.

Toch maar zo’n boekje, om wegwijs te blijven in het oerwoud? Waar bewaar je dat? Raadpleeg je dat in de trein of zo, met het risico dat iemand over je schouder meekijkt?

‘n Beetje virusscanner biedt je de mogelijkheid wachtwoorden e.d. in the cloud, dus overal bereikbaar op te slaan. Maar er zijn ook (gratis) apps, die alles voor je bijhouden en waarvoor je maar één zogenaamd hoofdwachtwoord in je hersenpan hoeft op te slaan. Ze slaan onmiddellijk alarm als er iets afwijkends gebeurt en bieden ook per geval aan, een cryptisch ww voor je te vormen. Crasht je computer  (70% heeft daaraan nog steeds de voorkeur, als het om internetbankieren gaat, las ik laatst) dan ben je wat je geheime gegevens betreft niets kwijt.

Tip? LastPass Nederlandstalig.

Logootje van € 200.000,--

Nederland heeft een nieuw logo, te gebruiken op briefpapier, websites etc. De tulp met Holland is vervangen door NL (waarin we nu met heel veel goede wil een gestileerde tulp moeten zien) met Netherlands. Moeten we er blij mee zijn? Nou, tot op zekere hoogte wel omdat ‘Holland’ iets van die vermaledijde gouden eeuw is.

Maar dit logootje kost, inclusief toepassing op briefpapier, websites etc. wel 200.000 euro. D66-minister Kaag (Buitenlandse Handel) verdedigt dat tegenover AD/r Nieuwsmedia met: ‘Het is relatief een kleine investering, als je kijkt wat we eruit halen. Als je kijkt naar buitenlandse handel, het postennetwerk, de diplomatie. Dit logo wordt overal gebruikt. Het is een kleine investering in verhouding tot het totaalbudget van de rijksoverheid.’

Het zal wel, maar waar heb ik zo’n smoes vaker gehoord? Twee ton voor wat Kaag desgevraagd ‘een bedrijf’ noemt  is bijna de Balkenende-norm bruto. Tip voor de volgende keer: schrijf een wedstrijdje uit tijdens de Dutch Design Week, dan ben je, als je dan toch royaal wil zijn, voor pakweg € 10.000 klaar.

En kabinet, zijn er geen dringender zaken aan de orde?

Kluun kletst uit z’n nek

Het leek de redactie van  AD-, ED-, BD-magazine een goed idee de ‘successchrijver’ Kluun (Raymond van de Klundert) een stuk te laten schrijven over het inmiddels 50-jarige ‘heftig liefdesverhaal’ van Jan Wolkers Turks Fruit.

Nou geef mij toch maar de biografie van een van de beste Nederlandse auteurs uit de vorige eeuw, door Onno Blom (2018). Want Kluun excelleert in het uit z’n nek kletsen. Met name als het over het Tilburg van zijn jeugd gaat, de periode waarin Turks Fruit als boek èn als film zwak uitgedrukt van zich deed spreken. ‘Niks geen hippiecultuur, niks geen progessief Nederland in het Tilburg van die tijd,’ miskleunt Kluun.

Teneinde onze succesvolle Tilburger ‘n beetje bij de tijd te brengen, raad ik hem het boek 1969 Opstand in hetv Zuiden aan van Frans Godfroy, Paul Kuypers & Rob Vermijs aan. Samengevat: ‘Een paar maanden eerder dan de Maagdenhuisbezetting in Amsterdam - net toen men aan het vaststellen was dat de revolte van 1968 aan Nederland voorbij was gegaan - namen de studenten in Tilburg het voortouw in de studentenacties door de Katholieke Hogeschool Tilburg te bezetten.’ Da’s andere koek.

Je zult maar als Brabants Dagblad overgeleverd zijn aan de ideetjes van een magazine-redactie in Rotterdam.
Zie ook: De Tilburgse revolutie verliep toch anders op hhbest.nl

Webgeklets breekt boeren op

Terwijl de kogels ons om de oren vliegen (Veldhoven, dit weekeinde) dreigen Brabantse boeren een flink stuk van hun goodwill kwijt te raken door ondoordacht geklets op een zogenaamd besloten Facebookpagina. Namens de Farmers Defence Force (de naam alleen al) een radicale actiegroep, werden regelrechte bedieigingen richting individuele leden van de CDA-fractie in Provinciiale Staten geuiit, die onder anderen de Commissaris van de Koning in het verkeerde keelgat schoten.

Het kan verkeren. Ooit vormden het CDA en de boerenstand in Brabant – verkiezingsaffiches op de staldeuren -  een Groen Front tegen alles wat de agrariërs ook maar het minst in de weg legde. Dat is nu anders, zoals we weten, niet in het minst door drastische wijzigingen in de politieke verhoudingen. En daar heeft een significante overstap van boeren naar de VVD weinig aan kunnen verhelpen.

Op de webpagina van de FDF werd geopperd dat ‘dan maar’ de individuele volksvertegenwoordigers moesten worden aangepakt. De positieve weerklank binnen het ‘besloten’ kringetje laat zich raden.

Bedreiging? Justitie is er inmiddels op gedoken. Maar de voorzitter van het  clubje heeft al geprobeerd zich in te dekken; zei tegen de krant ‘dat staat toch nergens? Wij roepen niet  op tot geweld.’  Hij heeft het over mogelijk ludieke (alleen dat archaïsche woord al) acties of demonstraties. Zoals ‘met duizend trekkers bij een politicus de straat in’. Oei!

Het wachten is op een nog steeds gerespecteerde boeren organisatie als de ZLTO, om zich van dit gezwets te distantiëren, want op deze manier komen we er nooit uit.

Hou dan alle luchtjes maar bij je

Een jeugdvriend met wie ik altijd naar school liep, liet onderweg wel eens ‘n scheet en riep dan ‘Gezond!’. Kwestie van opvoeding/kennisoverdracht, want er zit ‘n kern van waarheid in. Ik dacht hieraan terug, terwijl ik twee sneetjes in de broodrooster (nee, geen toaster) stopte. Weer een bijdrage aan de co2-uitstoot. Ben ervan overtuigd dat al die problemen rond de opwarming van de aarde zijn terug te voeren op de overbevolking.

Telkens duiken weer nieuwe begrippen op – Stikstof woord van het jaar – maar het komt allemaal op hetzelfde neer. Alle maatregelen die tegen de uitstoot van dit of dat op z’n minst in overweging zijn lijken daardoor gerommel in de marge.

Tabaksrook? Zo weet ik er nog wel ‘n paar. Al gehoord van alweer die nieuwe ziekte? Multiple Chemical Sensitivity, afgekort MCS. Er is al een Nederlandse stichting die dat op haar website haarfijn uitlegt: meervoudige chemische overgevoeligheid. Onder invloed van een steeds vuiler wordend milieu reageren mensen met MCS op geringe concentraties alledaagse chemische stoffen, geuren, gassen en dampen. Ik lees daar onder meer: ‘in principe kan iedere geur voor problemen zorgen. Zelfs bloemengeur of de geur van pas gemaaid gras.’. Nou vráág ik je. Op de website MSC-Canada.weekly.com staat onheilspellend: ‘ben jij het volgende slachtoffer?’ Ja, het is een wereldprobleem.

Nog maar even een greep uit die Nederlandse site: ‘MCS is een zeer complexe aandoening waarbij het immuunsysteem, het ontgiftingssysteem, het hormonale systeem en het zenuwstelsel een rol spelen. Het lichaam van een MCS-patiënt raakt vaak zo ontregeld dat velen van hen alledaagse voedingsmiddelen, medicijnen en soms zelfs het drinkwater niet meer verdragen. Ook ontwikkelen MCS-patiënten vaak een scala aan allergieën voor allerlei stoffen uit de omgeving.’

Hoe zit dat nou weer wetenschappelijk? Geen idee. Wordt aan gewerkt, als het aan de MSC-stichting ligt. Ik houd het voorlopig op ‘hou alle luchtjes zoveel mogelijk bij je.’

Opluchting

Als het er op aankomt, heb ik het liever met Belgen te maken dan met Hollanders, schreef columnist Jos Kessels ‘n poos geleden, ‘hoewel de Belgen krijgen tegenwoordig ook praatjes’. Dezer dagen kregen we daarvan bijna de bevestiging.

Want ik moest hier aan denken, toen er een bericht in de krant stond over een automobilist die bij een Valkenswaardse rotonde over de voet van een verkeersregelaar reed, omdat-ie z’n weg niet mocht vervolgen. De auto had namelijk een Belgisch kenteken.
Nu blijkt uit een vervolgbericht dat het gaat om een 47-jarige Nederlander die in België woont. Wat een opluchting.

Grappig overigens dat het fotootje waarnaar in het bericht wordt verwezen niet dat van verkeersregelaar Jan van Kooten is, maar van de oud-voorzitter van de Onderzoeksraad voor Veiligheid, de Hollander Pieter van Vollenhoven. Kán gebeuren. Die opent, staat eronder, binnenkort het vernieuwde en uitgebreide DAF Museum.

Trouwen

Er wordt niet zoveel meer getrouwd. Jongeren zien het deficit bij hun ouders. Een op de drie huwelijken loopt spaak, al dan niet ontaardend in een vechtscheiding. Er zijn andere mogelijkheden, het samenlevingscontract bij voorbeeld. En een bruiloft kan flink in de papieren lopen.

Wie uiteindelijk wel besluit te trouwen, vaak als er al een of meer kinderen zijn en het kostje van de tweeverdieners gekocht is, wil dan ook dat iedereen het weet en groots uitpakken.
Hoe ver men daarbij kan gaan, bleek onlangs tijdens zo’n trouwerij in Rotterdam, waar de stoet – met bruiloftsgasten op autodaken – al hevig toeterend het verkeer lam legde en waar en passant een politieman het ziekenhuis in werd geslagen. ‘Ik doe wat ik wil.’ Dat getoeter is overigens afgekeken van de praktijk in Frankrijk; het is daar een zorgvuldig gekoesterde traditie.

Op films zie je het nog wel eens: een ambtenaar of pastoor die na het wederzijds ja zegt: ‘U mag nu de bruid kussen.’
Haha, mag dat? Laatst was ik bij een (burgerlijke) huwelijksvoltrekking (onjuist, want die werd altijd pas een feit op het moment dat  het paar actief het bed had gedeeld – wat door familie empirisch werd vastgesteld) waar de ambtenaar wijselijk zijn uitnodiging tot zoenen achterwege liet. De kersverse echtelieden hadden immers al zo ongeveer de blaren op hun lippen.
Dan heb ik er nog een van twee generaties verder, die het boeren in Nederland voor gezien heeft gehouden en nu dagelijks 500 koeien melkt in Nieuw Zeeland. Die lag onlangs met zijn Oekraïnse vriendin in een hotelbed. Kwam de aanmaning 'vertrekken', waarop hij riep: 'we zijn nog aan het gymnen'.

P.C. de Brouwer en zijn ‘Edele Brabant’

In het tijdschrift in brabant. alweer tiende jaargang, 2019-3, een fraai themanummer met veel nooit of zelden geziene archieffoto’s over oorlog en bevrijding, staat een artikel van de cultuurhistoricus Olivier Rieter over de Brabantia Nostra-beweging: ‘verdachte nostalgie?’

Rieter baseert zich op een publicatie van de historicus Jan van Oudheusden, als hij vaststelt, dat Brabantia Nostra – gelijknamig tijdschrift en verder gespecialiseerd in de bouw van mariakapelletjes in het Brabantse land – in de jaren dertig-veertig weliswaar een oerconservatieve organisatie was, zich verbonden achtte met de Duitstolerante Nederlandse Unie van de toenmalige hoogleraar De Quay c.s., maar niet fascistisch.

Een studentenbeweging, tamelijk onschuldig, vooral bewogen door de thematiek zoals door de Vlaamse componist-schrijver Emiel Hullebroeck, vastgelegd in zijn lied Edele Brabant Were Di. Een uitzondering vormde kennelijk ‘kopstuk’ Ferdinand Smulders, alias de dichter-publicist Paul Vlemminx, die al voor de oorlog  lid was van de Dietsche Nationaal Socialisten; hun doel was een nieuw Groot Nederland, samen met Vlaanderen.

Voor mij is dit allemaal ‘nuttige informatie’, aangezien ik destijds te jong was om er iets van mee te krijgen. Mijn referentie is Hilvarenbeek, waar ik Hullebroeck zag als eregast op de (naoorlogse) Groot Kempische Cultuurdagen en waar de moderator van Brabantia Nostra tot zijn dood op 87-jarige leeftijd in een deftig huis aan De Vrijthof (niet ‘het’, dat is Maastricht) woonde: de priester-classicus Dr. P.C. de Brouwer.

Olivier Rieter  vermeldt een vernietigende typering van De Brouwer door het naoorlogse ‘geweten’ van de katholieke ‘intelligentsia’, de historicus L.J. Rogier: ‘een bekompen dorpspastoor’. In de opvattingen van de door mij zeer bewonderde Rogier valt overigens wel enige fluctuatie waar te nemen, want in zijn standaardwerk Katholieke Herleving (1956) noemt hij de stichter van het Tilburgse Odulphuslyceum nog ‘naar hoofd en hart rijk begaafd’. Maar ja, toen had De Brouwer nog niet vermanend ten afscheid geschreven: 'Zeul niet ondoordacht mee met de vernieuwingsdrift'.

Mijn rechtstreekse confrontatie met P.C. de Brouwer was kort na zijn dood in 1961, toen de veiling van zijn inboedel in Beek werd voorafgegaan door ‘kijkdagen’. Het bleek, constateer ik achteraf, een illustratie van de laatste kwalificatie door Rogier: dorpspastoor. Inclusief een soort kakstoel voor personen van zeer hoge leeftijd. Bas Aarts verleent trouwens De Brouwer op de website Brabants Erfgoed de titel ‘emancipator van Brabant’. Dat is even andere koek.

Betrekkelijke vrijheid

Er gaat geen dag voorbij, of artikel 7 van de grondwet komt weer eens bovendrijven: de vrijheid van meningsuiting. Het wordt te pas en te onpas aangehaald. Ik doe het ook maar weer eens, maar wel compleet:
Niemand heeft voorafgaand verlof nodig om door de drukpers gedachten of gevoelens te openbaren, behoudens ieders verantwoordelijkheid volgens de wet.
Deze formulering is van 1848. De wereld is intussen zo veranderd dat de wetgever er (overigens alweer meer dan 35 jaar geleden) een nuancering aan heeft toegevoegd: je hoeft er geen drukpers voor te hebben.
Waarom wordt er zo vaak met dat grondwetsartikel gewapperd? Niet in de laatste plaats omdat nog net niet iedereen zijn meningen en meninkjes via het internet de wereld in slingert. Veelal zonder nadenken, het denkvermogen van toetsenisten en toeteraars in het midden gelaten. Hoe dan ook, de vrijheid van meningsuiting blijft overeind.
Maar is dat echt zo?  De wet maakt wel degelijk een restrictie: ‘behoudens ieders verantwoordelijkheid volgens de wet.’ Je kunt dit opvatten als: weet waar je mee bezig bent. De jou toegestane vrijheid is betrekkelijk. Overbekend is het gegeven dat aantasting van iemands eer en goede naam strafbaar kan zijn.
Wat mag nog meer niet? Ik stel vast dat mede door de praktijk op social media de moraal voortdurend verschuift. Het is ‘n soort sport geworden, te laten zien wat men durft aan het scherm of het papier toe te vertrouwen, respectievelijk op het podium te roepen. Recent onderzoek vanuit de universiteit van Cambridge heeft uitgewezen, dat politici – ook in Nederland – het internet gebruiken om regelrechte leugens te verkondigen.
In het dorp waar ik woon zijn twee toneelclubs, die volijverig bezig zijn, ‘met hun tijd mee te gaan’.  Dat houdt onder meer in, niet langer genoegen nemen met toneelstukken die door gespecialiseerde uitgeverijen worden aangeboden, maar zelf op dit terrein creatief zijn en experimenteren. Op zichzelf heel goed natuurlijk, zeker als men de plaatselijke geschiedenis als inspiratiebron gebruikt (200 jaar gemeente Best!).
Toch is het dan uitkijken geblazen, zo ondervond een van deze toneelverenigingen. Zij voerde in haar voorstelling verschillende ‘plaatselijke historische figuren’ letterlijk ten tonele. Helaas pakte dat in één geval verkeerd uit. Nazaten van een uitgebeelde persoon zaten in de zaal en konden in die figuur hun familielid qua karakter absoluut niet herkennen, sterker, zagen zijn nagedachtenis besmeurd met wat zij beschouwen als ‘onderbroekenlol’.
Zelfcensuur is uit den boze, maar goed nadenken en een en ander tegen elkaar afwegen, daar is niks mis mee. Zeker als het allemaal zo dichtbij is.

Ik verwijs ook graag naar deze column van Akyol in de AD/r Nieuwsmedia van 5 oktober 2014

De rottweiler heeft het gedaan, of zijn baas?

Uit een column van mij dd 6 juli 2016: ‘Dan was er nog een grote zwarte hond, waarvan de baas op dreigende toon zei dat als je daar ruzie mee kreeg, de dokter niet meer nodig zou zijn. Flinke jongen, die baas. Moet het met een hond doen bij gebrek aan een kalashnikov.’ Waarom dit citaat? Een door Wikipedia omschreven hondenras, de rottweiler, is de laatste weken onaangenaam in het nieuws.

Eerst maar eens de berichten hierover.
1. ED, 18  september: ‘In Helmond is afgelopen zondag een hondje doodgebeten door een rottweiler. De loslopende hond toonde eerder al agressief gedrag richting mensen en andere honden. De eigenaar lijkt vrijuit te gaan.'
2. Dezelfde krant, 28 september: ‘Een man uit Tilburg is woensdag aangevallen door een rottweiler. De 29-jarige Tilburger fietste rond 8.00 uur door Best, toen de hond hem eerst in zijn linkerknie beet en daarna in zijn bil. (…) De dierenpolitie onderzoekt de zaak.’ Je zou in het laatste geval ook kunnen zeggen, ‘de dader ligt op het kerkhof.’

Zelf niet behept (ja dat moet met een p) zijnde met enig kynologisch inzicht, was ik blij met dat artikel op Wikipedia.  ‘De rottweiler is van oudsher een waak- en beschermhond.’  En: ‘Een rottweiler wil altijd iets te doen hebben. Naast consequente bejegening zijn beweging en intellectuele uitdaging voor het dier van groot belang. Als het dier onvoldoende uitdaging krijgt zal hij die zelf zoeken, vaak in een vorm waarbij zich gedrags- en/of agressieproblemen ontwikkelen.’

De respectieve bazen dienen dus onverwijld te worden opgespoord/aamgesproken op het wangedrag van hun honden, want zij zijn de werkelijke schuldigen. Geen flauwe smoesjes.

Barbarossa present

et sprookje was weer compleet, inclusief de man die tijdens het balkonscène het vertrek van de familie nog even wist te rekken met de uitroep: ‘majesteit, blijf nog even’. En de baard, waarover tot op de laatste minuut was gespeculeerd. Een barba rossa die gelukkig z’n pluizigheid van vlak na de vakantie was kwijt geraakt. Lijkt Willem Alexander tenminste op zijn negentiende eeuwse voorgangers.

Wat die kinbedekking betreft volgt de koning trouwens de trend van alle Nederlandse mannen, wier baardharen nog decent weinig grijs laten doorschemeren. Zoals zijn dochters met hun lange haren eruit zien als bijna alle meiden in dit land. O ja, die andere speculatie, namelijk de aanwezigheid van kroonprinses Amalia kwam niet uit.

Allemaal dingen die de de hoofdzaak vormden en zullen vormen, nu het lekken uit de miljoenennota traditie is, deze keer opgewarmd zonder Frits Wester die naar verluidt wegens zijn inname-beleid door RTL4 op het strafbankje was gezet. Gecorrigeerd, zoals ook Wiebes die al te royaal goede sier heeft trachten te maken door cruciale mededelingen in de krant over het toekomstig beleid. Die correctie door een aanvankelijk de schouders ophalende Rutte moet ongeveer zo zijn verlopen: ‘Eric, de collega’s zijn not amused door het feit dat je voor je beurt hebt gesproken.’

Nog iets opvallends? De lawaaihoed bevond zich deze keer niet naast de troon, maar was in uiteenlopende versies elders in de Ridderzaal te zien.

Files, een journalistieke uitdaging

Wat zouden die files eigenlijk kosten? De laatste becijfering dateert van 2017, door het AD: 3,7 miljard per jaar; dat moet nu toch wel ver boven de 4 miljard zijn. Volgende vraag: wie betaalt dat uiteindelijk? Jij en ik denk ik. Bedrijfsschade keert onherroepelijk terug in de prijzen.

Terwijl ontelbaren nog denken dat de oplossing van dit probleem ligt in vergroting van de wegcapaciiteit (kortweg meer asfalt) mikken anderen op de zelfrijdende auto. Iets voor vroemm-liefhebbers om de neus voor op te halen. Ik heb het dan uitgerekend over het soort lieden dat door zijn rijgedrag kan worden aangewezen als veroorzakers van misschien wel 80 procent van de files.

Ik zet dagelijks De Ochtendspits van BNR Nieuwsradio (‘Goeiemorgen Bas’) op en hoor dan een man met een robotstem de ellende opsommen, waarbij inderdaad acht van de tien keer een botsing of een ongeluk als reden tot afsluiting van minstens een rijstrook wordt vermeld. Variant: kapotte vrachtauto. Volgt - god betere ‘t - een mededeling van de zogeheten Flitsmeister die de stakkers in het woon-werk-verkeer vertelt waar ze beter even gas kunnen terugnemen. Tegen de vorig jaar uitgevonden methode van de politie om telefoonandussen op heterdaad te betrappen is nog niets bedacht.

Soms, als het heel erg is geweest – een verkeersinfarct rond Eindhoven bij voorbeeld – vind je daarover de volgende dag nog wel eens een piepklein berichtje in de krant. Wat me telkens weer opvalt, je leest  zelden iets over de toedracht van al die ongelukken. De veroorzakers. De politie onderzoekt, ja, al was het alleen maar voor de aansprakelijkheidsverzekering.

Natuurlijk kun je als journalist niet overal achteraan en dient zich de volgende dag weer ander, wellicht belangrijker nieuws aan. Toch ligt hier een uitdaging. Namelijk om de oorzaak van een ‘miljardenprobleem’ nader te onderzoeken.. Waarom niet een, laten we zeggen wekelijks rubriekje, waarin achteraf een aantal significante gevallen onder de loep wordt genomen?

Het is maar een idee.

Roep om aanpassing euthanasiewet

Over de eventuele initiatiefwet van D66-er Pia Dijkstra wil ik het hier nu niet hebben. Die gaat over het zelfbeschikkingsrecht van mensen die levensmoe zijn; in feite dus om het wettig maken van zelfdoding. (Het woord zelfmoord gebruik ik nooit.)

Maar wel over de vrijspraak van arts Catharina door de Haagse rechtbank jegens het geval van euthanasie, toegepast op een ernstig demente vrouw, die ooit, volkomen bij zinnen, de wens daartoe had uitgesproken. Ik citeer een bericht hierover: ‘Verpleeghuisarts die 74-jarige wilsonbekwame vrouw met diepe dementie euthanasie verleende,  voldeed aan alle zorgvuldigheidseisen van de euthanasiewet en maakte zich niet schuldig aan moord. Ze wordt van alle rechtsvervolging ontslagen.’ Het OM wilde de dokter moord ten laste leggen, overigens zonder strafeis.

Wat een opluchting voor bijna de helft van de (huis)artsen, voor wie de complexiteit van het probleem ondragelijk blijkt. De gerechtelijke uitspraak neemt dan ook niet weg, dat een aanpassing (nadere nuancering) van de euthanasiewet nodig is.

Aan de vooravond van die uitspraak publiceerde het Eindhovens Dagblad een artikel over een analoog geval. Ik citeer even de inleiding: ‘Willy Oppers (80) uit Eindhoven is dement. Als ik in het verpleeghuis zit, wil ik euthanasie, schreef hij in zijn wilsverklaring. Maar dat is niet zo eenvoudig als het lijkt. Een verhaal over de zoektocht naar de wil van Willy.’
Een aangrijpend relaas, met medewerking van de  famiiie en de verpleegtehuisarts op decente manier gebracht. Als abonnee van het ED mag ik dat verhaal delen en dat doe ik bij deze.

Kortom, de wet plaatst de betrokkenen voor een verschrikkelijk dilemma. Ik moet er helaas aan toevoegen, dat het nog veel erger is. Een totaal ander praktijkgeval: Man ligt in het ziekenhuis ‘op sterven na dood’. Daarmee is bedoeld dat zijn lichaam helemaal op is en dat hij in coma verkeert. Alleen, zijn hart klopt nog, dankzij een pacemaker. De man leeft nog. Er is geen sprake van een wilsbeschikking. Mag de arts de pacemaker uitschakelen, waardoor de dood van de man definitief zal zijn?

Wetgever doe je werk.

Palen uit eigen bodem en een Chinees paviljoen

Het gaat steeds beter met Eindhoven. Mogelijk komt er een rijksdesignmuseum in het Evoluon, als gebouw reeds onmiskenbaar icoon van de stad, al hengelt ook Amsterdam naar zo’n nog meer toeristen trekkend fenomeen. Landelijk kan het dat laatste overigens niet zijn in de betekenis van een unicum, want ook Den Bosch timmert met een designmuseum behoorlijk aan de weg. Als ze nu in Den Haag maar niet zeggen: Brabant is al voorzien.

Maar Eindhoven heeft meer potten op het vuur en trouwens, af en toe komt er, historisch gezien, van alles boven water…eh de grond. Zoals onlangs een stelletje al dan niet gepunte houten palen die volgens deskundigen een duidelijke aanwijzing zijn, dat er zich tussen het (verdwenen) kasteel en de oude Catharinakerk een brug over de eveneens allang gedempte vestinggracht heeft bevonden! Wie had dat gedacht? Het immer alerte Eindhovens Dagblad voorkomt onderschatting van deze vondst met de aansprekende kop ‘Brug naar middeleeuws Eindhoven’.

Is dat alles? Verre van dat. De immer (al is het maar op Twitter) op de voorgrond tredende burgemeester John Jorritsma wist vorige week de aanstaande bouw te melden van een chinees paviljoen op Strijp-S. Cadeau van ‘zusterstad’ Nanjing. Misschien wordt het zo nog eens wat met het toch wat desolaat ogende, voormalige fabriekscomplex van Philips, waar ED-columnist Jos Kessels regelmatig in een windvrije hoek achter het krantenkantoor staat ‘uit te blazen van niets in het bijzonder’.

O ja, Jorritsma ‘moet’ nog wel even naar China om het paviljoen symbolisch in ontvangst te nemen. Hopelijk voor hem en Eindhoven, gooit een uit de hand lopende ruzie tussen de inwoners van Hongkong en het gezag in Beijing over democratische rechten geen roet in het eten.

Nog maar kinderen

Als ik zo’n bericht lees in mijn Brabantse krant, over de 16-jarige jongen die zijn meisje, ook een kind nog want pas 15,  doodsteekt in de keuken van haar ouderlijk huis, dan word ik als menigeen door emoties besprongen. In mijn geval heeft dat vooral met herinneringen te maken en met gedachten over  de veranderingen van onze leefwereld sinds mijn jeugd.

Het meisje was leerlinge van het Onze Lieve Vrouwelyceum in Breda, meestal wat eufemistisch aangeduid als OLV, mijn school van weleer.

Een school destijds met afdelingen hbs a en b, mms (middelbare meisjesschool} en gymnasium. Er heerste een strenge discipline. Naast de rector was er een priester als moderator. Ik ben eens door een klasgenoot bij die man verklikt, omdat ik klungelig een ‘vies poppetje’ had getekend. Op carnavalsmaandag, als de optocht door de binnenstad trok, mochten we daar niet heen. Zongen we ‘alle scholen hebben vrij, behalve wij’, maar dat hielp niet. Daar zat de bisschop achter.

Het gymnasium uitgezonderd, hadden de jongens en meisjes gescheiden les en ook op de speelplaats had elke categorie z’n eigen terrein. (Het nam niet weg dat ik er zeer kortstondig mijn eerste scharrel had: Ria V., dat wil zeggen: naar huis brengen, vluchtig kusje en wegwezen.)

Zo anders, evenals Breda dat nu elk weekeinde feeststad is, vooral voor lui van boven de grote rivieren, inclusief vaak stevig uit de hand lopende knokpartijen.
Het meisje, om wie het lyceum nu rouwt (wat moet zo’n rector anders zeggen dan dat-ie geschokt is?) was met de jongen alleen thuis. De alleenstaande moeder was aan het werk.

Allemaal veranderingen. Wil ik terug naar vroeger? Welnee, ik denk alleen maar na.

Wansmakelijk gedoe rond dakloze

Weer eens wat anders dan publieke aandachttrekkerij rond vermeend hongerende dieren in de Oostvaardersplassen. Een Eindhovense vrouw die wegens vervuiling uit haar woning wordt gezet en die er voor kiest verder te leven op een bankje in de openlucht, haar urine en ontlasting – zoals destijds thuis – de vrije loop latend. Volstrekte machteloosheid bij de verantwoordelijke instanties, aangezien de vrouw zoals dat heet niet wilsonbekwaam wordt geacht.

Alle voorstellen tot haar opvang slaat ze in de wind, met als voornaamste motief dat ze haar hondjes niet bij zich mag houden. Tot gisteren, begrijp ik uit de berichtgeving van het Eindhovens Dagblad. Verslaggeving die nieuwe vragen oproept: ‘de dakloze vrouw heeft het bankje verlaten, waarheen is niet bekend’. Vermist? In een vervolgartikel staat echter dat zij in een taxi naar een ziekenhuis is gebracht. Punt.

Het allerergste: aan het vertrek van de vrouw en het van gemeentewege opruimen van haar spullen, inclusief een door derden over het bankje geplaatste tent uit de kringloopwinkel, gaat een chaotische, deels digitale bemoeienis van sommige elementen uit het publiek vooraf. Dag en nacht gaat het ‘ramptoerisme’ door en een verhuurfirma solliciteert naar de massale aandacht door een pleetje te plaatsen. Het is een komen en gaan van auto’s, wier eigenaren duidelijk alleen maar uit zijn op het scoren van filmpjes en foto’s ter plaatsing op sociale media. Wansmaak ten top.

Luidkeels geruzie. Een echtpaar dat elke nacht even de situatie komt inspecteren krijgt volgens de krant het verwijt ‘dat doen jullie alleen maar om jezelf een goed gevoel te geven’. Een nieuw dieptepunt in de zogenaamde burger journalistiek, waarbij het fotograferen van verkeersslachtoffers langs de autoweg qua gedroomde impact in het niet valt.

Ik ben trouwens benieuwd naar de eerstvolgende aflevering van de hoofdredactionele rubriek Beste Lezer in het ED. Want uit reacties op eerdere publicaties van de krant valt af te leiden, dat heel wat abonnees de voorkeur geven aan een wat meer ingehouden nieuwsbehandeling.

Intelligentie en kennis

De  baas van Philips Nederland, die van het in Amsterdam gevestigde wereldconcern nog steeds in het Eindhovense mag zetelen, maakt zich – geïnterviewd door het ED – zorgen over het dreigende tekort aan specialisten op het gebied van kunstmatige intelligentie. Die robots kunnen van alles, behalve opleiden.
Maar hoe staat  het eigenlijk met de gewone intelligentie, niet te verwarren met kennis en kunde, al dacht een vader de lage inschaling van zijn dochter voor het voortgezet onderwijs opwaarts te kunnen corrigeren met een intelligentietest.
Nog één opmerking over intelligentie en dan ga ik over op kennis en kunde. Wij hadden ooit een interieurverzorgster, een schat van een vrouw die het consequent over intellent had, maar die het verder allerminst ontbrak aan kunde en vaardigheden. Ik bedoel maar.
Interieurverzorgster heette voorheen gewoon poetsvrouw, zoals de meester op de  lagere school zich onderscheidde van de leraar op het lyceum  met de aanduiding onderwijzer. Tussen haakjes: juf bleef gewoon juf en er zullen ongetwijfeld mensen zijn die dat wijten aan een stagnerende emancipatie van de vrouw.
What is in a name? Meer tekenend lijkt mij het onlangs opgedoken gegeven dat adspirant lesgevenden de toegang tot de PABO (voorheen Kweekschool) wordt geweigerd wegens tekort aan rekenkunde. Het komt me voor dat we in een vicieuze cirkel zijn beland en dat is ‘n jaar of veertig geleden begonnen met de situatie waarin basisschool-leerlingen hun ouders confronteerden met de wijsheid, dat het niet meer 1 + 2 = 3 was, maar 1 erbij 2 is 3.. Een gruwel die pa en ma demotiveerde tot verdere hulp aan hun kind, zeker na een gesprek met de leerkracht dat uitmondde in een totale spraakverwarring.
Zou ik bijna het taalonderwijs over het hoofd zien. Lezen en schrijven in het verdomhoekje, ten faveure van de kromme tekstjes op de displays van het elektronische godsgeschenk dat digitale vooruitgang heet. Een Tilburgse professor die het over ‘zich beseffen’ heeft. Universiteitsstudenten die vanwege overmatige belangstelling moeten loten om het lidmaatschap van de bierclub, maar die maar niet uit de worsteling raken met de uitgangen t, d en dt. Om de beschuldiging azijnpisser te ontlopen, bied ik op mijn website een kunstje aan om voor eens en voor altijd van dat probleem af te komen.

Antivirusperikelen

Het verbaast mij wel eens, hoe weinig in de media bij alarmerende berichten over cybercriminaliteit en malware (gevaarlijke mails en bestanden) wordt gewezen op het belang van een goede virusscanner. Wat ‘n wonder dat het gros van de internetters het hooguit laat bij een gratis versie van zo’n programma, terwijl een betaalde beschermer voor pakweg 50 euro per jaar de kwalijke ontwikkelingen constant in de gaten houdt en jouw programma op meer dan een apparaat dagelijks automatisch bijwerkt.

Zorgeloos zwaaien en zwieren dus op het wereldwijde web? Nou, dat ook weer niet. De kwaliteit van websites van onder anderen de overheid en de banken laat ik hier nu maar even buiten beschouwing, volstaand met de simpele constatering: diep treurig, Maar op de manier waarmee sommige digitale beveiligers met hun klanten omgaan heb ik ook wel het een en ander aan te merken.

Al jaren gebruik ik een gerenommeerde scanner: Kaspersky. Ja, ik weet dat de Nederlandse overheid dat bedrijf de rug heeft toegekeerd, omdat het van Russische origine is. Een vorm van paranoia wil ik dit niet noemen; houd het er maar op, dat ik mijn schrik voor Poetin-spionage voorlopig op een laag pitje heb gezet, al heeft K. niet de moeite genomen, mij op de een of andere manier geruststellend te benaderen.

Dezer dagen was mijn licentie bij K. aan vernieuwing toe. Nou, dat heb ik geweten. Je zou zeggen: simpel toch? Een bankoverschrijving zoals in voorgaande jaren en het is gepiept? Niet dus. Opeens beperkten de betaalmogelijkheden zich tot de creditkaart. Heb ik niet meer, dus de zogenaamde klantenservice hierover benaderd. Het werd een communicatieve hel, online en telefonisch. Ik ga dat vermoeiende en tijdrovende proces niet uit te doeken doen. Laat ik volstaan met de mededeling dat alle reacties van K. op mijn klachten/verzoeken als een tang op een varken sloegen. Weg ermee.

Ben nu overgestapt op een proefversie van McAfee. Dat ging trouwens ook niet van een leien dakje, voornamelijk doordat bestanden van Kapersky op mijn harde schijf de boel frustreerden. Maar McAfee heeft een prima helpdesk. Met de medewerkers kun je in het Nederlands chatten etc. Bovendien bieden ze bescherming op tot 10 apparaten voor minder geld.

Ik hoop nu voor jou en mij het beste.

Detoxen van WiFi?

Columniste Nynke de Jong (AD/r Nieuwsmedia) denkt dat mensen op vakantie doen aan detoxen, ontgiften van het digitale mediagebruik. Het lijkt me zoiets als de wens die de vader is van de gedachte, want De Jong doet daar de komende weken zelf aan.

Maar  is het waar? Ik denk het niet, getuige de klaagzangen over WiFi op campings in binnen- en buitenland. Afstand nemen van het tablet- of telefoonschermpje moet je willen en ik denk dat de meesten daar niet aan toe zijn. Zelfs los van het veelvuldig fotootjes sturen naar vrienden en magen.

Ik heb daarvoor aanwijzingen. Vorige week kreeg ik op verschillende dagen van de digitale krantenkiosk Topics – landelijke en regionale Nederlandse en Belgische dagbladen van De Persgroep - herhaaldelijk Oeps! ‘Onze servers hebben het even moeilijk.’ Dat gebeurt buiten vakantietijd bijna nooit. Het komt me voor dat de vakantievierders regelmatig even naar nieuws aan het thuisfront willen snuffelen.

En in vorige zomers liep het aantal bezoekers van mijn website altijd wat terug, terwijl daar nu (dank u!) niets van valt te merken.

Echte sportiviteit

Wat mij zo aantrekt in de Tour, jongste aflevering, is de sportiviteit, de afwezigheid van ego’s en machogedrag, de vriendschappen, de schalkse slimheid die letterlijk op het laatste moment bepalend kan zijn.

Ik ben helemaal geen sportkijker en als het over de grote wegwedstrijden gaat ook tamelijk slordig. Daarvoor heb ik Levensmaatje, die zich veel beter verdiept in de achtergronden. Bij WK- of EK-voetbal wil een beslissende eindfase nog wel eens mijn interesse wekken, maar daarmee houdt het wel zo ongeveer op.

En als het over de TdF gaat, speelt mijn francofiele misvorming natuurlijk een woordje mee. Het eerste wat me gisteravond opviel waren de ‘nieuwe groothoeken’ waarmee Parijs deze keer bijna letterlijk onder de loep werden genomen. Waarom trouwens zo laat op de dag? Het tegenlicht van de dalende zon was echt hinderlijk. Het zal wel met de eraan voorafgaande reis vanuit de Alpen te maken hebben.

Natuurlijk speelt geld ook een belangrijke rol in de Tour.  De bonte reclames zeggen al genoeg, maar – gek – ik feliciteer de onvermijdelijke sponsoren met de successen van hun rennersstal. Er zijn trouwens ook ploegen die helemaal niks verdienen, weet ik van L. Het doet bij het slotakkoord niets af aan hun snelheid.

Nederlandse coryfeeën verschijnen vanavond aan de startstreep in Boxmeer; een financieel extraatje.  Anderen gaan als vrienden nog even  lekker ‘n potje recreatief fietsen in de bergen.
Vraag je je, als eenvoudige snelfietser af, hoe ze het toch allemaal flikken en wil je ook harder, hoger en verder? De KNWU-trainingsapp Fondo schijnt je op weg te helpen.

Overvleugeld

Nog 'n paar weken en het feest barst echt los: 200 jaar gemeente Best. Dat 'gemeente' moet je er eigenlijk wel voor zetten, want Best bestaat natuurlijk al veel langer. Het heeft zijn eigen heilige, genaamd Odulphus, die rond 800 zou zijn geboren; ze wijzen de vermoedelijke plek aan in de buurt van de aan hem toegewijde kerk. En Jeroen Bosch (tweede helft vijftiende eeuw) vond in Best zijn echtgenote; de schilder hield daar nog een flink stuk grond in de buurtschap Aarle aan over.

De van wijk naar wijk reizende tentoonstelling, samengesteld door de geschiedkundige clubs, deed ook moedergemeente Oirschot aan. De goede buur die beter is dan een verre vriend, zoals de burgemeester van die plaats het zei bij de officiële start van de festiviteiten. Ja, de tijd dat bij de bebouwde-kom-borden van Best teksten werden geplaatst in de geest van 'u nadert nu een betere gemeente' is al even geleden.

De Oirschottenaren zullen met enige reserve hebben kennis genomen van de tekst in de expositie, die vermeldt dat Best in de negentiende eeuw Oirschot 'overvleugelde' door de aanleg van de keiweg Den Bosch – Eindhoven en verder, plus de totstandkoming van de spoorlijn met natuurlijk een eigen station.

Ik ga nu over op de anekdotische toer. Dat is de lol van de columnist hè? Men moet weten, dat herbergen en hotels van enige importantie zo rond 1900 hun gasten de service aanboden van een koetsje, dat hen van de trein haalde en ook weer terugbracht naar het station. Hotel De Zwaan aan de Oirschotse Markt – nu alleen restaurant - dat sinds kort zijn naam heeft uitgebreid met het eerbiedwaardige stichtingsjaar 1643, moet ook zo'n rijtuigje hebben gehad. Ik heb dit uit de eerste hand, namelijk van mijn vader (geboren in 1877). Die was voordrachtkunstenaar, standup comedian, zeggen ze tegenwoordig, en reisde het hele land door, natuurlijk met de trein. Het kon hem buitenuit ook overkomen, dat hij door zo'n boeren hoogkar – tegenwoordig in het landbouwmuseum – werd opgehaald. 'Zedde gij de kemiekeling? Stap maar op.'

Maar we hadden het over Oirschot. De volgende dag moest het natuurlijk retour Best. Vertrekt het rijtuigje en rijdt om te beginnen drie keer de Markt rond. Toen de passagier aan de koetsier vroeg, wat er aan de hand was, legde deze uit: 'Dit paard moet elke morgen even wennen; het is namelijk een voormalig circuspaard.'

Neem het rustig voor wat het is. Het is me 'voor waar' verteld.

Status

De auto is allang geen statussymbool meer, wel een middel tot identificatie. Zie de patserbakken die voor de pliesie wel eens aanleiding zijn tot nadere inspectie. Maar misschien had ik in de verleden tijd moeten schrijven: was, want de scheidslijn tussen straatarm en schatrijk tekent zich de laatste tijd steeds scherper af door hen die zich, al dan niet via lease, een elektrische auto kunnen veroorloven en zij die toch maar (moeten) besluiten hun ouwe brik op te rijden – niet in de laatste plaats door allerlei onzekerheden rond klimaatakkoorden.

Een veel door de reclamemaffia toegepaste truc is het zinspelen op jouw ‘slimheid’, mits je dit of dat doet. ‘Verzekering voor hoger opgeleiden.’ Ik geloof dat de stommelingen die dat bedacht hebben, intussen hebben ingezien dat ze daarmee een omvangrijke groep potentiële klanten van zich afstoten.

Autoweek meldde dit voorjaar: ‘Nederlandse prijzen Tesla enorm gedaald’.  Goh. Es kijken. De nieuwe instapprijs voor een Tesla Model S bedraagt € 86.000. Voorheen lag die prijs € 3.100 hoger. De huidige vanafprijs van een Model X duikt onder een ton (€ 94.800), terwijl dat pakweg een week geleden € 116.800 was. Ook Tesla’s nieuwste telg, de Model 3, is iets in prijs gedaald. De vanafprijs van € 58.800 bedraagt nu € 55.600. De prijzen zijn exclusief de standaard € 1.020 afleverkosten.

Sorry, ik duik weg. Mijn vrijwel renteloos, maar wel zwaar belast vermogentje staat dat niet toe. Tweedehandsje? Reken dan ook maar op een halve ton.

Meest recente bericht: zo’n 10.000 Nederlandse leaserijders proberen hun elektrisch model nog voor het einde van het jaar geleverd te krijgen, omdat de bijtelling dan van 4 naar 8 procent gaat.

Nou ja, laat maar. Ik ken zo’n zelfbenoemde slimmerik die dagelijks zijn zoon met zijn Tesla naar de basisschool (nog geen kilometer veilige looproute) brengt. Doet-ie dat voor z’n zoon of om z’n status te benadrukken?

Witwasserij?

Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) zorgt regelmatig voor een nieuwsbericht. Zoals nu, de mededeling dat het aantal gokhallen in Nederland in de loop van tien jaar met ongeveer 10 procent is gedaald. Behalve in Brabant.

In deze provincie gebeurde juist het omgekeerde: een toename van het aantal ‘gokpaleizen’ met maar liefst 6 procent.

Wat zit hier achter?

Een doordenkertje. Die gokmachines lijken mij een ideaal middel om langs criminele weg verkregen geld wit te wassen; baat het niet, het schaadt maar ‘n beetje, want de winsten uit met name drugsactiviteiten klotsen tegen de Brabantse plinten.

De Commissaris van de Koning in deze provincie heeft onlangs het deficit van politie en justitie gehekeld in de strijd tegen drugs gerelateerde misdaden. Zoals te verwachten viel, was dat behoorlijk tegen het zere been.

Laat ik het opsporend deel van de natie eens ‘n tip geven: ga eens wat vaker in zo’n gokhal kijken. En kom me nu niet weer aan met die privacy-wetgeving.

Beheersing

Wij voelen ons bevoorrecht. Dochter en haar gezin zijn een weekend naar de Ardennen en wij mogen op het huis + hond passen. Het is een mooie bungalow met grote tuin en zwembad in hartje Roosendaal. Je snapt nauwelijks hoe het kan.

Maar ja, die hitte hee (zeggen ze in West-Brabant, al moet je de h er bij de uitspraak er dan af laten. hittenee, zoiets). Dus houd ik me koest, op mijn leeftijd. Overdag uitgestrekt op de bank, tusssen waken en slapen. Mooie radiorubrieken als De Taalstaat van Frits Spits en Dr Kelder & Co..

Vrijdag, bij het noord-westelijke windje, was het nog best te hebben, om niet te zeggen, heerlijk. Dat laatste geldt ook voor de lunch op een Roosendaals terras. Geschikt ook voor een bezoek aan het gelegenheidsmonument (75 jaar bevrijding van Brabant) tussen de twee oorlogskerkhoven aan de oude rijksweg naar Bergen op Zoom, waarover volgende week meer op hhbest.nl.

Alleen: dat verkeer.

Zonder auto kun je weinig, ik weet het. Er zijn heel wat activiteiten te noemen, dat je ervan afhankelijk bent. Denken we. Hoe kom ik erop? Dit weekeinde klinkt in de media de nagalm van de presentatie  van het klimaatakkoord. De reacties zijn van positief via sceptisch tot afwijzend. En er is een sleutelwoord: geld. Wie zal (en kan) dat betalen?

Maar wat ik pijnlijk mis: hoe kunnen we het traject naar een minimale uitstoot van CO2 overbruggen met wat meer beheersing in het gebruik van de auto? Wat zou daar het effect van kunnen zijn, ook in bezunigende zin? Wie is bereid, zonder dwang van zoiets als rekening rijden, keuzes te maken tussen wel en niet gemotoriseerd op pad gaan? Het kan in kleine dingen zitten. Waarom hoor ik daar  niemand over? Ben ik onnozel, als een minister president die tijdens een oliecrisis aanbeval de gordijnen 's avonds dicht te doen, teneinde stookkosten te besparen?

Ik leg het maar even op tafel.

Excuses? Hou toch op

In groenlinkserig Amsterdam wil een flinke raadsmeerderheid de eerstvolgende gelegenheid aangrijpen om excuses te maken voor het slavernijverleden. Hou toch op.

Ik hoorde dat vanmiddag en passant via de Nieuws BV op radio 1, dus nee, namen kan ik niet reproduceren. Jammer eigenlijk, want blijkbaar is krakkemikkig taalgebruik geen beletsel meer om tot het stadsbestuur toe te treden. Uitspraken als: ‘daarin ligt de implicatie besloten’.

Ik vind dat wij ons niet schuldig moeten voelen over wandaden die onze verre voorouders hebben bedreven. Gaan wij ons nu over de slavernij excuseren, dan is het eind zoek. Daarnaast waren er immers ook de roofpraktijken en andere misdaden van de kolonialen in het toenmalige Oost-Indië en in Zuid-Afrika.

Voor de volledigheid werd tijdens genoemde radio-uitzending ook nog even met Den Haag gebeld, om de  landelijke bereidheid tot excuses te peilen. Landelijk? Huh. Ik sprak wel van ‘onze voorvaderen’, maar het waren natuurlijk expliciet de Hollanders, die tezelfdertijd met name Brabant behandelden als wingewest.

Ik wil dus geen excuses en al zeker niet namens ons allen.

Door twijfel besprongen

Na de zekerheid, uitgestraald door de onderzoekers van MH17, politie en justitie overheerst nu bij het napraten in talkshows en op sociale media (ik vlooide alleen Twitter uit op deze hashtag) de twijfel.

Hoe confronteren we Rusland en Oekraïne bij deze gang van zaken met onze rechtsstaat? Helaas niet best. Dit moet je natuurlijk los zien van de weigeringen tot medewerking van de Russen. Op De Ochtend van 4 hoorde ik Mieke van der Weij tussen de muziek en blunder (voorbeeld volgt) in verkondigen: 'De boeventronies komen ons vanaf de voorpagina's tegemoet.', terwijl...

Terwijl het bewijs nog in nevelen gehuld is. Steeds vaker komt het in dit land voor, dat een verdachte al bij verbaal volksgericht veroordeeld wordt, voordat zelfs maar één woord in de rechtszaal is gesproken.

Begrijp me goed, ik gun familie, geliefden en vrienden van harte de genoegdoening waarop ze al zo lang hebben moeten wachten. (Het woord nabestaanden krijg ik niet uit m'n strot, sorry.) Volgens beloften, met name die van premier Rutte, vijf jaar geleden: 'De onderste steen moet boven.' Maar het zal nog moeten blijken of die mensen niet met een kluitje in het riet worden gestuurd.

De vragen die ons bestormen zijn onder meer: Is dit allemaal niet gepolitiseerd? Was het afschieten van de BUK-raket vanuit oorlogsgebied op een passagierstoestel geen vergissing? Geldt in een oorlogssituatie het begrip moord? In hoeverre is de maatschappij die haar toestel willens en wetens door een als gevaarlijk beschouwd luchtruim stuurde mede schuldig?

De verdachten ontkennen en zullen er zo goed als zeker verder het zwijgen toe doen (wat overigens in ons rechtssysteem wordt geaccepteerd). Nederland staat internationaal zwak in deze ontwikkeling van de affaire. De premier van Maleisië mag dan een omstreden figuur zijn, het feit dat hij het onderzoek en de conclusies voortdurend kritiseert, doet de zaak geen goed.

Ik wil niet flauw zijn maar ben de lezer nog een 'blunderverklaring' over npo4 schuldig. Welnu, Van der Weij zei in de gewraakte radio-uitzending dat de componist Jacques Offenbach (1819-1880) vandaag precies honderd jaar geleden is geboren.

Bomen kappen nu eventjes niet

In De Nationale Autoshow van BNR, dat macho-programma, waarin auto’s van 2,5 ton die tot 290 km/u kunnen uitgebreid worden besproken, maar – eindconclusie – ‘niks zijn voor Nederland’, was minister Cora van Nieuwenhuizen (infrastructuur) te gast. Of was het andersom, daar was men het bij de Autoshow niet helemaal eens.

Alles wat het aantal van meer dan 600 verkeersdoden in 2018 moet terugbrengen kwam ter sprake, al lijkt de minister de 0-optie toch maar te hebben losgelaten. Maar wel het achterstallig onderhoud (‘uitgesteld’, zegt Van Nieuwenhuizen liever) van bruggen, viaducten e.d. en het drugsgebruik, ook op een festivalletje in haar dorpje Oisterwijk heeft de bewindsvrouw helaas moeten vaststellen. En verder asfalt. ‘Want dat helpt tegen de files,’ zegt zij, in het midden latend voor hoe lang.

Van rekeningrijden moet dit kabinet nog steeds niets hebben. ‘Daar tref je de mensen mee die niet anders dan met de auto van en naar het werk kunnen.’ Wel vindt de minister het feit dat elektrische rijders geen accijns hoeven te betalen aan de pomp ‘oneerlijk’.

Grote afwezige in dit gesprek: de bomen langs de N-wegen, die haar ‘n half jaar geleden nog een doorn in het oog waren. Blijkbaar heeft zij zich intussen gerealiseerd dat het draagvlak voor grootschalig kappen ontbreekt. Eventjes niet dus.

Waterlanders

Hoe ouder hoe sentimenteler. Ik merk het aan mezelf. Bij het minste of geringste schiet ik vol. Het heeft ongetwijfeld met de herinneringen te maken. Laat ik eens 'n woord gebruiken dat totaal vergeten is, zoals Guus Kuijer – ook een oude man – dat tegenwoordig regelmatig op Twitter doet: waterlanders. Wat dit betreft was het 't weekje wel: D-Day 75 jaar geleden.

Die laatste vijfhonderd veteranen, Amerikanen. Britten, Canadezen, allen boven de negentig, gebogen schuifelend of in hun rolstoelen aan de Normandische stranden, ze hadden ons meer te zeggen dan de al dan niet nieuwbakken autoriteiten met hun vlagvertoon. 'Ik ben geen held,' bij voorbeeld, 'daarvoor is het te gruwelijk wat er is gebeurd.' Of, luister want niemand heeft meer recht van spreken: 'Die Brexit is een schande.'

Verpletterend vond ik de reportage van Een Vandaag, dat de 93-jarige Amerikaan Francis Resta volgde naar de zo mooi door de Limburgers onderhouden begraafplaats Margraten, waar hij snikkend de hand legde op het grafkruis van een strijdmakker.

Eerder die dag had ik de song We'll meet again opgezocht, het lied waarmee de inmiddels 102-jarige Engelse Vera Lynn zich tot de sweetheart of the forces maakte. (De laatste keer dat zij Nederland bezocht, werd zij met de egards die haar toekomen ontvangen door Mies Bouwman). Het refrein van het lied werd uit volle borst meegezongen door de soldaten voor wie zij optrad.

Zo echt. Je moet wel keihard zijn, als je daar geen brok van in de keel krijgt. En ja, 'n jaartje ouder.

Fanatiekelingen

Wat heb ik toch ‘n hekel aan fanatici – fanatiekelingen om het wat eigentijdser te zeggen. Zo’n Paul Blokhuis die denkt dat de hele volksgezondheid afhangt van het al dan niet roken, die niet zal rusten tot een pakje sigaretten 20 euro kost. Behoorlijk hypocriet, trouwens want hoe spekken we anders de rijkskas ter compensatie van de belastingvrije internationals? Vooruit dan maar als dat geld linea recta naar de zorg gaat.

Roken is niet gezond, dat weten we allemaal, maar zo ken ik er nog wel ‘n paar als het om de luchtkwaliteit gaat. Opsomming overbodig. Gisteren circuleerde het bericht dat in Nederland meer mensen aan longkanker sterven dan waar ook in Europa. Het verband met roken werd door de media, althans de publieke omroep, kritiekloos overgenomen, terwijl dat helemaal niet is aangetoond.

Clean Air Nederland wil nu dat het roken op festivals (er zijn er nu jaarlijks meer dan zeshonderd) ook in de openlucht verboden wordt. ‘Niet te handhaven,’ reageerde de directie van Lowlands. Het  geluidsniveau van die feessies bleef natuurlijk buiten de orde, terwijl de gehoorschade volgens de eenstemmige kno-artsen vast staat. De joint als alternatief? Zit er dik in; wordt in coffeeshops (binnenshuis) al met smaak geconsumeerd. Over huichelarij gesproken.

Asperges me(e)

Marius Jaspers, een uiterst actieve blogger uit Haarlem, beschrijft vandaag onder de titel Zwarte Asperges een incident met een door hem ternauwernood voorkomen brandje bij de (even) afwezige buurvrouw. Een zekere Sjef reageert met een link naar Wikipedia, die bij mij het oude roomse sentiment oproept: het gregoriaanse gezang Asperges me, Domine hysopo…. (Besprenkel mij, Heer met hysop)

Dit was een gezang, dat – behalve in de paastijd want daarvoor had men een ander lied – op zondag aan het eind van de hoogmis (de gezongen mis) werd uitgevoerd. Opluchting: we konden naar huis ;-)

Het Asperges Me is een van de vele dingen die na het Tweede Vaticaans Concilie (1969) uit de r.-k. liturgie werden geschrapt. (Ik heb mensen gekend die onder meer daarom sindsdien niet meer naar de kerk gingen.) Een mooie solo-uitvoering van Asperges Me vind je hier op YouTube.

Sjef legt het verband met de momenteel overal geserveerde groente, die tot vervelens toe ‘het witte goud’ wordt genoemd. Niet voor het eerst, natuurlijk. Want als kinderen zongen wij, op de gregoriaanse noten al: ‘A-a-spe-e-erges mee, ei-ei-er-saus.’

Sterk in geruststelling

‘Volgens mij, hoef je je nergens over ongerust te maken, maar als je wilt dan verwijs ik je wel voor een onderzoek.’ Typische conclusie van Paul Rammeloo, tot in de jaren negentig huisarts te Best. Hij overleed eind vorige week na een kort ziekbed op 85-jarige leeftijd.

Ja, daar was Rammeloo sterk in, zijn patiënten gerust stellen en bemoedigen. Informeel, vriendelijk, geduldig, betrokken. Aan een computer in zijn spreekkamer is hij nooit toegekomen. Wij hadden in de jaren zeventig in verkiezingstijd een enorm portret van Joop den Uyl (Ome Joop) voor het raam hangen. Vond-ie maar niks en dat zei hij ook. Met een glimlach.

Als je voor een ingreep in het ziekenhuis had gelegen, kwam hij op de koffie om te kijken hoe het met je ging. Bij zijn 25-jarig jubileum als huisarts, organiseerden de patiënten een receptie. Het liep er storm. Het overweldigde hem zichtbaar – een beetje verlegen stond hij daar handen te schudden.

Wellicht was hij de laatste rokende huisarts. Stak er wel eens samen met een patiënt een op, in de spreekkamer. Het was geen beletsel voor een mooie oude dag,  Kon hij zich verdiepen in het leven en werk van Pablo Picasso. Zijn laatste openbaar optreden was een lezing over die kunstenaar in de bibliotheek, alweer jaren geleden trouwens.

Foto- en filmmanie zit professionelen dwars

Ieder diertje z’n pleziertje. Het is een wijdverbreid verschijnsel, de foto- en filmmanie. We kennen ze allemaal, de autobestuurders die afremmen als ze een (soms dodelijk) incident zien op de tegenoverliggende rijbaan. Er staat een fikse boete op, maar toch. Of de toeristen die in de bollenstreek de bloemen vertrappen. Om toch maar meer likes op Facebook de kunnen scoren. Dat  bereik je niet met het bord eten dat net voor je neus is gezet. Elk jaar kukelen er wel ‘n paar mensen in de Grand Canyon over de rand na het verzoek ‘nog ‘n klein stukje achteruit’. Er worden zelfs macabere grappen over gemaakt in de zin van ‘zo kom je nog eens van je wederhelft af’.

Maar waar vrijwel niemand bij stil staat:  de hoge vlucht die het fotograferen en filmen door iedereen in het voortschrijdende digitale tijdperk heeft genomen, kan de professionele beeldmaker flink dwars zitten. Niet zozeer vanwege oneerlijke concurrentie of zo. Fotografie, om het daarbij nu even te houden, is een vak. Neem de theaterfotografie. Gezelschappen laten de beelden van hun voorstelling doorgaans door een professional maken, ver voor de première, teneinde het resultaat aan de media ter beschikking te stellen. Fotograferen en geluidsopnamen maken tijdens de voorstelling is het publiek verboden. Vanwege het auteursrecht en de hinder die anderen daarvan kunnen ondervinden.

Bij amateurvoorstellingen lag het tot voor een aantal jaren wat anders, blij als men was met de visuele soms ook mediale aandacht. Maar de gesignaleerde ontwikkelingen gaven de voorzitter van zo’n theaterclub onlangs de volgende woorden bij zijn welkom in de mond: ‘Het is vanzelfsprekend dat het maken van beeld-  en/of geluidsopnamen niet is toegestaan.’ Het was zelfs niet nodig de bezoekers aan te sporen, hun telefoontjes uit te zetten. Iedereen hield er zich aan. Dat een ‘eigen’ fotograaf af en toe ietwat storend langs de scène scharrelde werd blijkbaar normaal gevonden.

Zo niet het bescheiden optreden, op afstand van een (semi-) professioneel met een eigen medium (geen Facebook). Een bestuurslid bleek niet te vermurwen en het lag aan de terughoudendheid van de fotograaf dat het geen echt incident werd.

Het is makkelijk om hier sarcastisch over te doen, maar ik houd het er maar op, de organisatoren van dergelijke plaatselijke evenementen aan te bevelen, zich op de positie van deze beroepswerkers of vrijwilligers te bezinnen en een regeling te treffen die hen het uitvoeren van hun taak mogelijk maakt.

‘t Is ammel wa mee de poassemis

Onlangs schreef ik over een ‘beroemde’ slijterij in vervlogen dagen. Die buurtwinkels hadden een belangrijke sociale functie. Het waren ontmoetingsplekken, waar het kleinschalige nieuws werd doorgenomen.

Terwijl de klokken van de Bestse Sint-Odulphuskerk oproepen tot de paasmis, moet ik denken aan wat ik hierover uit de eerste hand heb vernomen.

Het hoefde niet eens Pasen te zijn, om een klant van die slijterij te inspireren tot de verzuchting ‘t Is ammel wa mee de poassemis. Een Brabantse variant van het nog steeds niet verdwenen ‘het is toch wat’.

De man die zich daar te pas en te onpas aan overgaf, placht in de winkel te komen voor de gezelligheid, al nam hij dan natuurlijk wel wat mee. Kreeg maar niet genoeg van het buurten. Terwijl de klantenrij voor de toonbank (niks kassaband) opschoof, liet hij regelmatig nieuwe binnenkomers voorgaan om zijn oraties te kunnen voortzetten, steevast afsluitend met ‘t is toch wa enz.

In de slijtersfamilie (de nazaten) leeft hij op deze manier voort.

HESA

Laatst hoorde ik mijn zoon een uitdrukking van z’n opa gebruiken: HESA. Ik zal het hem wel ‘n keer door hebben gegeven, al heb ik HESA zelf nooit toegepast.

Mijn vaders carrière als schrijver en voordrachtkunstenaar kende – niet in het minst door zijn zelfkritiek – een enigszins moeizame start. Hij schreef in dat begin ook wel stukjes onder het pseudoniem Luctor, naar de Zeeuwse wapenspreuk, die – vertaald – luidt: ‘Ik worstel en kom boven.’ Zijn geliefde, mijn moeder dus, borduurde dat Luctor en Emergo op een lap zijde.

Als hij met een zware tegenvaller te maken kreeg, trachtte mijn vader zichzelf overeind te houden met de kreet: Heb Er Schijt Aan (HESA).

Als ik het goed heb, heeft hij dit pepmiddel in eerste instantie overgedragen op mijn oudste broer, die wel eens wat zwaar op de hand kon zijn. Ouders zouden er nu nog hun voordeel mee kunnen doen, zeg ik bescheiden.

Notre Dame

Notre Dame de Paris, heet ze officieel, die kathedraal. Er zijn immers meer Notre Dame's, zoals die van Lourdes, om er maar eentje te noemen. Onze Vrouwe, zonder Lieve ertussen, zoals bij de middeleeuwse hoofdkerken van Antwerpen en Breda. Wellicht niet eens de mooiste kathedraal van Frankrijk, die van onder meer Chartres, Reims en Amiens in aanmerking genomen. Maar meer dan welke kerk ook wereldberoemd. Parijs dat is de Eiffeltoren op nummer een en de Notre Dame op twee. De algoritmes van de sociale media verslikten zich dan ook in de tragische brand en legden 'automatisch' een verband met de Twin Towers in New York.

Toen ik in 1954 voor het eerst al liftend in Parijs belandde, was de Notre Dame op het Ile de la Cité, het eiland in de Seine waar beroemdheden als Greta Garbo woonden en dat gisteren geheel is ontruimd, het eerste doel. Het massa toerisme van vandaag kiest daar ook voor. Het is daar door de dag voortdurend een geroezemoes. Bij een volgend bezoek hoorde ik een Hollandse vrouw zeggen: 'Straks komt er een paus, een pater of een priester, wat ik je brom.'

Le Notre Dame de Paris is synoniem met de Franse, wat zeg ik, de Europese geschiedenis. Napoleon zette er zich in 1804 eigenhandig de keizerskroon op het hoofd. Dat is door de schilder Jean Louis David treffend in beeld gebracht. De koningen werden er niet gekroond, dat gebeurde in Reims, waar ze ook begraven liggen. Begin vorige eeuw bij de scheiding van kerk en staat, werd de kathedraal staatseigendom. Logisch dat president Macron onmiddellijk riep: 'we gaan haar herbouwen'. Als dat goed, wat wil zeggen ambachtelijk, gebeurt dan kan dat wel twintig jaar duren.

De Notre Dame is niet altijd een rooms-katholieke kerk geweest. Tijdens de Franse Revolutie was het even een tempel, waar de Godin van de Rede werd vereerd. De twee stompe torens van de kathedraal zijn gelukkig gespaard. Onvergetelijk is het door heel de wereld gevolgde luiden van de klokken, ter herdenking van de terroristische aanslagen in 2015.

Geschiedenis zei ik toch al?

Jongeren

Over mijn relatie tot (oordeel over) jongeren durf ik haast niet te schrijven. Ouwe zeur en bang om te generaliseren – ik heb immers ook goeie ervaringen met pubers. Maar het wordt je soms wel moeilijk gemaakt, te zwijgen. Zoals toen twee meiden me bijna omver liepen, op jacht naar snoep in een supermarkt. Nu zie ik in één exemplaar van de krant zoveel aanwijzingen dat mijn gedachten over (de omgang met) jongeren minstens ‘n beetje kloppen, dat ik zeg: dan gaat het maar eens los.

Het meest recente uitstel van Brexit krijgt een plekje onder de ‘gemengde berichten’ op pagina 2, want de voorpagina is gereserveerd voor ja, de jongeren. Ze zijn te dik en ‘snacken liever even bij de Appie’, dan dat ze in de pauze een boterham van thuis verorberen.
Nou ja, we wisten het eigenlijk al, maar het is toch goed, de eigen mening van die kinderen te weten, dacht de verslaggever en nam in de inleiding hun weerwoord  op: ‘Gezond eten is duur.’ Maar zie ik hier een symptoom van ‘hersens nog in staat van ontwikkeling’, hopelijk niet verpest door drank, drugs of allebei?

Ik vind in het algemeen dat de ‘opvattingen’ van pubers, ook die lacherig geuit op tv, veel te serieus worden genomen. Weliswaar geldt als vanouds het adagium ‘wie de jeugd heeft, heeft de toekomst,’, maar het lijkt steeds meer op een wedstrijdje wie aait ze het effectiefst over de bol. Laat ze zich eerst maar eens waar maken.

Twee columnisten zitten op hetzelfde spoor. De een: ‘Mijn broer en zijn vrouw mochten weliswaar mee met hun dochters op vakantie in Spanje, maar in het hotel moesten ze net doen of ze elkaar niet kenden en mochten ’s avonds ook niet mee uit. Dus wist ik wel hoe het zat met puberende meisjes.’ De andere: ‘Mijn naar huis gaan van de beginnende stapavond had iets van een vlucht. Weg van de plek waar volgespoten lippen het ideaal zijn en oppervlakkigheid de norm.’

Laatst zag ik een jongetje spelen met de automatische deuren van een winkelcentrum. Toen ik probeerde hem te corrigeren, zei z’n moeder: ‘hij heeft ‘n achterstand’.

Dat zal ‘t wezen.

Drank

Niets is meer zoals het was. Dat wist u natuurlijk al. Maar een recente publicatie in het gezaghebbende artsentijdschrift The Lancet doet wat dat betreft de deur dicht: drink geen alcohol, geen druppel. En je blijft leven. Weg met de genotsmiddelen, de tabaksrook incluis.

‘Een matig mens is zijn vrijheid waard.’ Was dat niet een slagzin van de VVD in haar kleuterjaren? Om snel te vergeten? Gy geleuft dat. Je mag niks meer. Laatst zag ik een mevrouw op tv, die een veganistisch dieet voor honden propageerde. Grrrrr.

Nu even serieus – en ik beloof héél even: het drankgebruik onder de jongeren in Zuid-Oost Brabant, door de krant nader aangeduid als de Kempische kids, loopt de spuigaten uit. Moeten we zeker wat aan doen, hoewel…proost zal menigeen zeggen.

Laat ik nu uit de bijbel hebben geleerd, dat Jezus Christus de zon best in het water kon zien schijnen: hij veranderde dat water immers in wijn. En reken maar dat daar op die bruiloft in Kana fors werd ingenomen. Immers het commentaar luidde: wie bewaart er nu de beste wijn voor het laatst, als niemand het verschil meer proeft.

Onlangs werd ons, alweer via de krant, het levensrecept van een 98-jarige toegeschoven: elke dag een borreltje en een sigaar. Dit verhaal is niet nieuw, want ik vernam destijds ook zoiets van mijn vader, al gold het toen een eeuweling. De honderdjarige kreeg als weerwoord: ‘Mijn oom deed dat ook, maar die is maar zeventig geworden.’ Waarop het feestvarken, nog lang niet van gisteren, reageerde: ‘Dan heeft-ie het niet lang genoeg volgehouden.’

Beierse bierpul

‘n Tikkeltje potsierlijk vond ik het wel, die paginabrede foto met Máxima drinkend uit  een Beierse bierpul, waarvan het deksel conflicteerde met haar kolossale hoed. Zie ik naast haar de glimmende pretoogjes van Bavariabrouwer Swinkels?

Het geluk kan de eigenaren van het 300-jarige  Brabantse familiebedrijf niet op want het jubileum heeft hun het predicaat ‘koninklijk’ opgeleverd. Royal Swinkels Family Brewers, dat wel, vanwege de internationale handel. Was er niet ooit een juridisch conflict met Beieren over de Latijnse naam Bavaria? Dat is dan keurig opgelost, zonder aantasting van de oernaam.

Ooit was de Lieshoutse brouwer een bescheiden speler (zoals dat tegenwoordig heet) op de Brabantse biermarkt. In het midden van de vorige eeuw vond ik zijn gerstenat zelfs – sorry – op z’n zachtst gezegd niet lekker. Uiensmaak? Beiers hoedje af dus voor wat de Swinkelsen hebben bereikt.

Maar om op het oude Bavaria nog even terug te komen: ik heb een slijtersvrouw gekend, die tegen een klant zei: ‘haal dat maar bij de kruidenier’.

Die vrouw was sowieso niet voor een kleintje vervaard. Stapte naar de auto van een kerel, die zonder te betalen een dure fles cognac had meegenomen, met de woorden: ‘Geef hier, da’s van mij.’ Ja, gebrek aan kennis over het verschil tussen mijn en dijn is er altijd geweest. Maar destijds lagen er nog geen revolvers in handschoenenkastjes.

De slijterij bestaat niet meer (dankzij de kruideniers, respectievelijk supers en webwinkels) maar blijft wereldberoemd in Nederland, want vermeld in de romancyclus De Tandeloze Tijd van A.F.Th. van der Heijden.

Demoniseren?

Nog vóór de verkiezingen zei de schrijver Guus Kuijer op Twitter: ‘Dat de kiezer altijd gelijk heeft, is een bewezen misverstand.’ Een fraai doordenkertje. Nu het stof is neergedaald, is het in de media Thierry Baudet voor en na. Alsof Pim Fortuyn uit zijn Italiaanse graf is opgestaan. Zoek de verschillen.
De kranten, verlucht met grote portretten van de meest besproken man van het jaar, breken zich het hoofd over de vraag wat bij de bejegening van Baudet kan en wat niet. ‘Doodschieten Paf’ in elk geval niet.
De nachtradio van BNN/Vara kwam van een koude kermis thuis, toen ze aan de luisteraars vroeg of het demoniseren (een woord dat bestaat sinds Fortuyn) al dan niet aanvaardbaar is. De presentator moeten de zweetpareltjes op het voorhoofd hebben gestaan, toen enkele reaguurders betoogden: als Baudet dingen zegt die onaanvaardbaar zijn, dan mag je daar best met vol geschut (ai, da’s mijn weergave, maar het is overdrachtelijk bedoeld) tegenin gaan. ‘Dank voor uw reactie.’
Discussieer maar lekker door, maar houd je fatsoen. Het ebt wel weer weg. Woorden zijn nog geen daden, vraag maar aan Wilders.

Brabants

Ooit werkte ik voor Brabant Pers, ‘n soort journalistiek toeleveringsbedrijf. In die functie ging ik als verslaggever naar de ledenvergadering van de afdeling Brabant van de vpro in Breda. Mijn stukje kwam niet in het Eindhovens Dagblad. ‘Afgelegd,’ zoals dat heet, door een eindredacteur onder het motief: ‘Te Bredaas.’ Van die man kan ik me geen zelfgeschreven letter herinneren, wel dat zijn carrière zo ongeveer eindigde als prins carnaval.

Ik moest hieraan terugdenken, toen ik vernam dat Ronald Goedemondt, vooral bekend als cabaretier, na enkele maanden prima columns te hebben geschreven voor de weekendbijlage van het ED, aan de kant is gezet wegens ‘niet Brabants genoeg’. Goedemondt sloeg terug met een afscheidsstuk, waarin hij ‘de vuile was buiten hing’. Het pleit dan wel weer voor de krant dat zoiets mag.

Brabants, wat is dat? Guus Meeuwis? De Brabantse nachten die volgens het lied lang heten te zijn? Massale dumping van drugsafval in de bossen? Het standbeeld van Michael Jackson bij de McDonalds? Brainport? Het fouilleren op wapens van het winkelend publiek in Helmond? De entree van FvD als op één na grootste partij in Provinciale Staten? De Tilburgse autobranden? Hou toch op.

Ronald Goedemondt bleek (ook al) iets te kunnen, wat voor de doorsnee journalist niet is weggelegd, namelijk columns schrijven. Voor zoiets moet je namelijk ‘n beetje kunnen doordenken, respectievelijk wat achtergrondkennis hebben.

In dezelfde zaterdagkrant waar G. zijn vertrek aankondigde stond een historische foto van een neomist. Dat is (was) een pas gewijde priester, die geflankeerd door zijn ouders en voorafgegaan door bruidjes (maagdekens zeiden ze ooit) op weg was naar de kerk van zijn doop voor het opdragen van wat heette zijn ‘eerste heilige mis’. Brabantser kan bijna niet, maar de journalist die het bijschrift maakte wist van toeten noch blazen, terwijl hij één muisklik verwijderd was van het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven waar alles haarfijn staat opgeschreven.

Waterschap, geen echt stemadvies maar…

Met stemadviezen houd ik mij in de regel niet bezig. Ik geef toe, dat ik vorig jaar de verkiezingsprogramma’s van de raadskandidaten in Best heb vergeleken, wat natuurlijk tot een uitkomst leidde, maar meer ook niet. Het waterschap – in ons geval De Dommel – da’s natuurlijk andere koek, al was het alleen maar omdat het nog verder van ons afstaat dan provinciale staten. Terwijl het belang, zeker gezien de discussie over het klimaat, toch niet onderschat mag worden.

U weet natuurlijk dat de statenverkiezing van komende woensdag meer dan ooit ‘gestuurd’ wordt door de landelijke politiek. Helaas, maar dan had de negentiende-eeuwse wetgever de verkiezing van de leden van de Eerste Kamer, maar niet moeten toebedelen aan de (nieuwe) provinciale staten. Zogenaamde getrapte verkiezing.

Met de waterschapsverkiezing is de situatie in democratische zin nog ‘n graadje erger. De meerderheid wordt weliswaar rechtstreeks gekozen, maar enkele belangengroepen, waaronder de landbouw en het zakenleven,  hebben het recht zonder tussenkomst van wie dan ook leden aan te wijzen. Zogenaamde geborgde zetels. Verder hebben gevestigde partijen als het CDA en de VVD lijsten ingediend.

Al bijeen zijn er in oostelijk Brabant negen deelnemende groeperingen, waarvan de achtergrond – lees: hun bedoelingen – niet alle even duidelijk zijn. Wat moet ik bij voorbeeld met een toevoeging als ‘niet politiek, wel deskundig’ of met een naam zonder meer als ‘Werken aan water’?

Zo ben ik dan toch ongewild bezig onderscheid te maken. Laat ik er dan maar een tip aan toevoegen. Kijk in elk geval in het immers vooraf bezorgde overzicht naar eventuele bekenden, van wie u weet waar ze voor staan. Ik heb er enkelen gevonden en mijn keuze gemaakt.

Tweehonderd

De gemeente Best bestaat tweehonderd jaar. Bijna, want weliswaar tekende Willem de Eerste op 17 augustus 1819 het koninklijk besluit, waarbij Verrenbest, Naastenbest, Aarle en De Vleut werden losgekoppeld van Oirschot, maar de ingangsdatum was pas 1 januari 1821. Er zou dus wel twee jaar feest gevierd kunnen worden, maar Best houdt het toch maar op de komende zomermaanden met het hoogtepunt in augustus. Je kunt cynisch doen over deze tijdige aanpak, maar ik houd het maar op realisme. Waarom? In 1950 telde Nederland nog meer dan 1000 gemeenten en vandaag zijn er nog maar 355.

Herindelingen blijven in de lucht hangen. Zittende bestuurders doen daarover uit strategische overwegingen doorgaans het zwijgen toe, oud-bestuurders voelen zich wat vrijer, getuige bij voorbeeld de volgende recente opmerking van een Eindhovense oud-wethouder naar aanleiding van het gehakketak rond een voorlopig afgeblazen fusie van de stad en de gemeente Nuenen: 'Kijk je wat verder, dan zijn Veldhoven met ASML, Best met Philips, voldoende bouwgrond en Ekkersrijt voor Eindhoven belangrijker dan “Astrix en Obelix”-Nuenen.' Die Galliërs zijn er volgens mij 'n beetje met de haren bij gesleept, maar alla.

Genoeg, het is feest! Er is drie ton voor uitgetrokken, waarvan een derde voor particuliere initiatieven. Een speciale website vertelt er meer over en ook over belangrijke momenten in de Bestse historie. In 1817 telde de boeren gemeenschap 1780 inwoners. Daarna liep het aantal zielen enigszins terug, maar vanaf 1832 ging het crescendo. In de jaren dertig van de vorige eeuw kwam de industrialisatie met de komst van de schoenenfabriek Bata op gang en vanaf de Tweede Wereldoorlog kun je de ontwikkeling – zoals bijna overal in dit land – gerust stormachtig noemen. Op een gegeven moment, in de jaren 60-70 werden er – landelijk – vraagtekens bij gezet. Termen als 'grenzen aan de groei' en small is beautiful deden opgang en er was zelfs een plaatselijke politieke partij die uitriep: 'Best groeit. Moet dat?' Gerommel in de marge. Mogelijk bereikt Best, dat nog steeds nieuwe woonwijken uit de grond stampt, dit jaar de 30.000 inwoners.

Best hoorde dus eeuwenlang bij Oirschot en het heeft jaren geduurd eer de boedelscheiding definitief was. 'n Tikkelje onderlinge animositeit tussen de dorpen is altijd blijven bestaan. Des te interessanter is het evenement dat in het kader van de jubileumviering wordt georganiseerd: een dorpentocht te voet en per fiets, met als doel: mensen met elkaar in contact brengen.

Nuttig voor nu en straks, zal ik maar zeggen.

Vrouwencommando

Internationale Vrouwendag! De uitgever van De Persgroep (de Vlaming Christian Van Thillo in persoon?) beval de redacties van AD con sorten, waaronder de drie Brabantse dagbladen aan, de krant van heden zoveel mogelijk door vrouwen te laten maken. De adjunct (!) chef redactie van het Eindhovens Dagblad, een vrouw, slaat terug.

Niet dat de kranten niet aan de wens van de uitgever hebben voldaan. We vinden die bladen een reeks door vrouwen geproduceerde artikelen, waaronder een groot interview met emancipatie-minister Ingrid van Engelshoven over het tekort aan vrouwen aan de top en de ‘slappe smoezen’ waarmee ‘de mannen’ dat verdedigen.

Maar van harte ging het dus niet, Onder de kop Aan ‘t roer, omdat ik vrouw ben schrijft Olga van Lierop in het ED een geharnast verhaal (geweldig geïllustreerd door politiek tekenaar Mat Rijnders met een vrouw die in een rijdende auto het stuur van haar man overneemt) waarin zij om te beginnen geen geheim maakt van de consternatie die het idee van de uitgever op de redactie heeft veroorzaakt:: ‘Vrouwen en mannen buitelden over elkaar heen om hun afschuw te uiten.’ Maar de hoofdredactie was niet te vermurwen. Een treffende aanduiding van de situatie sinds de ‘ultieme’ concentratie en commercialisering van het dagbladwezen. De onafhankelijkheid van de redacties is volkomen zoek. Voorgangers van de huidige hoofdredacteuren draaien zich om in hun graf.

Toch mag er meer geschreven worden dan ooit, zonder dat ontslag onmiddellijk op de loer ligt. Dus  bijt ED-redacteur Van Lierop in een paginagrote beschouwing van zich af: Niet dat ze Vrouwendag flauwekul vindt. Daarvoor is de positie van veel vrouwen in de wereld te hachelijk. ‘Maar in onze cultuur, waar de emancipatie gelukkig veel verder is gevorderd, is zo’n themadag toch ‘n beetje potsierlijk en leidt het vooral tot symboolpolitiek, met statements zoals ons bedrijf ze maakt.’

Ik maak een buiging voor dit Vrouwencommando en beloof: ooit komt het helemaal goed.

Burgemeesterskramp

Nee, niet het ongemak van de burgemeester van Nuenen die er vandaag in het ED van meerdere kanten van langs krijgt, maar de regelrechte soap rond het plotselinge aftreden van burgemeester Ralf Krewinkel van Heerlen wegens een als stiekem betitelde sollicitatie in Kerkrade. Wie is er nu eigenlijk verkrampt? Niet Krewinkel volgens mij, maar de hele constellatie rond burgemeestersbenoemingen. Kunnen we in Best over meepraten, maar dit terzijde.
Het soapkarakter van het Limburgse gebeuren zit ‘m in het feit dat het dagblad De Limburger in een zijkamertje via een per ongeluk ingeschakelde audioverbinding kon horen wat zich tijdens de benoemingsprocedure in de zogenaamde vertrouwenscommissie van Kerkrade afspeelde. Eigen schuld dikke bult, dit gelek.
Had meneer Krewinkel tijdens zijn ziekteverlof - om bijzondere redenen die hier niet ter zake doen - niet naar de post in Kerkrade mogen solliciteren? Natuurlijk wel. Maar dit blijf je houden, zolang je vasthoudt aan een verkrampte en halfslachtige selectiemethode van burgemeesters en trouwens ook aan die van commissarissen van de koning, waarbij alles zich in achterkamertjes afspeelt en de burger niets heeft in te brengen. Daardoor zullen we waarschijnlijk ook niet te weten komen, wat er – behalve dan die drogreden  - werkelijk achter het geforceerde vertrek van de burgemeester van Heerlen zit.
Tenzij er iemand effectief lekt natuurlijk.

Kritisch maar niet té

Het CU-raadslid Aaldert van der Vlies in Best liet zich rond de laatste jaarwisseling in ‘n soort dankwoord aan het adres van de redactie van het weekblad Groeiend Best voor de hem regelmatig toegewezen ruimte ontvallen dat hij van de redactie ‘best kritisch mocht schrijven, maar niet té kritisch’.

Het hier gehanteerde criterium is te lachwekkend om het toch al sleetse, want te pas en te onpas gebruikte begrip ‘vrijheid van meningsuiting’ van stal te halen. Je zult maar aan een ‘einddesk’ zitten, zoekend naar de maatstaf voor al dan niet aanvaardbare mate van  kritiek.

Ik moest aan dit geval denken, toen ik las dat de plaatselijke toneelgroep De Narrekap een productie voorbereidt in het kader van het 200-jarig bestaan van de gemeente Best. Daarvoor krijgt ze de beschikking over een ruimte in de voormalige, inmiddels tot monument verklaarde schoenenfabriek van Bata. Het stuk zal ook gaan over de Bata, het van oorsprong Tsjechische bedrijf, dat van grote betekenis is geweest voor onder meer de economische ontwikkeling van Best. Voorwaarde is wel dat de voorstelling ‘positief zal zijn over de Bata.’

Leven we in 2019 of in 1967? Dat laatste jaartal is niet willekeurig gekozen, want toen kreeg Bata te maken met de eerste grote werkstaking in Nederland sinds de Tweede Wereldoorlog. Met een aandacht van de landelijke media die toen zijn weerga niet kende. Het stakingsrecht bestond al wel, maar was – ook qua jurisprudentie – krakkemikkig; de Sociaal Economische Raad (SER)treuzelde met een advies over een herziening van dat recht, een reden voor de Tweee Kamer om de toenmalige Minister van Justitie het vuur na aan de schenen te leggen. En Bata probeerde via de rechter het stakingsparool van de vakbonden van tafel te vegen.

Deze andere kant van de Bata-medaille zullen we dus in het jubileumstuk moeten missen, want ‘niet kritisch, laat staan té’.

Pyrrusoverwinning?

Een Pyrrusoverwinning is een zege, die achteraf wel eens verloren zaak zou kunnen blijken. Jammer – voor de gemeente Nuenen – dat ik zo’n overwinning zie aankomen, nu het zo goed als zeker is dat Provinciale Staten van Noord-Brabant op 22 februari een fusie van deze randgemeente met Eindhoven zullen afwijzen. 

Het provinciale college (PS), dat die beslissing eind vorig jaar op de lange baan schoof, is langs democratische weg (via een petitie die door 1500 Nuenenaren is ondertekend) gedwongen het  krikkele punt toch weer op de agenda te zetten. En coalitiepartner SP heeft eindelijk kleur bekend in die zin dat zij samen met de oppositie VVD, CDA en D66 het nakijken zal geven. Eerder was er in Nuenen een referendum, waarbij 78% van de deelnemers voor nee tekende.

Waarom de klassieke Pyrrus van stal gehaald.? Omdat er in de regio Eindhoven op bestuursgebied iets moet gebeuren – weet men al meer dan een halve eeuw  -  en alle alternatieven, doorgaans gebaseerd op de idee samenwerken, ontoereikend zijn gebleken.

Natuurlijk kunnen de recente ontwikkelingen niet los gezien worden van de naderende verkiezing van PS.  SP-lijsttrekker Maarten Everling is daar tegenover het Eindhovens Dagblad duidelijk over, als hij zegt: ‘Er kan na 20 maart een coalitie komen die een fusie wel ziet zitten’ en – daar komt zijn toevoeging op neer – ‘wij zullen daar niet bijzijn’.

Zou het tot de kiezers in de regio Eindhoven doordringen dat het niet louter om Nuenen gaat? Los daarvan: er schijnt een nota over herindelingsvraagstukken aan te komen van de Minister van Binnenlandse Zaken. Ik herhaal maar weer eens: desnoods komt het van bovenaf.